1Mbiri yakanaka inopfuura chizoro chakanaka, nezuva rokufa kupfuura zuva rokuzvarwa.
1Доброе имя лучше дорогой масти, и день смерти – дня рождения.
2Zviri nani kuenda kuimba yokuchema, pakuenda kuimba yomutambo; nekuti ndiwo mugumo wavanhu vose; munhu mupenyu achazvirangarira pamoyo pake.
2Лучше ходить в дом плача об умершем, нежели ходить в дом пира; ибо таков конец всякого человека, и живой приложит это к своему сердцу.
3Kuchema kunopfuura kuseka, nekuti moyo unofadzwa nokupunyaira kwechiso.
3Сетование лучше смеха; потому что при печали лица сердце делается лучше.
4moyo yavakachenjera iri paimba yokuchema, asi moyo yamapenzi iri paimba yokufara.
4Сердце мудрых – в доме плача, а сердце глупых – в доме веселья.
5Zviri nani kuti munhu anzwe kutuka kwavakachenjera, pakuti anzwe kuimba kwamapenzi.
5Лучше слушать обличения от мудрого, нежели слушать песни глупых;
6nekuti kuseka kwebenzi kwakafanana nokuputika kwemhinzwa pasi pehari; naizvozvowo hazvina maturo.
6потому что смех глупых то же, что треск тернового хвороста под котлом. И это – суета!
7Zvirokwazvo kumanikidza kunoita muchenjeri benzi; uye fufuro inoparadza njere.
7Притесняя других, мудрый делается глупым, и подарки портят сердце.
8Kuguma kwechinhu kunopfuura kutanga kwacho; ano moyo murefu anopfuura ano moyo unozvikudza.
8Конец дела лучше начала его; терпеливый лучше высокомерного.
9Usakurumidza pamweya wako kutsamwa, nekuti kutsamwa kunogara pachipfuva chamapenzi.
9Не будь духом твоим поспешен на гнев, потому что гнев гнездится всердце глупых.
10Usati, Mazuva ekare anopfuura azvino nokunaka neiko? nekuti haungabvunzi saizvozvo nouchenjeri.
10Не говори: „отчего это прежние дни были лучше нынешних?", потому что не от мудрости ты спрашиваешь об этом.
11Uchenjeri hwakaenzana nenhaka; zvirokwazvo, hwakaisvonaka kuna vanoona zuva.
11Хороша мудрость с наследством, и особенно для видящих солнце:
12nekuti uchenjeri chitaviridzo, mariwo chitaviridzo, asi kunakisa kwezivo ndiko, kuti uchenjeri hunochengeta hupenyu hwaiye anahwo.
12потому что под сенью ее то же, что под сенью серебра; но превосходство знания в том, что мудрость дает жизнь владеющему ею.
13Cherekedza basa raMwari, nekuti ndiani angaruramisa chaakakombamisa iye?
13Смотри на действование Божие: ибо кто может выпрямить то, что Онсделал кривым?
14Fara nezuva rokugara zvakanaka, rangarira nezuva rokutambudzika; Mwari ndiye akaita izvozvo zvose zviviri, kuti munhu arege kuziva zviri mberi kwake.
14Во дни благополучия пользуйся благом, а во дни несчастья размышляй: то и другоесоделал Бог для того, чтобы человек ничего не мог сказать против Него.
15Izvozvi zvose ndakazviona pamazuva angu asina maturo. Akarurama ariko, anoparara pakati pokururama kwake, uyezve, munhu akaipa ariko, anorarama nguva huru pakati pezvakaipa zvake.
15Всего насмотрелся я в суетные дни мои: праведник гибнет в праведности своей; нечестивый живет долго в нечестии своем.
16Usava munhu wakaisvorurama, usava wakaisvochenjera; uchazviparadzireiko?
16Не будь слишком строг, и не выставляй себя слишком мудрым; зачем тебе губить себя?
17Usava munhu akaisvoipa, uye usava benzi; uchafireiko nguva yako isati yasvika?
17Не предавайся греху, и не будь безумен: зачем тебе умирать не в свое время?
18Zvakanaka kuti ubatisise chinhu ichi, uye usabvisa ruoko rwako panechecho; nekuti anotya Mwari, achapukunyuka panaizvozvo zvose.
18Хорошо, если ты будешь держаться одного и не отниматьруки от другого; потому что кто боится Бога, тот избежит всего того.
19Uchenjeri hunosimbisa akachenjera kupfuura vabati vane gumi vari muguta.
19Мудрость делает мудрого сильнее десяти властителей, которые в городе.
20Zvirokwazvo, hapana munhu akarurama panyika, anoita zvakanaka, asingatadzi.
20Нет человека праведного на земле, который делал бы добро и не грешил бы;
21Uyezve, usava nehanya namashoko ose anotaurwa, kuti urege kunzwa muranda wako achikutuka.
21поэтому не на всякое слово, которое говорят, обращай внимание, чтобы не услышать тебе раба твоего, когда он злословит тебя;
22nekuti kazhinji moyo wako unoziva kuti newewo wakatuka vamwe saizvozvo.
22ибо сердце твое знает много случаев, когда и сам ты злословил других.
23Izvozvi zvose ndakazviidza nouchenjeri; ndakati, Ndichava akachenjera; asi zvakanga zviri kure neni.
23Все это испытал я мудростью; я сказал: „буду ямудрым"; но мудрость далека от меня.
24Izvo, zviripo, zviri kure, zvakadzika kwazvo, ndiani angazviziva?
24Далеко то, что было, и глубоко – глубоко: кто постигнет его?
25Ndakatendeuka, nemoyo wangu ukada kuziva nokunzvera, nokutsvaka uchenjeri namano, ndizive kuti kuipa upenzi, noupenzi kupenga.
25Обратился я сердцем моим к тому, чтобы узнать, исследовать и изыскать мудрость и разум, и познать нечестие глупости, невежества и безумия, –
26Ndikawana chinhu chinovava kukunda rufu, ndiye mukadzi ari musungo, moyo wake ari mambure, namaoko ake zvisungo; Ani naani wakanaka pana Mwari, achapukunyuka kwaari; asi mutadzi achabatwa naye.
26и нашел я, что горче смерти женщина, потому что она – сеть, и сердце ее – силки, руки ее – оковы; добрый пред Богом спасется от нее, а грешник уловлен будет ею.
27Zvanzi noMuparidzi, Tarirai, ndizvozvi zvandakawana, ndichiverenga chinhu chimwe nechimwe, kuti ndiwane shumo yazvo;
27Вот это нашел я, сказал Екклесиаст, испытывая одно за другим.
28zvinongoramba zvichitsvakwa nomweya wangu, asi ndigere kuzviwana, ndakawana murume mumwe pakati pechiuru chezana, asi handina kuwana mukadzi pakati pavazhinji vakadai.
28Чего еще искала душа моя, и я не нашел? – Мужчину одного из тысячия нашел, а женщину между всеми ими не нашел.
29Asi tarirai, chinhu chimwe ichi chete ndicho chandakawana, kuti Mwari akaita munhu akarurama, asi ivo vakatsvaka mano mazhinji.
29Только это я нашел, что Бог сотворил человека правым, а люди пустились во многие помыслы.