¹所作所谋交托　神就必成立

¹ انسان نقشه‌های زیادی می‌کشد، امّا نتیجهٔ نهایی آنها در دست خداست.

²人看自己一切所行的，都是清洁的；耶和华却衡量人心。

² تمام کارهای انسان به نظر خودش درست است، ولی خداوند انگیزه‌ها را می‌بیند.

³当把你所作的交托耶和华，你的计划就必成功。

³ نقشه‌های خود را به دست خداوند بسپار، آنگاه در کارهایت موفّق خواهی شد.

⁴耶和华所造的各有目的，连恶人也是为祸患的日子而造的。

⁴ خداوند هر چیز را برای هدفی آفریده است، حتّی شریران را برای روز بلا خلق کرده است.

⁵心里骄傲的人都是耶和华厌恶的；他们必不免受罚。

⁵ خداوند از اشخاص متکبّر نفرت دارد و هرگز اجازه نمی‌دهد که آنها از مجازات فرار کنند.

⁶因着怜悯和信实，罪孽得到遮盖；因为敬畏耶和华，人可以避开罪恶。

⁶ درستکار و با وفا باش که خدا گناهت را می‌بخشد. از خداوند بترس تا به بدی گرفتار نگردی.

⁷人所行的，若是蒙耶和华喜悦，耶和华也使他的仇敌与他和好。

⁷ وقتی کسی خدا را خشنود می‌سازد، خدا کاری می‌کند که حتّی دشمنان آن شخص هم با او آشتی و مصالحه نمایند.

⁸收入少而有公义，胜过收入多却毫无正义。

⁸ مال کم که از راه درست به دست آمده باشد، بهتر است از ثروت هنگفتی که از راه غلط جمع شده باشد.

⁹人心计划自己的道路，他的脚步却由耶和华指引。

⁹ انسان در فکر خود نقشه‌ها می‌کشد، امّا خداوند او را در انجام آنها هدایت می‌کند.

¹⁰王的嘴里有　神的判语，审判的时候，他的口必不差错。

¹⁰ فرمان پادشاه مانند وحی قاطع است، پس او نباید در قضاوت اشتباه کند.

¹¹公正的秤和天平都属耶和华，囊中的一切法码都是他所造的。

¹¹ ترازو و سنگهای درست از آن خداوند است، هر معامله‌ای باید با انصاف باشد.

¹²作恶是君王所厌恶的，因为王位是靠赖公义建立的。

¹² پادشاهان نباید ظلم کنند، زیرا تخت سلطنت بر اساس عدالت استوار می‌ماند.

¹³公义的嘴唇是君王所喜悦的；他喜爱说话正直的人。

¹³ پادشاهان اشخاص راستگو را دوست دارند و از وجود آنها خشنود می‌شوند.

¹⁴君王的烈怒好像死亡的使者，唯有智慧人能平息君王的怒气。

¹⁴ خشم پادشاه پیک مرگ است، امّا شخص عاقل آن را فرو می‌نشاند.

¹⁵君王脸上欣悦的光采，使人得生命；君王的恩宠好像春日雨云。

¹⁵ خوشی و رضایت پادشاه مانند ابر بهاری است که حیات به ارمغان می‌آورد.

¹⁶智慧人谨慎言行得智慧胜过得金子，选择哲理，胜过选择银子。

¹⁶ کسب حکمت بهتر است از اندوختن طلا و نقره.

¹⁷正直人的大道远离罪恶；谨守自己道路的，保全自己的性命。

¹⁷ راه مردم نیک از بدی به دور است و هر که در این راه قدم بردارد، جان خود را حفظ خواهد کرد.

¹⁸在灭亡以先，必有骄傲；在跌倒以前，心中高傲。

¹⁸ نتیجهٔ غرور، هلاکت است و تکبّر به سقوط می‌انجامد.

¹⁹存谦卑的心与穷乏人在一起，胜过与骄傲人同分战利品。

¹⁹ بهتر است انسان متواضع باشد و با مردم ستمدیده بنشیند از اینکه با اشخاص متکبّر باشد و در غنایم آنها شریک شود.

²⁰留心听训言的必定得益；倚靠耶和华的是有福的人。

²⁰ آنهایی که از کلام خدا اطاعت می‌کنند، سعادتمند می‌شوند و کسانی‌که بر او توکّل نمایند، برکت می‌یابند.

²¹心中有智慧的必称为聪明人；动听的话能增加说服力。

²¹ شخص دانا از روی فهمش شناخته می‌شود و سخنان دلنشین او تأثیر زیادی دارد.

²²明慧人的明慧是他生命的泉源；愚妄人的惩罚就是愚妄。

²² حکمت برای کسانی‌که از آن برخوردارند، چشمهٔ حیات است؛ ولی حماقت برای مردم نادان مجازات به بار می‌آورد.

²³智慧人的心教导自己的口，使自己口中的话增加说服力。

²³ دل شخص دانا، لبهای او را هدایت می‌کند و سخنان او تشویق‌آمیز است.

²⁴恩慈的话好像蜂巢中的蜂蜜，使人心里甘甜，骨头健壮。

²⁴ سخنان محبّت‌آمیز مانند عسل شیرین است و جان انسان را شفا می‌دهد.

²⁵有一条路，人以为是正路，走到尽头却是死亡之路。

²⁵ راههایی هستند که به نظر انسان راست می‌آیند، امّا عاقبت به مرگ منتهی می‌شوند.

²⁶劳力的人身体的需要促使他劳力；因为他的饥饿催逼着他。

²⁶ اشتهای کارگر، او را به کار وادار می‌کند، زیرا او می‌خواهد شکم خود را سیر کند.

²⁷无赖之徒挖出邪恶，他口里的话好像灼热的火。

²⁷ آدم بدکار نقشه‌های پلید می‌کشد و سخنانش مانند آتش می‌سوزاند.

²⁸乖谬的人散播纷争，搬弄是非的离间亲密的朋友。

²⁸ شخص گمراه، جنگ و ستیز برپا می‌کند و آدم سخن‌چین، دوستان خوب را از هم جدا می‌سازد.

²⁹强暴的人引诱邻舍，领他走邪恶的道路。

²⁹ شخص ظالم، همسایهٔ خود را فریب می‌دهد و او را به راه غلط می‌کشاند.

³⁰眯着眼睛的，图谋乖谬的事；紧抿着嘴唇的，作成恶事。

³⁰ مواظب آنانی باش که با لبخند به تو چشمک می‌زنند، آنها در دلشان برای تو نقشه‌های پلیدی دارند.

³¹白发是荣耀的冠冕，在公义的路上，必能得着。

³¹ عمر طولانی هدیه‌ای است که به مردم نیک داده می‌شود و موی سفید تاج جمال آنهاست.

³²不轻易动怒的，胜过勇士；克服己心的，胜过把城攻取的人。

³² صبر از قدرت بهتر است و شخصی که بر نفس خود تسلّط دارد از کسی‌که شهر را تسخیر نماید برتر است. انسان قرعه می‌اندازد تا ارادهٔ خدا را بداند، امّا پاسخ را خدا تعیین می‌کند.

³³签拋在人的怀中，一切决断却在于耶和华。

³³ انسان قرعه می‌اندازد تا ارادهٔ خدا را بداند، امّا پاسخ را خدا تعیین می‌کند.