¹当以愚昧懒惰人为戒

¹ احترام گذاشتن به افراد نادان، مانند بارش برف در تابستان یا باران در فصل درو است.

²麻雀怎样飞来飞去，燕子怎样翻飞；照样，无故的咒诅也不会临到人。

² نفرین، اگر مستحق آن نباشی، صدمه‌ای به تو نمی‌رساند؛ بلکه مانند پرنده‌ای است که به هر طرف پرواز می‌کند و در جایی نمی‌نشیند.

³鞭子是为了打马，嚼环是为了勒驴；刑杖是为了打愚昧人的背。

³ شلاّق برای اسب، افسار برای الاغ و چوب برای تنبیه احمق است.

⁴不要照着愚昧人的愚妄回答他，免得你像他一样。

⁴ کسی‌که به سؤال احمقانه جواب بدهد، مانند سؤال کنندهٔ آن احمق است.

⁵要照着愚昧人的愚妄回答他，免得他自以为有智慧。

⁵ به سؤال احمقانه، باید جواب احمقانه داد تا سؤال کننده فکر نکند که عاقل است.

⁶借愚昧人的手传递信息的，是自断己足，自寻烦恼。

⁶ کسی‌که توسط آدم احمق پیام می‌فرستد، مانند شخصی است که پای خود را قطع می‌کند و یا زهر می‌خورد.

⁷箴言在愚昧人口中，就像瘸子的腿，虚悬无用。

⁷ مَثَلی که از دهان شخص نادان بیرون می‌آید، مانند پای لنگ، سُست است.

⁸把荣耀给愚昧人的，就像人把石子系在投石器上。

⁸ احترام گذاشتن به آدم احمق، مانند بستن سنگ به فلاخن کاری احمقانه است.

⁹箴言在愚昧人口中，就像荆棘在醉汉手里。

⁹ مَثَلی که از دهان آدم احمق بیرون می‌آید، همچون خاری که به دست شخص احمق فرو می‌رود و او حس نمی‌کند، بی‌اثر است.

¹⁰雇用愚昧人和过路人的，就像胡乱射伤众人的弓箭手。

¹⁰ کسی‌که آدم احمق را استخدام می‌کند، مانند تیراندازی است که هر رهگذری را مجروح می‌سازد.

¹¹愚昧人一再重复他的愚妄，正像狗转过来，吃自己所吐的。

¹¹ شخص احمقی که حماقت خود را تکرار می‌کند، مانند سگی است که آن چه استفراغ کرده است، می‌خورد.

¹²你见过自以为有智慧的人吗？愚昧人比他更有指望。

¹² کسی‌که خودش را عاقل می‌پندارد، از یک احمق هم نادان‌تر است.

¹³懒惰人说：“路上有狮子，广场上也有狮子。”

¹³ آدم تنبل پای خود را از خانه بیرون نمی‌گذارد و می‌گوید: «شیر درّنده در کوچه هست!»

¹⁴懒惰人在床上翻动，就像门绕着门铰转动一样。

¹⁴ او مانند دری که بر پاشنهٔ خود می‌چرخد، در رخت خواب می‌غلتد و از آن جدا نمی‌شود.

¹⁵懒惰人把手放在盘子里，连拿食物送回口边也觉得劳累。

¹⁵ دست خود را به طرف بشقاب دراز می‌‌کند، امّا از فرط تنبلی لقمه را به دهان خود نمی‌گذارد.

¹⁶懒惰人看自己，比七个善于应对的人更有智慧。

¹⁶ با این‌همه او خود را داناتر از هفت شخص عاقل می‌داند.

¹⁷提防毁谤及诡诈的人过路的人被激怒，去干涉与自己无关的争执，就像人揪住狗的耳朵。

¹⁷ کسی‌که در دعوایی دخالت می‌کند که مربوط به او نیست، مانند شخصی است که گوشهای سگ ولگردی را می‌گیرد.

¹⁸人欺骗了邻舍，却说：“我不过是开玩笑罢了。”他就像疯狂的人，投掷火把、利箭和杀人的武器。

¹⁸ شخصی که همسایهٔ خود را فریب بدهد و بعد به او بگوید که شوخی کرده است، مانند دیوانه‌ای است که به هر طرف آتش و تیرهای مرگبار پرتاب می‌کند.

¹⁹

¹⁹ اگر هیزم نباشد آتش خاموش می‌شود. اگر سخن‌چین نباشد، نزاع فرومی‌نشیند.

²⁰没有柴，火就熄灭；没有搬弄是非的人，纷争就平息。

²⁰ همان‌طور که زغال و هیزم آتش را شعله‌ور می‌سازد، شخص ستیزه‌جو هم جنگ و دعوا بپا می‌کند.

²¹好争竞的人，煽动争端，就像余烬上加炭，火上加柴一样。

²¹ حرفهای آدم سخن‌چین مانند لقمه‌های لذیذی است که با لذّت بلعیده می‌شوند.

²²搬弄是非的人的言语如同美食；深入人的脏腑。

²² سخنان شیرین و فریبنده، شرارت دل را پنهان می‌کند، درست مانند لعابی که ظرف گِلی را می‌پوشاند.

²³嘴唇火热，心却奸恶，就像包上银渣的瓦器。

²³ شخص کینه‌توز با حرفهای خود، کینهٔ دل خود را مخفی می‌کند،

²⁴憎恶人的用话语掩饰自己，心里却存着诡诈。

²⁴ امّا تو فریب حرفهای فریبندهٔ او را نخور، زیرا دلش پر از نفرت است.

²⁵他的话语虽然动听，你不可信他，因为他心里有七样可厌恶的事。

²⁵ اگرچه نفرت خود را با حیله پنهان می‌کند، سرانجام خوی پلید او بر همه‌کس آشکار می‌گردد.

²⁶他的怨恨虽然以诡诈掩饰，但他的邪恶必在大会中显露出来。

²⁶ هرکسی که برای دیگران چاه بکند، خودش در آن می‌افتد. هر که سنگی را به طرف دیگران بغلتاند، آن سنگ برگشته و روی خود او می‌افتد. زبان درغگو از مخاطبانش نفرت دارد و می‌خواهد به آنها آسیب برساند. سخنان ریاکار چیزی جز خرابی به بار نمی‌آورد.

²⁷挖掘陷坑的，自己必掉在其中；辊石头的，石头必辊回自己身上。

²⁷ زبان درغگو از مخاطبانش نفرت دارد و می‌خواهد به آنها آسیب برساند. سخنان ریاکار چیزی جز خرابی به بار نمی‌آورد.

²⁸虚谎的舌头憎恶被它伤害的人；谄媚的口造成败坏。