1COMO los repartimientos de las aguas, así está el corazón del rey en la mano de Jehová: A todo lo que quiere lo inclina.
1Ang kasingkasing sa hari anaa sa kamot ni Jehova maingon sa mga baha sa tubig: Siya nagapaliso niini sa bisan diin nga siya magabuot.
2Todo camino del hombre es recto en su opinión: Mas Jehová pesa los corazones.
2Ang tagsatagsa ka dalan sa usa ka tawo matarung sa iyang kaugalingong mga mata; Apan si Jehova magatimbang sa mga kasingkasing.
3Hacer justicia y juicio es á Jehová Más agradable que sacrificio.
3Ang pagbuhat sa pagkamatarung ug justicia Labi pang dawaton ni Jehova kay sa halad.
4Altivez de ojos, y orgullo de corazón, Y el brillo de los impíos, son pecado.
4Ang usa ka tinan-awan nga mapahitas-on, ug ang usa ka palabilabihong kasingkasing, Bisan ang lamparahan sa dautan, sala man.
5Los pensamientos del solícito ciertamente van á abundancia; Mas todo presuroso, indefectiblemente á pobreza.
5Ang mga hunahuna sa makugihon nagapadulong ngadto sa pagkadagaya; Apan ang tagsatagsa ka madalidalion nagadali lamang sa kawalad-on.
6Allegar tesoros con lengua de mentira, Es vanidad desatentada de aquellos que buscan la muerte.
6Ang pagbaton ug mga bahandi pinaagi sa usa ka bakakong dila Maoy usa ka gabon nga ginapalid ngadto ug nganhi niadtong nagapangita sa kamatayon.
7La rapiña de los impíos los destruirá; Por cuanto no quisieron hacer juicio.
7Ang pagpanlupig sa dautan magasilhig kanila, Tungod kay sila nagadumili sa pagbuhat ug justicia.
8El camino del hombre perverso es torcido y extraño: Mas la obra del limpio es recta.
8Ang dalan niadtong natugob sa kasal-anan baliko gayud kaayo; Apan alang niadtong mga ulay, ang iyang buhat matarung.
9Mejor es vivir en un rincón de zaquizamí. Que con la mujer rencillosa en espaciosa casa.
9Maayo pa ang pagpuyo diha sa pamag-angan sa atop sa balay, Kay sa pakigkauban sa usa ka makig-awayong babaye sa usa ka halapad nga balay.
10El alma del impío desea mal: Su prójimo no le parece bien.
10Ang kalag sa dautan nagatinguha sa dautan: Ang iyang isigkatawo dili makakaplag ug kalooy diha sa iyang mga mata.
11Cuando el escarnecedor es castigado, el simple se hace sabio; Y cuando se amonestare al sabio, aprenderá ciencia.
11Kong ang mayubiton pagasilotan, ang walay-pagtagad mahimong manggialamon; Ug kong ang manggialamon pahamatngonon siya makadawat ug kahibalo.
12Considera el justo la casa del impío: Cómo los impíos son trastornados por el mal.
12Ang tawong matarung nagatulotimbang sa balay sa dautan, Unsaon sa pagkaunlod sa dautan ngadto sa ilang kapildihan.
13El que cierra su oído al clamor del pobre, También él clamará, y no será oído.
13Bisan kinsa nga magasampong sa iyang mga idgulungog sa pagtu-aw sa kabus, Siya usab magatu-aw ra, apan dili pagapatalinghugan.
14El presente en secreto amansa el furor, Y el don en el seno, la fuerte ira.
14Ang usa ka gasa sa tago magapapoypoy sa kasuko; Ug ang usa ka hatag diha sa sabakan, sa hilabihan nga kasuko.
15Alegría es al justo hacer juicio; Mas quebrantamiento á los que hacen iniquidad.
15Maoy kalipay sa matarung ang pagbuhat ug justicia; Apan maoy usa ka pagkalaglag sa mga mamumuhat sa kasal-anan.
16El hombre que se extravía del camino de la sabiduría, Vendrá á parar en la compañía de los muertos.
16Ang tawo nga nagasaagsaag gikan sa dalan sa pagsabut Magapahulay sa katilingban sa mga minatay.
17Hombre necesitado será el que ama el deleite: Y el que ama el vino y ungüentos no enriquecerá.
17Siya nga mahigugmaon sa kalingawan mahimong kabus nga tawo: Siya nga mahigugmaon sa vino ug lana dili maadunahan.
18El rescate del justo es el impío, Y por los rectos el prevaricador.
18Ang dautan maoy usa ka lukat alang sa matarung; Ug ang maluibon modangat nga ilis sa matul-id
19Mejor es morar en tierra del desierto, Que con la mujer rencillosa é iracunda.
19Maayo pang magpuyo sa usa ka yuta nga kamingawan, Kay sa pakig-ipon sa usa ka makig-awayon ug masuk-anon nga babaye.
20Tesoro codiciable y pingüe hay en la casa del sabio; Mas el hombre insensato lo disipará.
20Adunay bililhon nga bahandi ug lana diha sa puloy-anan sa manggialamon; Apan ang usa ka tawong buang magalamoy niana.
21El que sigue la justicia y la misericordia, Hallará la vida, la justicia, y la honra.
21Kadtong magasunod sa pagkamatarung ug sa kalolot Makakaplag sa kinabuhi, pagkamatarung, ug kadungganan.
22La ciudad de los fuertes tomó el sabio, Y derribó la fuerza en que ella confiaba.
22Ang usa ka manggialamon nga tawo makakatkat sa usa ka ciudad sa gamhanan, Ug makapukan sa kusog nga gisaligan niana.
23El que guarda su boca y su lengua, Su alma guarda de angustias.
23Bisan kinsa nga magabantay sa iyang baba ug sa iyang dila, Magabantay sa iyang kalag gikan sa mga kasamok.
24Soberbio y presuntuoso escarnecedor es el nombre Del que obra con orgullosa saña.
24Ang tawong palabi-labihon ug garboso, mayubiton ang iyang ngalan; Siya magabuhat nga nagapakaaron-ingnon sa iyang pagkamapahitas-on.
25El deseo del perezoso le mata, Porque sus manos no quieren trabajar.
25Ang tinguha sa tapulan nagapatay kaniya; Kay ang iyang mga kamot nagadumili sa pagbuhat.
26Hay quien todo el día codicia: Mas el justo da, y no desperdicia.
26Adunay maibug sa pagkahakog gayud sa tibook adlaw; Apan ang matarung nagahatag ug wala magatungina.
27El sacrificio de los impíos es abominación: Cuánto más ofreciéndolo con maldad!
27Ang halad sa tawong dautan maoy usa ka dulumtanan; Daw unsa ka labaw pa gayud, kong iyang dad-on kini uban sa dautan nga hunahuna!
28El testigo mentiroso perecerá: Mas el hombre que oye, permanecerá en su dicho.
28Ang usa ka bakakon nga saksi mahanaw; Apan ang tawo nga nagapamati nagapadayon sa iyang gipamulong.
29El hombre impío afirma rostro: Mas el recto ordena sus caminos.
29Ang usa ka tawong dautan magapagahi sa iyang nawong; Apan mahitungod sa matul-id siya magalig-on sa iyang mga dalan.
30No hay sabiduría, ni inteligencia, Ni consejo, contra Jehová.
30Walay kaalam ni pagsabut Ni tambag batok kang Jehova.
31El caballo se apareja para el día de la batalla: Mas de Jehová es el salvar.
31Ang kabayo giandam batok sa adlaw sa gubat; Apan ang pagdaug iya kang Jehova.