1Eta behatu çuenean ikus citzan abratsac eçarten cituztela bere donoac truncora.
1穷寡妇的奉献(可12:41-44)
2Eta ikus ceçan emazte alhargun paubrebat ere bi peça chipi eçarten cituela.
2他又看见一个穷寡妇,投入两个小钱,
3Eta erran ceçan, Eguiazqui diotsuet, ecen alhargun paubre hunec berce guciéc baino guehiago eçarri vkan duela.
3就说:“我实在告诉你们,这个穷寡妇所投的,比众人投的更多。
4Ecen hauc guciéc soberaturic dutenetic eçarri vkan duté Iaincoaren oblationetara: baina hunec bere paubreciatic bere sustantia çuen gucia eçarri vkan du.
4因为这些人都是把自己剩余的投进去作奉献,这寡妇是自己不足,却把所有养生的都投进去了。”
5Eta batzuc erraiten çutenean templeaz, ecen harri ederrez eta emaitzaz ornatua cela, erran ceçan.
5预言圣殿被毁(太24:1-2;可13:1-2)有人在谈论圣殿,是用美丽的石头和供物装饰的。耶稣说:
6Hauc dirade miratzen dituçuenac? ethorriren dirade egunac ceinetan ezpaita gueldituren harria harriaren gainean deseguin eztadin.
6“你们看见的这些,到了日子,必没有一块石头留在另一块石头上面,每一块都要拆下来。”
7Orduan interroga ceçaten hura, cioitela, Magistruá, noiz bada horiac içanen dirade? eta cer signo içanen da horiac ethorri behar diradenean?
7这世代终结的预兆(太10:17-22,24:3-14;可13:3-13)那些人问他:“老师,什么时候会有这些事呢?这些事要发生的时候,有什么预兆呢?”
8Eta harc erran ceçan, Beguirauçue seduci etzaitezten: ecen anhitz ethorriren dirade ene icenean, dioitela, Ni naiz Christ: eta dembora hure hurbiltzen da: etzoaztela bada hayén ondoan.
8他说:“你们要小心,不要被人迷惑。因为有许多人要来,假冒我的名说:‘我就是基督’,又说:‘时候近了。’你们不要跟从这些人。
9Eta ençun ditzaçuenean guerlác eta seditioneac ezalbeitzinteizte icit: ecen gauça hauc lehen ethorri behar dirade: baina ezta bertan fina içanen.
9你们要听见战乱和暴动,但不要惊慌,因为这些事是必先发生的,不过结局却不会立刻就到。”
10Orduan erran ciecén, Altchaturen da nationea nationearen contra, eta resumá resumaren contra:
10过了一会儿,耶稣又对他们说:“一个民族要起来攻打另一个民族,一个国家要起来攻打另一个国家。
11Eta lur ikaratze handiac içanen dirade lekutic lekura, eta gosseteac eta içurriteac, eta icidurác: eta signo handiac içanen dirade, cerutic.
11到处必有大地震、饥荒和瘟疫,天上必有又恐怖又巨大的预兆。
12Baina gauça hauen gucion aitzinetic bere escuac eçarriren dituzte çuen gainean, eta persecutaturen çaituzte, liuratzen çaituztela synagoguetara eta presoindeguietara, eramanic Reguetara eta Gobernadoretara, ene icenagatic.
12但在这一切以先,人必为我的名,下手拘捕、迫害你们,把你们交给会堂,下在监里,甚至押到君王和总督面前,
13Eta horiac helduren çaizquiçue testimoniagetan.
13结果却成了你们见证的机会。
14Eçarçue bada çuen bihotzetan, aitzinetic ez pensatzera nola ihardetsiren duçuen.
14所以,你们应当心里镇定,用不着预先思虑怎样申辩。
15Ecen nic emanen drauçuet aho, eta iaquite ceini ecin contrastaturen baitzaizquio, ezeta resistituren çuey contrastaturen çaizquiçuen guciéc.
15因为我必赐给你们口才、智慧,是你们所有的敌人不能抵抗,也不能驳倒的。
16Halaber liuraturen çarete aitéz eta améz eta anayéz eta ahaidéz eta adisquidéz: eta çuetaric hil eraciren duté:
16你们也会被父母、弟兄、亲戚、朋友出卖,他们又要害死你们一些人。
17Eta guciéz gaitzetsiac içanen çarete ene icenaren causaz.
17你们要因我的名,被众人恨恶,
18Baina çuen buruco bilobat ezta galduren.
18然而连你们的一根头发,也必不失落。
19Çuen patientiáz posseditzaçue çuen arimác.
19你们要以坚忍的心志,赢取自己的灵魂。
20Eta ikus deçaçuenean Ierusaleme gendarmeriaz inguratua, orduan albeitzinequite ecen hurbil datela haren destructionea.
20预言耶路撒冷被毁(太24:15-21;可13:14-19)“当你们看见耶路撒冷被军队围困的时候,就知道它荒凉的日子近了。
21Orduan Iudean diradenéc ihes albeileguite mendietarát: eta haren artecoac retira albeilitez: eta campoetan diradenac ezalbeilitez hartan sar.
21那时,住在犹太的,应该逃到山上;住在城里的,要离开;住在乡下的,不要进城。
22Ecen mendequiozco egunac dirade hauc, scribatuac diraden gauça guciac compli ditecençat
22因为这是报仇的日子,使经上的一切话都得应验。
23Eta dohain gaiz emazte içorrén eta eredosquiten duqueitenén egun hetan, ecen necessitate handia içanen da lur haren gainean, eta hira populu hartan.
23当那些日子,怀孕的和乳养孩子的有祸了!因为大灾难要临到这地,烈怒要临到这民。
24Eta eroriren dirade ezpataren ahoz, eta captiuo eramanen dirade natione gucietara, eta Ierusaleme aurizquia içanen da Gentiléz, Gentilén demborác compli daitezqueno.
24他们将倒在刀下,被掳到各国,耶路撒冷必被外族人践踏,直到外族人的日期满足。
25Orduan içanen dirade signoac iguzquian eta ilharguian eta içarretan: eta lurrean afflictione nationetan ez iaquinez cer eguin, orroaz daudela itsassoa eta bagác:
25人子必驾云降临(太24:29-35;可13:24-31)“日月星辰将有异兆;在地上,各国也要因着海洋波涛的咆哮而困苦不安。
26Hala non guiçonac hilac beçalacaturen baitirade iciduraren handiz, eta mundura ethorriren diraden gaitzén beguira egoitez: ecen ceruètaco verthuteac ikaraturen dirade.
26天上的万象震动,人因为等待即将临到世界的事,都吓昏了。
27Eta orduan ikussiren duté guiçonaren Semea ethorten dela hodey batetan bothere eta gloria handirequin.
27那时,他们要看见人子,带着能力,满有荣耀,驾着云降临。
28Eta gauça hauc eguiten has ditecenean, chuchent albeitzinteizte, eta goiti albeitzinçate çuen buruäc, ecen hurbiltzen da çuen redemptionea.
28一有这些事,你们就当挺身昂首,因为你们的救赎近了。”
29Eta erran ciecén comparatione haur, Ikusquiçue ficotzea eta arbore guciac.
29耶稣又给他们讲了一个比喻:“你们看看无花果树和各样的树。
30Ia hostatzen diradela dacussaçuenean, ceuron buruz eçagutzen duçue ecen ia hurbil dela vdá.
30它们什么时候发芽,你们看见了,就知道夏天近了。
31Halaber çuec-ere ikussiren duqueçuenean gauça hauc eguiten diradela, eçagut albeitzineçate ecen hurbil dela Iaincoaren resumá.
31同样,你们什么时候看见这些事发生,也应该知道 神的国近了。
32Eguiaz erraiten drauçuet ecen eztela iraganen mende haur, gauça hauc gucioc eguin daitezqueno.
32我实在告诉你们,这一切都必定发生,然后这世代才会过去。
33Ceruä eta lurra iraganen dirade, baina ene hitzac eztirade iraganen.
33天地都过去,但我的话决不会废去。
34Gogoa eyeçue bada çuen buruèy, çuen bihotzac sortha eztitecen gormandiçaz, eta hordiqueriaz, eta vicitze hunetaco ansiéz: eta subitoqui gainera ethor eztaquiçuen egun hura.
34警醒祈求“你们应当自己小心,免得在贪食醉酒和生活的挂虑压住你们的心的时候,那日子突然临到你们,
35Ecen laço batec beçala attrapaturen ditu lur guciaren gainean habitatzen diraden guciac.
35正如网罗临到全地的所有居民。
36Veilla eçaçue bada, dembora gucian othoitz eguiten duçuela, ethorteco diraden gauça guciey itzurteco digne eguin çaiteztençat, eta guiçonaren Semearen aitzinean egon ahal çaiteztençat.
36你们要时刻警醒,常常祈求,好让你们能逃避这一切要发生的事,可以站在人子面前。”
37Eta egunáz templean iracasten ari cen, eta gauaz Oliuatzetaco deitzen den mendian egoiten cen.
37耶稣白天在殿里教导人,晚上就到橄榄山上去过夜。
38Eta populu gucia goicean ethorten cen harengana, templean hura ençun leçançat.
38群众清早起来上圣殿,到他那里要听他讲道。