1PORQUE no quiero, hermanos, que ignoréis que nuestros padres todos estuvieron bajo la nube, y todos pasaron la mar;
1Ex inhermân, lâin nacuaj nak texc'oxlak ca'ch'inak chirix li c'a'ru que'xc'ul li kaxe'tônil yucua' nak que'el sa' li tenamit Egipto. Li Dios quixtakla li chok chi c'amoc be chiruheb ut chixjunileb que'nume' jun pac'al li Caki Palau nak quixjach rib re te'numek'.
2Y todos en Moisés fueron bautizados en la nube y en la mar;
2Chanchan nak que'cube xha'eb sa' li chok ut sa' li Caki Palau ut riq'uin a'an que'xc'ul xch'ôleb nak laj Moisés tâc'amok be chiruheb.
3Y todos comieron la misma vianda espiritual;
3Ut chixjunileb que'xcua' li maná li choxahil cua li quixtakla chak li Dios.
4Y todos bebieron la misma bebida espiritual; porque bebían de la piedra espiritual que los seguía, y la piedra era Cristo.
4Chixjunileb que'ruc' li ha' li quiq'uehe' reheb xban li Dios. Li ha' a'an qui-el chak sa' li sakônac. Ut li sakônac a'an, a'an retalil li Cristo li qui-ochbenin reheb nak yôqueb chi numec' sa' li chaki ch'och'.
5Mas de muchos de ellos no se agradó Dios; por lo cual fueron postrados en el desierto.
5Abanan moco chixjunileb ta que'xbânu jo' naraj li Dios. Lix q'uialeb que'xk'et râtin li Dios ut xban nak inc'a' que'xbânu jo' naraj li Dios, jo'can nak que'cam sa' li chaki ch'och' ut inc'a' que'oc sa' li tenamit Canaán.
6Empero estas cosas fueron en figura de nosotros, para que no codiciemos cosas malas, como ellos codiciaron.
6Chixjunil a'an nac'utuc chiku nak inc'a' takarahi ru li inc'a' us jo' que'xbânu eb a'an.
7Ni seáis honradores de ídolos, como algunos de ellos, según está escrito: Sentóse el pueblo á comer y á beber, y se levantaron á jugar.
7A'an naxc'ut chiku nak inc'a' takalok'oni li yîbanbil dios jo' que'xbânu eb a'an. Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu chirixeb: Eb li tenamit que'cua'ac ut que'uc'ac ut que'xajoc re xlok'oninquil li cuacax oro. (Ex. 32:6)
8Ni forniquemos, como algunos de ellos fornicaron, y cayeron en un día veinte y tres mil.
8Ut naxc'ut ajcui' chiku nak inc'a' us li co'bêtac yumbêtac jo' que'xbânu eb a'an ut chiru jun cutan quilaje'cam oxib xca'c'âl mil chi tenamit xban li mâusilal que'xbânu.
9Ni tentemos á Cristo, como también algunos de ellos le tentaron, y perecieron por las serpientes.
9Mikaq'ue xjosk'il li Kâcua' Dios jo' que'xbânu eb a'an nak que'xbânu li mâusilal ut que'ti'e' xbaneb li c'anti' li quixtakla li Kâcua' Dios ut que'cam.
10Ni murmuréis, como algunos de ellos murmuraron, y perecieron por el destructor.
10Chi moco tocuech'ok, jo' que'xbânu eb a'an. Ut xbaneb lix mâusilal que'camsîc xban li ángel li quixtakla chak li Dios.
11Y estas cosas les acontecieron en figura; y son escritas para nuestra admonición, en quienes los fines de los siglos han parado.
11Li c'a'ru que'xc'ul li kaxe'tônil yucua' a'an tz'îbanbil retalil sa' li Santil Hu re nak lâo takaq'ue retal ut inc'a' takabânu jo' que'xbânu eb a'an xban nak cuulac re li roso'jic li cutan.
12Así que, el que piensa estar firme, mire no caiga.
12Jo'can nak li ani narec'a nak cau xch'ôl sa' lix pâbâl chixq'uehak retal lix yu'am re nak inc'a' tâoc chi mâcobc.
13No os ha tomado tentación, sino humana: mas fiel es Dios, que no os dejará ser tentados más de lo que podeís llevar; antes dará también juntamente con la tentación la salida, para que podáis aguantar.
13Moco jalan ta chic li âlêc nequec'ul lâex chiru li neque'xc'ul chixjunileb. Abanan li Dios tîc xch'ôl. A'an inc'a' nocoxcanab chi âlêc cui inc'a' takacuy xnumsinquil. A'an ban natenk'an ke chixcuybal xnumsinquil.
14Por tanto, amados míos, huid de la idolatría.
14Jo'can ut ex inhermân, rarôquex inban, mêlok'oni chic li jalanil dios.
15Como á sabios hablo; juzgad vosotros lo que digo.
15Lâin ninch'olob xyâlal chêru xban nak cuan êna'leb. Ut lâex naru têye ma us li ninye malaj inc'a'.
16La copa de bendición que bendecimos, ¿no es la comunión de la sangre de Cristo? El pan que partimos, ¿no es la comunión del cuerpo de Cristo?
16Nak nakabânu li lok'onînc re xjulticanquil lix camic li Cristo, nocotioxin chiru li Dios. Nak nakuc' li xya'al li uva, ¿ma inc'a' ta bi' junajo riq'uin li Cristo xban nak quihoye' xquiq'uel chiru li cruz sa' kac'aba'? Ut nak nakatzaca li caxlan cua li najachiman, ¿ma inc'a' ta bi' junajo riq'uin li Cristo xban nak quicam chiru li cruz sa' kac'aba'?
17Porque un pan, es que muchos somos un cuerpo; pues todos participamos de aquel un pan.
17Usta nabalo, jun ajcui' li caxlan cua najachiman ut nakacuotzi. A'an retalil nak lâo junajo chic riq'uin li Cristo.
18Mirad á Israel según la carne: los que comen de los sacrificios ¿no son partícipes con el altar?
18Cheq'ue retal laj Israel. Eb a'an que'xtzaca li tib li que'xmayeja chiru li Dios. A'an retalil nak cuanqueb chi sum âtin riq'uin li Dios.
19¿Qué pues digo? ¿Que el ídolo es algo? ¿ó que sea algo lo que es sacrificado á los ídolos?
19¿C'a'ru xyâlal li yôquin chixyebal? ¿Ma yo'yo ta bi' li yîbanbil dios? Inc'a'. Ut, ¿ma cuan ta bi' xcuanquil li tib li namayejâc chiruheb? Mâc'a' xban nak mâc'a' xcuanquil li yîbanbil dios.
20Antes digo que lo que los Gentiles sacrifican, á los demonios lo sacrifican, y no á Dios: y no querría que vosotros fueseis partícipes con los demonios.
20Lâin inc'a' ninye nak cuan xcuanquil li yîbanbil dios, chi moco ninye nak li mayejanbil tib cuan xcuanquil. Li yôquin chixyebal, a'an a'in: eb li inc'a' neque'xpâb li tz'akal Dios neque'mayejac, aban mâcua' chiru li Dios neque'mayejac. Chiru ban li mâus aj musik'ej. Ut lâin inc'a' nacuaj nak yôkex chi oquênc sa' lix na'lebeb li mâus aj musik'ej.
21No podéis beber la copa del Señor, y la copa de los demonios: no podéis ser partícipes de la mesa del Señor, y de la mesa de los demonios.
21Inc'a' naru têruc' xsa' li sec' re xjulticanquil xcamic li Kâcua' Jesús, ut têruc' ajcui' xsa' li sec' re xq'uebal xlok'al li mâus aj musik'ej. Chi moco naru têcua' li caxlan cua re xjulticanquil xcamic li Kâcua' Jesucristo ut têcua' ajcui' li cua mayejanbil chiruheb li mâus aj musik'ej.
22¿O provocaremos á celo al Señor? ¿Somos más fuertes que él?
22Inc'a' us cui takaq'ue xjosk'il li Kâcua' riq'uin xlok'oninquil li yîbanbil dios. ¿Ma lâo ta bi' nim kacuanquil chiru li Kâcua'? Mâ jok'e xban nak lâo mâc'a' kacuanquil.
23Todo me es lícito, mas no todo conviene: todo me es lícito, mas no todo edifica.
23Cuan li neque'yehoc re nak naru nakabânu chixjunil li nakaj. Yâl nak naru nakabânu, abanan moco chixjunil ta us xbânunquil. Yâl nak naru xbânunquil chixjunil, abanan moco chixjunil ta li c'a'ru nakabânu nocoxtenk'a chi q'uîc sa' li kapâbâl.
24Ninguno busque su propio bien, sino el del otro.
24Mêsic' li us ca'aj cui' chok' êre lâex. Chesic' aj ban cui' li us chok' reheb lê ras êrîtz'in.
25De todo lo que se vende en la carnicería, comed, sin preguntar nada por causa de la conciencia;
25Naru têtzaca chixjunil li tib nac'ayiman sa' li c'ayibâl, ut mêpatz' ma mayejanbil chiru li yîbanbil dios re nak mâc'a'ak êc'a'ux nak têtzaca.
26Porque del Señor es la tierra y lo que la hinche.
26Naru têtzaca xban nak li Kâcua' Dios a'an laj êchal re li ruchich'och' ut a'an ajcui' laj êchal re chixjunil li cuan sa' ruchich'och'.
27Y si algún infiel os llama, y queréis ir, de todo lo que se os pone delante comed, sin preguntar nada por causa de la conciencia.
27Cui junak mâcua' aj pâbanel tatxbok chi cua'ac riq'uin ut cui naxc'ul âch'ôl xic riq'uin, li c'a'ru tixq'ue chatzaca, chac'ul. Abanan inc'a' tâpatz' ma mayejanbil li tzacaêmk a'an re nak mâc'a'ak âc'a'ux nak tâtzaca.
28Mas si alguien os dijere: Esto fué sacrificado á los ídolos: no lo comáis, por causa de aquel que lo declaró, y por causa de la conciencia: porque del Señor es la tierra y lo que la hinche.
28A'ut cui junak naxye âcue nak li tzacaêmk a'an mayejanbil chiru li yîbanbil dios, inc'a' tâtzaca a'an re nak inc'a' tâch'inâk xch'ôl li xyehoc âcue nak mayejanbil tzacaêmk ut re ajcui' nak inc'a' tâoc xc'a'ux.
29La conciencia, digo, no tuya, sino del otro. Pues ¿por qué ha de ser juzgada mi libertad por otra conciencia?
29Inc'a' yôquin chixyebal a'in chirix lâ c'a'ux lâat. Yôquin chi âtinac re nak inc'a' tâch'inânk xch'ôl li jun chic âban lâat. Mâre junak êre tâchak'ok ut tixye cue, ¿c'a'ut nak inc'a' tinbânu li naru tinbânu yal xban nak jalan chic naxye nak inc'a' us xbânunquil?
30Y si yo con agradecimiento participo, ¿por qué he de ser blasfemado por lo que doy gracias?
30Ut cui lâin nintioxin chirix li c'a'ru nintzaca, ¿c'a'ut nak tâcuech'îk rix li c'a'ru tintzaca? cha'ak.
31Si pues coméis, ó bebéis, ó hacéis otra cosa, haced lo todo á gloria de Dios.
31Lâin tinye êre lix yâlal. Chixjunil li c'a'ru têtzaca ut chixjunil li c'a'ru têbânu, chebânuhak re xq'uebal xlok'al li Kâcua' Dios.
32Sed sin ofensa á Judíos, y á Gentiles, y á la iglesia de Dios;
32Mêbânu li c'a'ak re ru napo'oc xch'ôleb lê ras êrîtz'in usta aj judío, usta mâcua'eb aj judío. Chi moco têbânu li c'a'ru tâpo'ok xch'ôl lê rech aj pâbanelil.Jo'can nak lâin ninyal ink'e chixbânunquil li us re xtenk'anquil chixjunileb. Lâin inc'a' yôquin chixsic'bal li us chok' cue lâin injunes. Yôquin ban chixsic'bal li us chok' reheb chixjunileb re nak târûk te'colek'.
33Como también yo en todas las cosas complazco á todos, no procurando mi propio beneficio, sino el de muchos, para que sean salvos.
33Jo'can nak lâin ninyal ink'e chixbânunquil li us re xtenk'anquil chixjunileb. Lâin inc'a' yôquin chixsic'bal li us chok' cue lâin injunes. Yôquin ban chixsic'bal li us chok' reheb chixjunileb re nak târûk te'colek'.