¹Oğlum, eğer birine kefil oldunsa,Onun borcunu yüklendinse,

¹Mia filo! se vi garantiis por via proksimulo Kaj donis vian manon por aliulo,

²Düştünse tuzağa kendi sözlerinle,Ağzının sözleriyle yakalandınsa,

²Tiam vi enretigxis per la vortoj de via busxo, Kaptigxis per la vortoj de via busxo.

³O kişinin eline düştün demektir.Oğlum, şunu yap ve kendini kurtar:Git, yere kapan onun önünde,Ona yalvar yakar.

³Tiam, mia filo, agu tiel kaj savigxu, CXar vi falis en la mano de via proksimulo: Iru, vigligxu, kaj petegu vian proksimulon;

⁴Gözlerine uyku girmesin,Ağırlaşmasın göz kapakların.

⁴Ne lasu viajn okulojn dormi Kaj viajn palpebrojn dormeti;

⁵Avcının elinden ceylan gibi,Kuşbazın elinden kuş gibi kurtar kendini.

⁵Savu vin, kiel gazelo, el la mano, Kaj kiel birdo el la mano de la birdokaptisto.

⁶Ey tembel kişi, git, karıncalara bak,Onların yaşamından bilgelik öğren.

⁶Iru al la formiko, vi maldiligentulo; Rigardu gxian agadon, kaj sagxigxu.

⁷Başkanları, önderleri ya da yöneticileri olmadığı halde,

⁷Kvankam gxi ne havas estron, Nek kontrolanton, nek reganton,

⁸Yazın erzaklarını biriktirirler,Yiyeceklerini toplarlar biçim mevsiminde.

⁸GXi pretigas en la somero sian panon, GXi kolektas dum la rikolto sian mangxon.

⁹Ne zamana dek yatacaksın, ey tembel kişi?Ne zaman kalkacaksın uykundan?

⁹GXis kiam, maldiligentulo, vi kusxos? Kiam vi levigxos de via dormo?

¹⁰‹‹Biraz kestireyim, biraz uyuklayayım,Ellerimi kavuşturup şöyle bir uyuyayım›› demeye kalmadan,

¹⁰Iom da dormo, iom da dormeto, Iom da kunmeto de la manoj por kusxado;

¹¹Yokluk bir haydut gibi,Yoksulluk bir akıncı gibi gelir üzerine.

¹¹Kaj venos via malricxeco kiel rabisto, Kaj via senhaveco kiel viro armita.

¹²Ağzında yalanla dolaşan kişi,Soysuz ve fesatçıdır.

¹²Homo sentauxga, homo malbonfarema, Iras kun busxo malica,

¹³Göz kırpar, bir sürü ayak oyunu,El kol hareketleri yapar,

¹³Donas signojn per la okuloj, aludas per siaj piedoj, Komprenigas per siaj fingroj;

¹⁴Ahlaksız yüreğinde kötülük tasarlar,Çekişmeler yaratır durmadan.

¹⁴Perverseco estas en lia koro, li intencas malbonon; En cxiu tempo li semas malpacon.

¹⁵Bu yüzden ansızın yıkıma uğrayacak,Birdenbire çaresizce yok olacak.

¹⁵Tial subite venos lia pereo; Li estos rompita subite, kaj neniu lin sanigos.

¹⁶RABbin nefret ettiği altı şey,İğrendiği yedi şey vardır:

¹⁶Jen estas ses aferoj, kiujn la Eternulo malamas, Kaj sep, kiujn Li abomenegas.

¹⁷Gururlu gözler,Yalancı dil,Suçsuz kanı döken eller,

¹⁷Arogantaj okuloj, mensogema lango, Kaj manoj, kiuj versxas senkulpan sangon,

¹⁸Düzenbaz yürek,Kötülüğe seğirten ayaklar,

¹⁸Koro, kiu preparas malbonfarajn intencojn, Piedoj, kiuj rapidas kuri al malbono,

¹⁹Yalan soluyan yalancı tanıkVe kardeşler arasında çekişme yaratan kişi.

¹⁹Falsa atestanto, kiu elspiras mensogojn; Kaj tiu, kiu semas malpacon inter fratoj.

²⁰Oğlum, babanın buyruklarına uy,Annenin öğrettiklerinden ayrılma.

²⁰Konservu, mia filo, la ordonon de via patro, Kaj ne forjxetu la instruon de via patrino.

²¹Bunlar sürekli yüreğinin bağı olsun,Tak onları boynuna.

²¹Ligu ilin por cxiam al via koro, Volvu ilin sur vian kolon.

²²Yolunda sana rehber olacak,Seni koruyacaklar yattığın zaman;Söyleşecekler seninle uyandığında.

²²Kiam vi iros, ili gvidos vin; Kiam vi kusxigxos, ili vin gardos; Kaj kiam vi vekigxos, ili parolos kun vi.

²³Bu buyruklar sana çıra,Öğretilenler ışıktır.Eğitici uyarılar yaşam yolunu gösterir.

²³CXar moralordono estas lumingo, kaj instruo estas lumo, Kaj edifaj predikoj estas vojo de vivo,

²⁴Seni kötü kadından,Başka birinin karısının yaltaklanan dilindenKoruyacak olan bunlardır.

²⁴Por gardi vin kontraux malbona virino, Kontraux glata lango de fremdulino.

²⁵Böyle kadınların güzelliği seni ayartmasın,Bakışları seni tutsak etmesin.

²⁵Ne deziregu en via koro sxian belecon, Kaj ne kaptigxu per sxiaj palpebroj.

²⁶Çünkü fahişe yüzünden insan bir lokma ekmeğe muhtaç kalır,Başkasının karısıyla yatmak da kişinin canına mal olur. kalır›› ya da ‹‹Çünkü fahişenin ücreti ancak bir somun ekmektir››.

²⁶CXar la kosto de publikulino estas nur unu pano; Sed fremda edzino forkaptas la grandvaloran animon.

²⁷İnsan koynuna ateş alır da,Giysisi yanmaz mı?

²⁷CXu iu povas teni fajron en sia sino tiel, Ke liaj vestoj ne brulu?

²⁸Korlar üzerinde yürür de,Ayakları kavrulmaz mı?

²⁸CXu iu povas marsxi sur ardantaj karboj, Ne bruligante siajn piedojn?

²⁹Başkasının karısıyla yatan adamın durumu budur.Böyle bir ilişkiye giren cezasız kalmaz.

²⁹Tiel ankaux estas kun tiu, kiu venas al la edzino de sia proksimulo; Neniu, kiu sxin ektusxas, restas sen puno.

³⁰Aç hırsız karnını doyurmak için çalıyorsa,Kimse onu hor görmez.

³⁰Oni ne faras grandan honton al sxtelanto, Se li sxtelas por sin satigi, kiam li malsatas;

³¹Ama yakalanırsa, çaldığının yedi katını ödemek zorunda;Varını yoğunu vermek anlamına gelse bile.

³¹Kaj kiam oni lin kaptas, li pagas sepoble; La tutan havon de sia domo li fordonas.

³²Zina eden adam sağduyudan yoksundur.Yaptıklarıyla kendini yok eder.

³²Sed kiu adultas kun virino, tiu estas sensagxa; Tiu, kiu faras tion, pereigas sian animon;

³³Payına düşen dayak ve onursuzluktur,Asla kurtulamaz utançtan.

³³Batojn kaj malhonoron li ricevas, Kaj lia honto ne elvisxigxas;

³⁴Çünkü kıskançlık kocanın öfkesini azdırır,Öç alırken acımasız olur.

³⁴CXar furiozas la jxaluzo de la edzo; Kaj li ne indulgas en la tempo de la vengxo.

³⁵Hiçbir fidye kabul etmez,Gönlünü alamazsın armağanların çokluğuyla.

³⁵Li rigardas nenian kompenson, Kaj li ne akceptas, se vi volas ecx multe donaci.