1EL vino es escarnecedor, la cerveza alborotadora; Y cualquiera que por ello errare, no será sabio.
1 Gwatwarwr yw gwin, a therfysgwr yw diod gadarn; nid doeth mo'r sawl sydd dan eu dylanwad.
2Como bramido de cachorro de león es el terror del rey: El que lo hace enfurecerse, peca contra su alma.
2 Y mae bygythiad brenin fel rhuad llew ifanc; y mae'r sawl a'i cynhyrfa'n peryglu ei fywyd.
3Honra es del hombre dejarse de contienda: Mas todo insensato se envolverá en ella.
3 Clod i bob un yw gwrthod cweryla, ond rhuthro i ymryson a wna pob ynfytyn.
4El perezoso no ara á causa del invierno; Pedirá pues en la siega, y no hallará.
4 Nid yw'r diog yn aredig yn yr hydref; eto y mae'n disgwyl yn amser cynhaeaf, heb ddim i'w gael.
5Como aguas profundas es el consejo en el corazón del hombre: Mas el hombre entendido lo alcanzará.
5 Y mae cyngor yn y meddwl fel dyfroedd dyfnion, ond gall dyn deallus ei dynnu allan.
6Muchos hombres publican cada uno su liberalidad: Mas hombre de verdad, ¿quién lo hallará?
6 Y mae llawer un yn honni bod yn deyrngar, ond pwy a all gael dyn ffyddlon?
7El justo que camina en su integridad, Bienaventurados serán sus hijos después de él.
7 Y mae'r cyfiawn yn rhodio'n gywir; gwyn eu byd ei blant ar ei �l!
8El rey que se sienta en el trono de juicio, Con su mirar disipa todo mal.
8 Y mae brenin sy'n eistedd ar orsedd barn yn gallu nithio pob drwg �'i lygaid.
9¿Quién podrá decir: Yo he limpiado mi corazón, Limpio estoy de mi pecado?
9 Pwy a all ddweud, "Yr wyf wedi puro fy meddwl; yr wyf yn l�n o'm pechod"?
10Doble pesa y doble medida, Abominación son á Jehová ambas cosas.
10 Pan geir amrywiaeth mewn pwysau neu fesurau, y mae'r naill a'r llall yn ffiaidd gan yr ARGLWYDD.
11Aun el muchacho es conocido por sus hechos, Si su obra fuere limpia y recta.
11 Trwy ei weithredoedd y dengys yr ifanc a yw ei waith yn bur ac yn uniawn.
12El oído que oye, y el ojo que ve, Ambas cosas ha igualmente hecho Jehová.
12 Y glust sy'n clywed a'r llygad sy'n gweld, yr ARGLWYDD a'u gwnaeth ill dau.
13No ames el sueño, porque no te empobrezcas; Abre tus ojos, y te hartarás de pan.
13 Paid � bod yn hoff o gysgu, rhag iti fynd yn dlawd; cadw dy lygad yn agored, a chei ddigon o fwyd.
14El que compra dice: Malo es, malo es: Mas en apartándose, se alaba.
14 "Gwael iawn," meddai'r prynwr; ond wrth fynd ymaith, y mae'n canmol ei fargen.
15Hay oro y multitud de piedras preciosas: Mas los labios sabios son vaso precioso.
15 Y mae digonedd o aur ac o emau, ond geiriau deallus yw'r trysor gwerthfawrocaf.
16Quítale su ropa al que salió por fiador del extraño; Y tómale prenda al que fía la extraña.
16 Cymer wisg y sawl sy'n mechn�o dros estron, a chadw hi'n ernes o'i addewid ar ran dieithryn.
17Sabroso es al hombre el pan de mentira; Mas después su boca será llena de cascajo.
17 Melys i rywun yw bara a gafwyd trwy dwyll, ond yn y diwedd llenwir ei geg � graean.
18Los pensamientos con el consejo se ordenan: Y con industria se hace la guerra.
18 Sicrheir cynlluniau trwy gyngor; rhaid trefnu'n ofalus ar gyfer rhyfel.
19El que descubre el secreto, en chismes anda: No te entrometas, pues, con el que lisonjea con sus labios.
19 Y mae'r straegar yn bradychu cyfrinach; paid � chyfeillachu �'r llac ei dafod.
20El que maldice á su padre ó á su madre, Su lámpara será apagada en oscuridad tenebrosa.
20 Os bydd rhywun yn melltithio ei dad a'i fam, diffoddir ei oleuni mewn tywyllwch dudew.
21La herencia adquirida de priesa al principio, Aun su postrimería no será bendita.
21 Os ceir etifeddiaeth sydyn yn y dechrau, ni bydd bendith ar ei diwedd.
22No digas, yo me vengaré; Espera á Jehová, y él te salvará.
22 Paid � dweud, "Talaf y pwyth yn �l"; disgwyl wrth yr ARGLWYDD i achub dy gam.
23Abominación son á Jehová las pesas dobles; Y el peso falso no es bueno.
23 Ffiaidd gan yr ARGLWYDD yw amrywiaeth mewn pwysau, ac nid da ganddo gloriannau twyllodrus.
24De Jehová son los pasos del hombre: ¿Cómo pues entenderá el hombre su camino?
24 Yr ARGLWYDD sy'n rheoli camre pobl; sut y gall neb ddeall ei ffordd?
25Lazo es al hombre el devorar lo santo, Y andar pesquisando después de los votos.
25 Gall rhywun fynd i fagl wrth gysegru'n fyrbwyll, ac yna dechrau ystyried ar �l gwneud addunedau.
26El rey sabio esparce los impíos. Y sobre ellos hace tornar la rueda.
26 Y mae brenin doeth yn nithio'r drygionus, ac yn troi'r rhod yn eu herbyn.
27Candela de Jehová es el alma del hombre, Que escudriña lo secreto del vientre.
27 Llewyrcha'r ARGLWYDD ar ysbryd pobl, i chwilio i ddyfnderau eu bod.
28Misericordia y verdad guardan al rey; Y con clemencia sustenta su trono.
28 Y mae teyrngarwch a chywirdeb yn gwarchod y brenin, a diogelir ei orsedd gan deyrngarwch.
29La gloria de los jóvenes es su fortaleza, Y la hermosura de los viejos la vejez.
29 Gogoniant yr ifainc yw eu nerth, ac addurn i'r hen yw penwynni.
30Las señales de las heridas son medicina para lo malo: Y las llagas llegan á lo más secreto del vientre.
30 Y mae taro i'r byw yn gwella drwg, a dyrnodiau yn iach�u rhywun drwyddo.