1Wala ba magsinggit ang kaalam, Ug ang pagsabut magapagula sa iyang tingog?
1當受智慧的教訓智慧不是在呼喚，聰明不是在發聲嗎？
2Sa kinatumyan sa hatag-as nga mga dapit haduol sa dalan, Diin ang mga alagianan nanagkatagbo siya nagatindog;
2它在路旁高處的最高點，在十字路口站著；
3Tupad sa mga ganghaan, dapit sa pagsulod mo ngadto sa ciudad, Diha sa dapit sa pagsulod mo sa mga pultahan, siya magasinggit sa makusog:
3在城門旁，在城門口，在進城門的空地上大聲呼喊：
4Kaninyo, Oh mga tawo, ako nagatawag; Ug ang akong tingog maoy alang sa mga anak nga lalake sa mga tawo.
4“眾人哪！我向你們呼喚，對世人發聲。
5Oh kamo nga mga walay-pagtagad, sabta ang pagpili-sa-maayo; Ug, kamong mga buang, pagmasinabtanon kamo sa inyong kasingkasing.
5愚蒙人哪！你們要學習精明；愚昧人哪！你們心裡要明白事理。
6Pamati, kay ako mamulong sa labing maayo nga mga butang; Ug ang pagbungat sa akong mga ngabil mogula ang mga matarung butang.
6你們聽著，因為我要講論極美的事，我要開口說正直的事；
7Kay ang akong baba magasulti sa kamatuoran; Ug ang kadautan maoy usa ka dulumtanan sa akong mga ngabil.
7我的口要論述真理，我的嘴唇厭惡邪惡。
8Ang tanang mga pulong sa akong baba mga pagkamatarung man; Walay bisan unsa nga baliko ni balit-ad diha kanila.
8我口裡的一切話都是公義的，毫無彎曲欺詐。
9Silang tanan matin-aw alang kaniya nga makasabut, Ug matarung alang kanila nga nakakaplag sa kahibalo.
9我的話對明理的人，都是對的；對得著知識的人，都是正直的。
10Dawata ang akong pagpahamatngon, ug ayaw ang salapi; Ug ang kinaadman kay sa piniling bulawan.
10你們要接受我的教訓，不要銀子；寧願得著知識，勝過精金；
11Kay ang kaalam labi pang maayo kay sa mga rubi; Ug ang tanang mga butang nga pagatinguhaon dili ikagtanding niana.
11因為智慧比紅寶石更好，你一切所喜愛的都不能和智慧比較。
12Ako nga kaalam naghimo sa kabuotan nga maoy akong puloyanan. Ug nagapangita sa kahibalo ug sa pagpili-sa-maayo.
12尊榮公義出於智慧我──智慧──和精明同住，我又獲得知識和謀略。
13Ang pagkahadlok kang Jehova maoy pagdumot sa dautan: Ang pagkagarboso, ug pagkamapahitas-on, ug ang dautan nga dalan, Ug ang mabinalit-aron nga baba maoy akong ginadumtan.
13敬畏耶和華就是恨惡邪惡；驕傲、狂妄、邪惡的行為、乖謬的口，我都恨惡。
14Ang pagpakitambag maoy ako, ug kahalalum sa kahibalo: Ako mao man ang pagsabut; aduna akoy kagahum.
14我有才智和大智慧，我有聰明，我有能力。
15Pinaagi kanako ang mga hari nanaghari, Ug ang mga principe nanaghatag sa justicia.
15君王藉我掌權，統治者藉我制定法紀。
16Pinaagi kanako ang mga principe nanagpamunoan, Ug ang mga harianon, bisan ang tanang mga maghuhukom sa yuta.
16領袖、貴族和所有公義的審判官，都藉我治國。
17Ako nahagugma kanila nga nahagugma kanako; Ug kadtong nagasingkamot sa pagpangita kanako, makakaplag kanako.
17愛我的，我必愛他；殷切尋找我的，必定尋見。
18Mga bahandi ug kadungganan maoy ania kanako; Oo, ang katigayonan nga molungtad ug ang pagkamatarung
18財富和尊榮是我的，恆久的財產和公義也是我的。
19Ang akong bunga labi pang maayo kay sa bulawan, oo, bisan pa kay sa fino nga bulawan; Ug ang akong abut kay sa piniling salapi.
19我的果實勝過黃金，勝過精金，我的出產勝過純銀。
20Ako nagalakat sa dalan sa pagkamatarung, Sa kinataliwad-an sa alagianan sa katarungan;
20我走在公義的道上，行在公正的路上，
21Aron nga ako makapasunod niadtong nahagugma kanako ug manggad, Ug nga mapuno ko ang ilang mga panudlanan.
21使愛我的承受財產，使他們的府庫滿溢。
22Si Jehova nagbaton kanako sa sinugdan sa iyang dalan, Una pa sa iyang mga buhat kanhi.
22創世以前已有智慧在耶和華創造的開始，在太初創造一切以先，就有了我。
23Ako gipahamutang sa itaas gikan pa sa walay katapusan sukad sa sinugdan, Sa wala pa ang yuta.
23在亙古、在太初，在未有大地之前，我已經被立；
24Sa diha nga wala pay kahiladman, ako nahimugso na, Sa diha nga wala pay mga tubod nga madagayaon sa tubig.
24沒有深淵，沒有大水的泉源以先，我已經出生。
25Sa wala pa mapahimutang ang mga bukid, Sa wala pa ang kabungturan ako nahimugso na;
25大山未曾奠定，小山未有以先，我已經出生。
26Samtang nga wala pa niya mabuhat ang yuta, ni ang kapatagan, Ni ang sinugdan sa abug sa kalibutan.
26那時，耶和華還沒有造大地和田野，也沒有造地上的泥土。
27Sa diha nga gitukod niya ang kalangitan didto na ako: Sa gipahamutang niya ang usa ka lingin ibabaw sa nawong sa kahilad-man,
27他立定諸天的時候，我在那裡；他在淵面上界劃地平線的時候，我在那裡；
28Sa diha nga gihimo niyang malig-on ang kalangitan sa kahitas-an, Sa diha nga ang mga tuboran sa kahiladman nahimong mabaskog,
28他上使穹蒼堅固，下使深淵的水泉穩定；
29Sa diha nga gihatag niya sa dagat ang iyang utlanan, Nga ang mga tubig dili magalapas sa iyang sugo, Sa diha nga iyang gilaraw ang mga patukoranan sa yuta;
29他為海洋定出界限，海水不能越過他的命令，他又劃定大地的根基；
30Unya ako didto tupad kaniya, ingon sa usa ka batid nga magbubuhat; Ug ako sa matag-adlaw maoy kahimuot niya , Nagakalipay sa kanunay sa iyang atubangan,
30那時，我在他身邊作工匠，每天都充滿喜樂，時常在他面前歡笑，
31Nagakalipay sa iyang puloy-anang yuta; Ug ang akong kahimuot didto uban sa mga anak sa mga tawo.
31在他的大地上歡笑，和世人一同喜樂。
32Busa karon, mga anak ko , patalinghug kamo kanako; Kay bulahan kadto sila nga nagabantay sa akong mga dalan.
32聽從智慧就為有福孩子們，現在你們要聽從我；持守我道路的，是有福的。
33Pamatia ang pahamatngon, ug pagmanggialamon, Ug ayaw kini pag-isalikway.
33你們要聽從教訓，要作智慧人，不可離棄教訓。
34Bulahan ang tawo nga mamati kanako, Nga magabantay matag-adlaw sa akong mga ganghaan, Nga magahulat diha sa mga haligi sa akong mga pultahan.
34聽從我，天天在我門口警醒仰望，在我門框旁邊守候的人，是有福的。
35Kay bisan kinsa kadto nga makakaplag kanako makakaplag ug kinabuhi, Ug makabaton sa kalooy kang Jehova.
35因為找到我的，就找到生命，他也必得著耶和華的恩惠。
36Apan siya nga makasala batok kanako makasala sa iyang kaugalingong kalag: (8-37) Silang tanan nga managdumot kanako mahagugma sa kamatayon.
36得罪我的，是傷害自己；凡是恨惡我的，就是喜愛死亡。”