1A wise son listens to his father’s instruction, but a scoffer doesn’t listen to rebuke.
1Wiilkii caqli lahu wuxuu maqlaa edbinta aabbihiis, Laakiinse kii wax quudhsadaa canaanta ma maqlo.
2By the fruit of his lips, a man enjoys good things; but the unfaithful crave violence.
2Nin wuxuu wax wanaagsan ku cuni doonaa midhaha afkiisa, Laakiinse khaayinnada naftoodu waxay cuni doontaa midhaha dulmiga.
3He who guards his mouth guards his soul. One who opens wide his lips comes to ruin.
3Kii afkiisa dhawraa wuxuu dhawraa naftiisa, Laakiinse kii bushimihiisa aad u kala qaadaa wuu baabbi'i doonaa.
4The soul of the sluggard desires, and has nothing, but the desire of the diligent shall be fully satisfied.
4Kii caajis ah naftiisu wax bay damacdaa, mana hesho, Laakiinse nafta kii dadaala waa la barwaaqaysiin doonaa.
5A righteous man hates lies, but a wicked man brings shame and disgrace.
5Ninkii xaq ahu beenta wuu neceb yahay, Laakiinse ninkii shar lahu waa karaahiyo, wuuna ceeboobaa.
6Righteousness guards the way of integrity, but wickedness overthrows the sinner.
6Xaqnimadu kii jidkiisu qumman yahay ayay ilaalisaa, Laakiinse sharnimadu dembilaha ayay afgembidaa.
7There are some who pretend to be rich, yet have nothing. There are some who pretend to be poor, yet have great wealth.
7Waxaa jira nin hodan iska dhiga laakiinse aan waxba haysan, Oo waxaa jira mid miskiin iska dhiga laakiinse maal badan leh.
8The ransom of a man’s life is his riches, but the poor hear no threats.
8Nin wuxuu noloshiisa ku furtaa maalkiisa, Laakiinse miskiinku canaanta ma maqlo.
9The light of the righteous shines brightly, but the lamp of the wicked is snuffed out.
9Iftiinka kuwa xaqa ahu weligii wuu reyreeyaa, Laakiinse laambadda kuwa sharka leh waa la bakhtiin doonaa.
10Pride only breeds quarrels, but with ones who take advice is wisdom.
10Isqabasho oo keliya ayaa kibir ka timaada, Laakiinse kii waanada qaata waxaa la jirta xigmad.
11Wealth gained dishonestly dwindles away, but he who gathers by hand makes it grow.
11Maalkii degdeg lagu helaa wuu dhinmi doonaa, Laakiinse kan hawl wax ku soo urursadaa waa sii korodhsan doonaa.
12Hope deferred makes the heart sick, but when longing is fulfilled, it is a tree of life.
12Rajadii raagtaa qalbigay bukaysiisaa, Laakiinse markii wixii la doonayay la helo waa geed nololeed.
13Whoever despises instruction will pay for it, but he who respects a command will be rewarded.
13Ku alla kii erayga quudhsadaa halligaad ayuu isu keenaa, Laakiinse kii amarka ka cabsada waa loo abaalgudi doonaa.
14The teaching of the wise is a spring of life, to turn from the snares of death.
14Ninkii caqli leh waxbariddiisu waa il nololeed, In dabinnada dhimashada laga leexdo.
15Good understanding wins favor; but the way of the unfaithful is hard.
15Waxgarashadii wanaagsan raalli baa laga noqdaa, Laakiinse jidka khaayinnadu waa xun yahay.
16Every prudent man acts from knowledge, but a fool exposes folly.
16Nin kasta oo miyir lahu aqoon buu ku shaqeeyaa, Laakiinse nacasku nacasnimuu fidiyaa.
17A wicked messenger falls into trouble, but a trustworthy envoy gains healing.
17Wargeeyihii shar lahu xumaan buu ku dhex dhacaa, Laakiinse ergadii aamin ahu waa caafimaad.
18Poverty and shame come to him who refuses discipline, but he who heeds correction shall be honored.
18Caydhnimo iyo ceebba waxaa lahaan doona kii edbinta diida, Laakiinse kii canaanta maqla waa la murwayn doonaa.
19Longing fulfilled is sweet to the soul, but fools detest turning from evil.
19Wixii la doonayay oo la gaadhay nafta way u macaan tahay, Laakiinse nacasyadu aad bay u karhaan inay sharka ka fogaadaan.
20One who walks with wise men grows wise, but a companion of fools suffers harm.
20Kii kuwa caqliga leh la socdaa, caqli buu yeelan doonaa, Laakiinse kii nacasyada raacaa waa baabbi'i doonaa.
21Misfortune pursues sinners, but prosperity rewards the righteous.
21Dembilayaasha waxaa eryada shar, Laakiinse kuwa xaqa ah abaal wanaagsan baa loo gudi doonaa.
22A good man leaves an inheritance to his children’s children, but the wealth of the sinner is stored for the righteous.
22Ninkii wanaagsanu dhaxal buu uga tagaa carruurta carruurtiisa, Oo maalka dembilahana waxaa loo kaydiyaa kuwa xaqa ah.
23An abundance of food is in poor people’s fields, but injustice sweeps it away.
23Beerta masaakiinta waxaa ku taal cunto badan, Laakiinse gardarro aawadeed in baa loo baabbi'iyaa.
24One who spares the rod hates his son, but one who loves him is careful to discipline him.
24Kii ushiisa ceshadaa wiilkiisuu neceb yahay; Laakiinse kii wiilkiisa jecelu aad buu u edbiyaa.Kan xaqa ahu wax buu cunaa ilaa naftiisu dheregto, Laakiinse caloosha kuwa sharka lahu way baahnaan doontaa.
25The righteous one eats to the satisfying of his soul, but the belly of the wicked goes hungry.
25Kan xaqa ahu wax buu cunaa ilaa naftiisu dheregto, Laakiinse caloosha kuwa sharka lahu way baahnaan doontaa.