¹提防法利赛人的酵（太10:26-27）

¹Wakati watu kwa maelfu walipokuwa wamekusanyika hata wakawa wanakanyagana, Yesu aliwaambia kwanza wanafunzi wake, "Jihadharini na chachu ya Mafarisayo, yaani unafiki.

²没有什么掩盖的事不被揭露，也没有什么隐藏的事不被人知道。

²Kila kilichofunikwa kitafunuliwa, kila kilichofichika kitafichuliwa.

³所以，你们在暗处所说的，必在明处被人听见；在内室附耳所谈的，必在房顶上宣扬出来。

³Kwa hiyo, kila mliyosema gizani, watu watayasikia katika mwanga, na kila mliyonong'ona faraghani milango imefungwa, yatatangazwa juu ya nyumba.

⁴应该怕谁（太10:28-31）“我的朋友，我告诉你们，那杀身体以后不能再作什么的，不要怕他们。

⁴"Nawaambieni ninyi rafiki zangu: msiwaogope wale wanaoua mwili, wasiweze kufanya kitu kingine zaidi.

⁵我要指示你们当怕的是谁：当怕那杀身体以后，有权把人投入地狱里的；我告诉你们，应当怕他。

⁵Nitawaonyesheni yule ambaye ni lazima kumwogopa: mwogopeni yule ambaye baada ya kuua ana uwezo wa kumtupa mtu katika moto wa Jehanamu. Naam, ninawaambieni, mwogopeni huyo.

⁶五只麻雀，不是卖两个大钱吗？但在　神面前，一只也不被忘记。

⁶Inajulikana kwamba shomoro watano huuzwa kwa senti kumi, au sivyo? Lakini mbele ya Mungu hasahauliki hata mmoja.

⁷甚至你们的头发都一一数过了。不要怕，你们比许多麻雀贵重得多呢。

⁷Lakini hata nywele za vichwa vyenu zimehesabiwa zote. Msiogope, basi, ninyi mna thamani zaidi kuliko shomoro wengi!

⁸要在人面前承认主（太10:32-33）“我告诉你们，凡在人面前承认我的，人子在　神的使者面前也承认他；

⁸"Nawaambieni kweli, kila mtu anayekiri hadharani kwamba yeye ni wangu, Mwana wa Mtu naye atakiri mbele ya malaika wa Mungu kwamba mtu huyo ni wake.

⁹在人面前不认我的，我在　神的使者面前也不认他。

⁹Lakini, mtu yeyote anayenikana mbele ya watu, naye atakanwa mbele ya malaika wa Mungu.

¹⁰凡说话得罪人子的，还可以赦免；但亵渎圣灵的，必不得赦免。

¹⁰"Yeyote anayesema neno la kumpinga Mwana wa Mtu atasamehewa; lakini anayemkufuru Roho Mtakatifu hatasamehewa.

¹¹人把你们拉到会堂、官长和当权者的面前，你们不要思虑怎样申辩或说什么话。

¹¹"Watakapowapeleka ninyi mbele ya masunagogi na mbele ya wakuu na watawala msiwe na wasiwasi juu ya jinsi mtakavyojitetea au jinsi mtakavyosema.

¹²到了时候，圣灵必把当说的话教导你们。”

¹²Kwa maana wakati huo Roho Mtakatifu atawafundisheni kile mnachopaswa kusema."

¹³无知富翁的比喻群众中有一个人对耶稣说：“老师，请吩咐我的兄弟和我分家业。”

¹³Mtu mmoja katika ule umati wa watu akamwambia, "Mwalimu, mwambie ndugu yangu tugawane urithi aliotuachia baba."

¹⁴耶稣说：“你这个人，谁立我作你们的审判官和分家业的人呢？”

¹⁴Yesu akamjibu, "Rafiki, ni nani aliyeniweka mimi mwamuzi au msuluhishi kati yenu?"

¹⁵于是他对众人说：“你们要谨慎，远离一切贪心，因为人的生命并不在于家道丰富。”

¹⁵Basi, akawaambia wote, "Jihadharini na kila aina ya tamaa; maana uzima wa mtu hautegemei wingi wa vitu alivyo navyo."

¹⁶就对他们讲了一个比喻，说：“有一个富翁的田地丰收。

¹⁶Kisha akawaambia mfano: "Kulikuwa na tajiri mmoja ambaye shamba lake lilizaa mavuno mengi.

¹⁷他自己心里说：‘怎么办呢？因为我没有足够的地方收藏出产了！’

¹⁷Tajiri huyo akafikiri moyoni mwake: Nitafanyaje nami sina mahali pa kuhifadhia mavuno yangu?

¹⁸又说：‘我要这样办：我要拆掉这些仓房，建造更大的，好在那里收藏我的一切粮食和货物。

¹⁸Nitafanya hivi: nitabomoa ghala zangu na kujenga kubwa zaidi, na humo nitahifadhi mavuno yangu yote na mali yangu.

¹⁹然后，我要对我的灵魂说：灵魂啊，你拥有许多好东西，足够多年享用，只管安安逸逸地吃喝快乐吧！’

¹⁹Hapo nitaweza kuiambia roho yangu: sasa unayo akiba ya matumizi kwa miaka na miaka. Ponda mali, ule, unywe na kufurahi.

²⁰　神却对他说：‘无知的人哪，今天晚上，你拥有的就要取去你的灵魂，你所预备的要归给谁呢？’

²⁰Lakini Mungu akamwambia: Mpumbavu wewe; leo usiku roho yako itachukuliwa. Na vitu vile vyote ulivyojilundikia vitakuwa vya nani?"

²¹凡为自己积财，在　神面前却不富足的，也是这样。”

²¹Yesu akamaliza kwa kusema "Ndivyo ilivyo kwa mtu anayejilundikia mali kwa ajili yake mwenyewe, lakini si tajiri mbele ya Mungu."

²²不要忧虑，积财于天（太6:19-21、25-33）耶稣又对门徒说：“所以我告诉你们，不要为生命忧虑吃什么，也不要为身体忧虑穿什么。

²²Kisha Yesu akawaambia wanafunzi wake, "Kwa sababu hiyo nawaambieni, msiwe na wasiwasi juu ya chakula mnachohitaji ili kuishi, wala juu ya mavazi mnayohitaji kwa ajili ya miili yenu.

²³因为生命比饮食重要，身体比衣服重要。

²³Kwa sababu uzima ni bora kuliko chakula, na mwili ni bora kuliko mavazi.

²⁴你们想想乌鸦：它们不种也不收，无仓又无库，　神尚且养活它们；你们比飞鸟贵重得多了。

²⁴Chukueni kwa mfano, kunguru: hawapandi, hawavuni wala hawana ghala yoyote. Hata hivyo, Mungu huwalisha. Ninyi mna thamani zaidi kuliko ndege!

²⁵你们中间谁能用忧虑使自己的寿命延长一刻呢？

²⁵Ni nani kati yenu kwa kuwa na wasiwasi anaweza kuongeza urefu wa maisha yake?

²⁶既然连这极小的事都不能作，为什么还忧虑其他的事呢？

²⁶Basi, kama hamwezi kufanya jambo dogo kama hilo, kwa nini kuwa na wasiwasi juu ya yale mengine?

²⁷你们想想百合花，怎样不劳苦，也不纺织。但我告诉你们，就是所罗门最荣华的时候所穿的，也比不上这花中的一朵呢。

²⁷Angalieni maua jinsi yanavyomea. Hayafanyi kazi wala hayafumi. Hata hivyo, nawahakikishieni kwamba hata Solomoni mwenyewe na fahari zake zote hakupata kuvikwa vizuri kama ua mojawapo.

²⁸小信的人哪，田野的草，今天还在，明天就投进炉里，　神尚且这样给它装饰，何况你们呢？

²⁸Lakini, kama Mungu hulivika vizuri jani la shambani ambalo leo liko na kesho latupwa motoni, je, hatawafanyia ninyi zaidi? Enyi watu wenye imani haba!

²⁹你们不要求吃什么，喝什么，也不要忧虑，

²⁹"Basi, msivurugike akili, mkihangaika daima juu ya mtakachokula au mtakachokunywa.

³⁰因为这一切都是世上不信的人所寻求的。你们的父原知道你们需要这一切。

³⁰Kwa maana hayo yote ndiyo yanayohangaikiwa na watu wasiomjua Mungu. Baba yenu anajua kwamba mnahitaji vitu hivyo.

³¹你们只管求他的国，这些东西都必加给你们。

³¹Shughulikieni kwanza Ufalme wa Mungu, na hayo yote mtapewa kwa ziada.

³²你们这小群，不要怕，因为你们的父乐意把国赐给你们。

³²"Msiogope, enyi kundi dogo! Maana Baba yenu amependa kuwapeni Ufalme.

³³当变卖你们所有的施舍给人，为自己制造不朽坏的钱囊，积蓄用不尽的财宝在天上，就是贼不能近、虫不能蛀的地方。

³³Uzeni mali yenu mkawape maskini misaada. Jifanyieni mifuko isiyochakaa, na jiwekeeni hazina mbinguni ambako haitapungua. Huko wezi hawakaribii, wala nondo hawaharibu.

³⁴因为你们的财宝在哪里，你们的心也在哪里。

³⁴Pale ilipo hazina yako, ndipo pia utakapokuwa moyo wako.

³⁵忠心的仆人有福了（太24:45-51；可13:33-37）“你们的腰当束起来，灯也该点着，

³⁵"Muwe tayari! Jifungeni mkanda kiunoni, na taa zenu ziwe zinawaka;

³⁶像等候自己的主人从婚筵回来一样，好叫你们在主人回来敲门时，立刻给他开门。

³⁶muwe kama watumishi wanaomngojea bwana wao arudi kutoka arusini, ili wamfungulie mara atakapobisha hodi.

³⁷主人来到了，看见仆人警醒，这些仆人就有福了。我实在告诉你们，主人必亲自束腰，招待他们吃饭，进前来侍候他们。

³⁷Heri yao watumishi wale ambao bwana wao atakaporudi atawakuta wanakesha! Nawaambieni hakika, huyo bwana atajifunga mkanda kiunoni, atawaketisha mezani na kuwahudumia.

³⁸主人也许半夜之前，或天亮之前回来，看见他们这样，这些仆人就有福了。

³⁸Heri yao watumishi hao ikiwa bwana wao atawakuta wanakesha hata ikiwa atarudi usiku wa manane au alfajiri.

³⁹你们都知道，家主若晓得窃贼什么时候来，就不会让他摸进屋里。

³⁹Jueni kwamba, kama mwenye nyumba angejua saa ambayo mwizi atakuja, angekesha, wala hangeiacha nyumba yake ivunjwe.

⁴⁰你们也要准备妥当，因为在想不到的时候，人子就来了。”

⁴⁰Nanyi, kadhalika muwe tayari, maana Mwana wa Mtu atakuja saa msiyoitazamia."

⁴¹彼得说：“主啊，你说这比喻，是为我们还是为众人呢？”

⁴¹Petro akamwambia, "Bwana, mfano huo ni kwa ajili yetu tu, au ni kwa ajili ya watu wote?"

⁴²主说：“谁是那忠心精明的管家，被主人指派管理家里的仆人，按时分粮呢？

⁴²Bwana akajibu, "Ni nani basi, mtumishi aliye mwaminifu na mwenye busara, ambaye bwana wake atamweka juu ya watumishi wake ili awape chakula wakati ufaao?

⁴³主人来到的时候，看见他这样作，那仆人就有福了。

⁴³Heri yake mtumishi huyo ikiwa bwana wake atakaporudi atamkuta akifanya hivyo.

⁴⁴我实在告诉你们，主人要指派他管理主人的一切财产。

⁴⁴Hakika atampa madaraka juu ya mali yake yote.

⁴⁵如果那仆人心里说：‘我的主人不会那么快回来’，就动手打其他的仆人使女，并且吃喝醉酒；

⁴⁵Lakini, kama mtumishi huyo atafikiri moyoni mwake: na kusema: Bwana wangu amekawia sana kurudi halafu aanze kuwapiga watumishi wenzake, wa kiume au wa kike, na kula, kunywa na kulewa,

⁴⁶在他想不到的日子、不知道的时间，那仆人的主人要来，严厉地处罚他，使他和不信的人同在一起。

⁴⁶bwana wake atarudi siku asiyoitazamia na saa asiyoijua; atamkatilia mbali na kumweka fungu moja na wasioamini.

⁴⁷那仆人知道主人的意思，却不预备，也不照他的意思行，必多受责打；

⁴⁷Mtumishi ambaye anajua matakwa ya bwana wake lakini hajiweki tayari kufanya anavyotakiwa, atapigwa sana.

⁴⁸但那不知道的，虽然作了该受责打的事，也必少受责打。多给谁就向谁多取，多托谁就向谁多要。

⁴⁸Lakini yule afanyaye yanayostahili adhabu bila kujua, atapigwa kidogo. Aliyepewa vingi atatakiwa vingi; aliyekabidhiwa vingi zaidi atatakiwa kutoa vingi zaidi.

⁴⁹将引起纷争（太10:34-36）“我来要把火投在地上，如果烧了起来，那是我所愿意的。

⁴⁹"Nimekuja kuwasha moto duniani, laiti ungekuwa umewaka tayari!

⁵⁰我有应当受的洗，我是多么迫切地期待这事完成。

⁵⁰Ninao ubatizo ambao inanipasa niupokee; jinsi gani ninavyohangaika mpaka ukamilike!

⁵¹你们以为我来是要地上有和平吗？不是的，我告诉你们，是要有纷争。

⁵¹Mnadhani nimekuja kuleta amani duniani? Hata kidogo; si amani bali utengano.

⁵²从今以后，一家五口将起纷争，三个反对两个，两个反对三个。

⁵²Na tangu sasa, jamaa ya watu watano itagawanyika; watatu dhidi ya wawili, na wawili dhidi ya watatu.

⁵³他们将起纷争：父亲反对儿子，儿子反对父亲，母亲反对女儿，女儿反对母亲，婆婆反对媳妇，媳妇反对婆婆。”

⁵³Baba atakuwa dhidi ya mwanawe, mwana dhidi ya baba yake; mama dhidi ya bintiye, binti dhidi ya mama yake; mama mkwe dhidi ya mke wa mwanawe na huyo dhidi ya mama mkwe wake."

⁵⁴当晓得分辨和判断（太16:2-3）耶稣又对众人说：“你们一看见西边有云彩升起来，就说：‘要下大雨’，果然这样；

⁵⁴Yesu akayaambia tena makundi ya watu, "Mnapoona mawingu yakitokea upande wa magharibi, mara mwasema: Mvua itanyesha, na kweli hunyesha.

⁵⁵起了南风，就说：‘天要热了’，也果然这样。

⁵⁵Mnapoona upepo wa kusi unavuma, mwasema Kutakuwa na hali ya joto na ndivyo inavyokuwa.

⁵⁶伪君子啊！你们知道分辨天地的气象，怎么不知道分辨这个时代呢？

⁵⁶Enyi wanafiki! Mnajua kutabiri hali ya hewa kwa kuangalia dunia na anga; kwa nini basi, hamwezi kujua maana ya nyakati hizi?

⁵⁷“你们为什么自己不能判断什么是对的呢？

⁵⁷"Na kwa nini hamwezi kujiamulia wenyewe jambo jema la kufanya?

⁵⁸你和你的对头去见官长，还在路上的时候，应当尽力向他求和，免得他把你拉到法官面前，法官把你交给差役，差役把你关在监里。

⁵⁸Maana kama mshtaki wako anakupeleka mahakamani, ingekuwa afadhali kwako kupatana naye mkiwa bado njiani, ili asije akakupeleka mbele ya hakimu, naye hakimu akakutoa kwa polisi, nao wakakutia ndani.

⁵⁹我告诉你，除非你还清最后的一个小钱，否则决不能从那里出来。”

⁵⁹Hakika hutatoka huko nakwambia, mpaka utakapomaliza kulipa senti ya mwisho."