1Bawa't pantas na babae ay nagtatayo ng kaniyang bahay: nguni't binubunot ng mangmang, ng kaniyang sariling mga kamay.
1知恵はその家を建て、愚かさは自分の手でそれをこわす。
2Siyang lumalakad sa kaniyang katuwiran ay natatakot sa Panginoon: nguni't siyang suwail sa kaniyang mga lakad ay humahamak sa kaniya.
2まっすぐに歩む者は主を恐れる、曲って歩む者は主を侮る。
3Sa bibig ng mangmang ay may tungkod ng kapalaluan: nguni't ang mga labi ng pantas ay mangagiingat ng mga yaon.
3愚かな者の言葉は自分の背にむちを当てる、知恵ある者のくちびるはその身を守る。
4Kung saan walang baka, ang bangan ay malinis: nguni't ang karamihan ng bunga ay nasa kalakasan ng baka.
4牛がなければ穀物はない、牛の力によって農作物は多くなる。
5Ang tapat na saksi ay hindi magbubulaan: nguni't ang sinungaling na saksi ay nagbabadya ng mga kasinungalingan.
5真実な証人はうそをいわない、偽りの証人はうそをつく。
6Ang manglilibak ay humahanap ng karunungan at walang nasusumpungan: nguni't ang kaalaman ay madali sa kaniya na naguunawa.
6あざける者は知恵を求めても得られない、さとき者は知識を得ることがたやすい。
7Paroon ka sa harapan ng taong mangmang, at hindi mo mamamalas sa kaniya ang mga labi ng kaalaman:
7愚かな者の前を離れ去れ、そこには知識の言葉がないからである。
8Ang karunungan ng mabait ay makaunawa ng kaniyang lakad: nguni't ang kamangmangan ng mga mangmang ay karayaan.
8さとき者の知恵は自分の道をわきまえることにあり、愚かな者の愚かは、欺くことにある。
9Ang mangmang ay tumutuya sa sala: nguni't sa matuwid ay may mabuting kalooban.
9神は悪しき者をあざけられる、正しい者は、その恵みを受ける。
10Nalalaman ng puso ang kaniyang sariling kapaitan; at ang tagaibang lupa ay hindi nakikialam ng kaniyang kagalakan.
10心の苦しみは心みずからが知る、その喜びには他人はあずからない。
11Ang bahay ng masama ay mababagsak: nguni't ang tolda ng matuwid ay mamumukadkad.
11悪しき者の家は滅ぼされ、正しい者の幕屋は栄える。
12May daan na tila matuwid sa isang tao, nguni't ang dulo niyaon ay mga daan ng kamatayan.
12人が見て自ら正しいとする道でも、その終りはついに死に至る道となるものがある。
13Maging sa pagtawa man ang puso ay nagiging mapanglaw; at ang wakas ng kasayahan ay kabigatan ng loob.
13笑う時にも心に悲しみがあり、喜びのはてに憂いがある。
14Ang tumatalikod ng kaniyang puso ay mabubusog ng kaniyang sariling mga lakad: at masisiyahang loob ang taong mabuti.
14心のもとれる者はそのしわざの実を刈り取り、善良な人もまたその行いの実を刈り取る。
15Pinaniniwalaan ng musmos ang bawa't salita: nguni't ang mabait ay tumitinging mabuti sa kaniyang paglakad.
15思慮のない者はすべてのことを信じる、さとき者は自分の歩みを慎む。
16Ang pantas ay natatakot at humihiwalay sa kasamaan: nguni't ang mangmang ay nagpapakilalang palalo, at timawa.
16知恵ある者は用心ぶかく、悪を離れる、愚かな者は高ぶって用心しない。
17Siyang nagagalit na madali ay gagawang may kamangmangan: at ang taong may masamang katha ay ipagtatanim.
17怒りやすい者は愚かなことを行い、賢い者は忍耐強い。
18Ang musmos ay nagmamana ng kamangmangan: nguni't ang mabait ay puputungan ng kaalaman.
18思慮のない者は愚かなことを自分のものとする、さとき者は知識をもって冠とする。
19Ang masama ay yumuyukod sa harap ng mabuti; at ang masama ay sa mga pintuang-daan ng matuwid.
19悪人は善人の前にひれ伏し、悪しき者は正しい者の門にひれ伏す。
20Ipinagtatanim ang dukha maging ng kaniyang kapuwa: nguni't ang mayaman ay maraming kaibigan.
20貧しい者はその隣にさえも憎まれる、しかし富める者は多くの友をもつ。
21Siyang humahamak sa kaniyang kapuwa ay nagkakasala: nguni't siyang naaawa sa dukha ay mapalad siya.
21隣り人を卑しめる者は罪びとである、貧しい人をあわれむ者はさいわいである。
22Hindi ba sila nagkakamali na kumakatha ng kasamaan? Nguni't kaawaan at katotohanan ay sasa kanila na nagsisikatha ng mabuti.
22悪を計る者はおのれを誤るではないか、善を計る者にはいつくしみと、まこととがある。
23Sa lahat ng gawain ay may pakinabang: nguni't ang tabil ng mga labi ay naghahatid sa karalitaan.
23すべての勤労には利益がある、しかし口先だけの言葉は貧乏をきたらせるだけだ。
24Ang putong ng mga pantas ay ang kanilang mga kayamanan: nguni't ang kamangmangan ng mga mangmang ay kamangmangan lamang.
24知恵ある者の冠はその知恵である、愚かな者の花の冠はただ愚かさである。
25Ang tapat na saksi ay nagliligtas ng mga tao: nguni't siyang nagsasalita ng mga kasinungalingan ay nagdaraya.
25まことの証人は人の命を救う、偽りを吐く者は裏切者である。
26Sa pagkatakot sa Panginoon ay may matibay na pagkakatiwala: at ang kaniyang mga anak ay magkakaroon ng dakong kanlungan.
26主を恐れることによって人は安心を得、その子らはのがれ場を得る。
27Ang pagkatakot sa Panginoon ay bukal ng kabuhayan, upang humiwalay sa mga silo ng kamatayan.
27主を恐れることは命の泉である、人を死のわなからのがれさせる。
28Nasa karamihan ng bayan ang kaluwalhatian ng hari: nguni't na sa pangangailangan ng bayan ang kapahamakan ng pangulo.
28王の栄えは民の多いことにあり、君の滅びは民を失うことにある。
29Siyang makupad sa pagkagalit ay may dakilang paguunawa: nguni't siyang madaling magalit ay nagbubunyi ng kamangmangan.
29怒りをおそくする者は大いなる悟りがあり、気の短い者は愚かさをあらわす。
30Ang tiwasay na puso ay buhay ng katawan: nguni't ang kapanaghilian ay kabulukan ng mga buto.
30穏やかな心は身の命である、しかし興奮は骨を腐らせる。
31Siyang pumipighati sa dukha ay humahamak sa Maylalang sa kaniya. Nguni't siyang naaawa sa mapagkailangan ay nagpaparangal sa kaniya.
31貧しい者をしえたげる者はその造り主を侮る、乏しい者をあわれむ者は、主をうやまう。
32Ang masama ay manahagis sa kaniyang masamang gawa: nguni't ang matuwid ay may kanlungan sa kaniyang kamatayan.
32悪しき者はその悪しき行いによって滅ぼされ、正しい者はその正しきによって、のがれ場を得る。
33Karunungan ay nagpapahinga sa puso niya na may paguunawa: nguni't ang nasa loob ng mga mangmang ay nalalaman.
33知恵はさとき者の心にとどまり、愚かな者の心に知られない。
34Ang katuwiran ay nagbubunyi ng bansa: nguni't ang kasalanan ay kakutyaan sa alinmang bayan.
34正義は国を高くし、罪は民をはずかしめる。賢いしもべは王の恵みをうけ、恥をきたらす者はその怒りにあう。
35Ang lingap ng hari ay sa lingkod na gumagawa na may kapantasan: nguni't ang kaniyang poot ay magiging laban sa nakahihiya.
35賢いしもべは王の恵みをうけ、恥をきたらす者はその怒りにあう。