1Gauça hauen ondoan ordena citzan Iaunac berce hiruroguey eta hamar-ere, eta igor citzan hec birá bere beguitharte aitzinean, bera ethorteco cen hiri eta leku gucietara.
1差遣七十二人
2Eta erraiten cerauen, Vztá handi da, baina languile guti: othoitz eguioçue bada vzta Iabeari, irion ditzan languileac bere vztara.
2耶稣对他们说：“庄稼多，工人少，所以你们应当求庄稼的主，派工人出去收他的庄稼。
3Çoazte, huná nic igorten çaituztet çuec bildotsac otsoén artera beçala.
3你们去吧！我差你们去，如同羊羔进入狼群。
4Eztramaçuela ez mulsaric, ez maletaric, ez çapataric: eta nehor bidean ezteçaçuela saluta.
4不要带钱囊，不要带口袋，不要带鞋，不要在路上问候人。
5Cein-ere etchetan sarthuren baitzarete, lehenic erraçue, Baquea dela etche hunetan.
5无论进哪一家，先说：‘愿平安归与这家！’
6Eta baldin han baquezco semeric batre bada, paussaturen da çuen baquea haren gainean: ezpere çuetara itzuliren da.
6那里若有配得平安的人（“配得平安的人”原文作“平安之子”），你们的平安就必临到他，不然，就归给你们。
7Eta etche hartan berean çaudete, iaten eta edaten duçuela aitzinera emanen çaiçuenetic: ecen languilea bere sariaren digne da. Etzaiteztela iragan etchetic etchera.
7你们要住在那家，吃喝他们所供给的，因为作工的理当得工资；不必从这家搬到那家。
8Baina are cein-ere hiritan sarthuren baitzarete, eta recebituren baitzaituzte, ian eçaçue aitzinera eçarten çaizquiçuenetaric:
8无论进哪一城，人若接待你们，摆上什么，就吃什么。
9Eta sendaitzaçue hartan diraten eriac, eta erreçue, Hurbildu da çuetara Iaincoaren resumá.
9要医治城中的病人，对他们宣讲：‘ 神的国临近你们了。’
10Baina cein-ere hiritan sarthuren baitzarete, eta ezpaitzaituzte recebituren, ilkiric hango carriquetara, erraçue,
10无论进哪一城，人若不接待你们，你们就出来到街上，说：
11Çuen hiritic lothu çaicun errhautsa-ere iharrosten dugu çuen contra: guciagatic-ere haur iaquiçue, ecen hurbildu dela çuetara Iaincoaren resumá.
11‘连你们城里那粘在我们脚上的尘土，我们也要当着你们擦去。虽然这样，你们应该知道： 神的国临近了！’
12Baina badiotsuet ecen Sodomacoac egun hartan hiri hura baino emequiago tractatuac içanen diradela.
12我告诉你们，当那日，所多玛所受的，比那城所受的还轻呢。
13Maledictione hiri Chorazin, maledictione hiri Bethsaida, ecen baldin Tyren eta Sidonen eguin içan balirade çuec baithan eguin içan diraden verthuteac, aspaldi çacurequin eta hautsequin iarriric emendatu ciratequeen.
13责备不肯悔改的城（太11:21-23）“哥拉逊啊，你有祸了！伯赛大啊，你有祸了！因为在你们那里行过的神迹，如果行在推罗和西顿，他们早已披麻蒙灰，坐在地上悔改了。
14Halacotz Tyr eta Sidon emequiago tractatuac içanen dirade iudicioan ecen ez çuec.
14在审判的时候，推罗和西顿所受的，比你们所受的还轻呢。
15Eta hi Capernaum cerurano altchatu içan aicena, iffernurano beheraturen aiz.
15还有你，迦百农啊！你会被高举到天上吗？你必降到阴间。
16Çuec ençuten çaituztenac, ni ençuten nau: eta çuec iraizten çaituztenac, ni iraizten nau: eta ni iraizten nauenac, ni igorri nauena iraizten du.
16听从你们的，就是听从我；弃绝你们的，就是弃绝我；弃绝我的，就是弃绝那差我来的。”
17Eta itzuli içan dirade hiruroguey eta hamarrac bozcariorequin, cioitela, Iauna, deabruac-ere suiet eguiten ciaizquiguc hire icenean:
17七十二人回来那七十二个人欢欢喜喜地回来，说：“主啊，因你的名，连鬼也服了我们。”
18Eta erran ciecén, Ikusten nuen Satan chistmista beçala cerutic erorten.
18耶稣说：“我看见撒但，像闪电一样从天坠落。
19Huná, badrauçuet bothere suguén eta scorpionén gainean ebilteco, eta etsayaren puissança guciaren gainean: eta deussec eztrauçue calteric eguinen.
19我已经给你们权柄，去践踏蛇和蝎子，胜过仇敌的一切能力。绝对没有什么能伤害你们了。
20Ordea harçaz etzaiteztela aleguera, ceren spirituac suiet eguiten çaizquiçuen: baina aitzitic aleguera çaitezte, ceren çuen icenac scribatuac baitirade ceruètan.
20然而不要因为鬼服了你们就欢喜，却要因为你们的名字记录在天上而欢喜。”
21Ordu hartan berean aleguera cedin Iesus spirituz, eta erran ceçan, Aitá, ceruco eta lurreco Iauná, esquerrac rendatzen drauzquiat, ceren estali baitrauztec gauça hauc çuhurréy eta adituey, eta manifestatu baitrauztec haour chipiey: bay Aitá, ceren hala içan baita hire placer ona.
21耶稣欢乐赞美天父（太11:25-27，13:16-17）就在这时候，耶稣因圣灵而欢乐，说：“父啊，天地的主，我赞美你，因为你把这些事向智慧和聪明的人隐藏起来，却向婴孩显明。父啊，是的，这就是你的美意。
22Orduan discipuluetarat itzuliric erran ceçan, Gauça guciac niri neure Aitaz eman çaizquit, eta nehorc eztaqui nor den Semea, Aitác baicen: eta nor den Aita, Semeac baicen, eta nori-ere Semeac manifestatu nahi vkanen baitrauca.
22我父已经把一切交给我；除了父没有人知道子是谁，除了子和子所愿意启示的人，也没有人知道父是谁。”
23Eta discipuluetarat itzuliric, appart erran ciecén, Dohatsu dirade çuec dacusquiçuen gauçac dacusquiten beguiac.
23耶稣转过身来，悄悄地对门徒说：“看见你们所看见的，那眼睛有福了！
24Ecen erraiten drauçuet, anhitz Prophetac eta reguec desiratu vkan dutela çuec ikusten dituçuen gaucén ikustera, eta ezpaitituzte ikussi: eta ençuten dituçuen gaucén ençutera, eta ezpaitituzte ençun.
24我告诉你们，曾经有许多先知和君王，想看你们所看见的，却没有看到；想听你们所听见的，却没有听到。”
25Orduan huná, Legueco doctorbat iaiqui cedin, hura tentatzen çuela, eta cioela, Magistruá, cer eguinez vicitze eternala heretaturen dut?
25好撒玛利亚人的比喻（太22:34-40；可12:28-31）有一个律法师起来试探耶稣，说：“老师，我应该作什么，才可以承受永生呢？”
26Eta harc erran cieçón, Leguean cer da scribatua? nola iracurtzen duc?
26耶稣对他说：“律法上写的是什么？你怎么念的呢？”
27Eta harc ihardesten çuela erran ceçan, Onhetsiren duc eure Iainco Iauna eure bihotz guciaz, eta eure arima guciaz, eta eure indar guciaz, eta eure pensamendu guciaz: eta eure hurcoa eure buruä beçala.
27他回答：“你要全心、全性、全力、全意爱主你的 神，并且要爱邻舍如同自己。”
28Orduan erran cieçón, Vngui ihardetsi duc: hori eguic eta vicico aiz.
28耶稣说：“你答得对，你这样行，就必得生命。”
29Baina harc bere buruä iustificatu nahiz, erran cieçón Iesusi, Eta nor da ene hurcoa?
29那人想证明自己有理，就对耶稣说：“谁是我的邻舍呢？”
30Eta ihardesten çuela Iesusec erran ceçan, Guiçombat iausten cen Ierusalemetic Iericora, eta eror cedin gaichtaguinén artera, eta hec hura billuciric, eta çaurthuric ioan citecen, hura erdi hilic vtziric.
30耶稣回答：“有一个人从耶路撒冷下耶利哥去，落在强盗手中。他们剥去他的衣服，把他打得半死，撇下他一个人就走了。
31Eta encontruz Sacrificadorebat iauts cedin bide harçaz beraz: eta hura ikussiric berce aldetic iragan cedin.
31正好有一个祭司，从那条路下来，看见他，就从旁边走过去了。
32Halaber Leuitabat-ere leku hartara helduric eta hura ikussiric, berce aldetic iragan cedin.
32又有一个利未人，来到那里，看见他，也照样从旁边走过去了。
33Baina Samaritanobat bere bidea iragaiten çuela, ethor cedin harengana, eta hura ikussiric compassione har ceçan.
33只有一个撒玛利亚人，旅行来到他那里，看见了，就动了怜悯的心，
34Eta hurbilduric lot citzan haren çauriac, emanic olio eta mahatsarno, eta hura eçarriric bere abrearen gainean, eraman ceçan ostaleriara, eta pensa ceçan.
34上前用油和酒倒在他的伤处，包裹好了，把他扶上自己的牲口，带他到客店里照顾他。
35Biharamunean partitzean idoquiric bi dinero eman cietzón ostatuari, eta erran cieçón, Errequeitu emóc huni, eta cer-ere guehiago despendaturen baituc, nic itzul nadinean rendaturen drauat.
35第二天，他拿出两个银币交给店主，说：‘请你照顾他，额外的开支，我回来的时候必还给你。’
36Cein bada hirur hautaric irudi çaic gaichtaguinetara erori içan denaren hurco içan dela?
36你想，这三个人，谁是那个落在强盗手中的人的邻舍呢？”
37Eta harc erran cieçón, Hari misericordia eguin vkan draucana. Diotsa bada Iesusec, Oha, hic-ere eguic halaber.
37他说：“是那怜悯他的。”耶稣说：“你去，照样作吧。”
38Eta guertha cedin hec ioaiten ciradela, hura sar baitzedin burgu batetan: eta emazte, Martha deitzen cen batec recebi ceçan hura bere etchera.
38马大和马利亚他们走路的时候，耶稣进了一个村庄。有一个名叫马大的女人，接他到家里。
39Eta hunec çuen ahizpabat Maria deitzen cenic, harc-ere Iesusen oinetara iarriric cegoela, haren hitza ençuten çuen.
39她有一个妹妹，名叫马利亚，坐在主的脚前听道。
40Baina Martha eguitecotan cen anhitz cerbitzuren eguiten: eta gueldituric erran ceçan, Iauna, eztuc hic ansiaric ceren neure ahizpác neuror cerbitzatzera vtziten nauen? erroc bada ni aldiz aiuta neçan.
40马大被许多要作的事，弄得心烦意乱，就上前来，说：“主啊，我妹妹让我一个人侍候，你不理吗？请吩咐她来帮助我。”
41Eta ihardesten çuela erran cieçón Iesusec, Martha, Martha, arrangura dun, eta tormentatzen aiz anhitz gauçaren ondoan:
41主回答她：“马大，马大，你为许多事操心忙碌，
42Ordea gauçabat dun necessarió. Baina Mariac parte ona hautatu din, cein ezpaitzayo edequiren.
42但是最需要的只有一件，马利亚已经选择了那上好的分，是不能从她夺去的。”