1Ug siya nagasulti kanila ug usa ka sambingay sa pagpaila nga sila kinahanglan kanunay magaampo ug dili magakaluya;
1And he spake also a simile to them, that it behoveth [us] always to pray, and not to faint,
2Nga nagaingon: Sa usa ka lungsod may usa ka maghuhukom nga walay pagkahadlok sa Dios, bisan pagkataha sa mga tawo.
2saying, `A certain judge was in a certain city — God he is not fearing, and man he is not regarding —
3Ug may usa ka babaye nga balo didto niadtong lungsora nga miadto kaniya sa masubsub sa pag-ingon: Ipanimalus ako batok sa akong kaaway.
3and a widow was in that city, and she was coming unto him, saying, Do me justice on my opponent,
4Ug wala siya una magtagad, apan sa ulahi nag-ingon sa iyang kaugalingon: Bisan wala ako mahadlok sa Dios, bisan mataha sa tawo;
4and he would not for a time, but after these things he said in himself, Even if God I do not fear, and man do not regard,
5Apan, tungod kay ginasamukan ako niining babaye nga balo, magpanimalus ako alang kaniya, tingali unya magapaguol siya kanako tungod sa iyang pag-utas ug balikbalik.
5yet because this widow doth give me trouble, I will do her justice, lest, perpetually coming, she may plague me.`
6Ug miingon ang Ginoo: Patalinghugi ninyo ang ginaingon sa maghuhukom nga dili matarung.
6And the Lord said, `Hear ye what the unrighteous judge saith:
7Ug dili ba ang Dios magpanimalus alang sa iyang mga pinili nga nagasinggit kaniya sa adlaw ug sa gabii, ug bisan pa siya nagamapailubon kanila?
7and shall not God execute the justice to His choice ones, who are crying unto Him day and night — bearing long in regard to them?
8Nagaingon ako kaninyo nga siya magapanimalus alang kanila sa madali. Bisan pa niini, kong moanhi ang Anak sa tawo, makakaplag ba siya ug pagtoo sa yuta?
8I say to you, that He will execute the justice to them quickly; but the Son of Man having come, shall he find the faith upon the earth?`
9Ug miingon usab siya niini nga sambingay mahatungod niadtong uban nga nagasalig sa ilang kaugalingon nga sila mga matarung, ug nagatamay sa uban.
9And he spake also unto certain who have been trusting in themselves that they were righteous, and have been despising the rest, this simile:
10Duha ka tawo mingsaka sa templo sa pag-ampo: ang usa Fariseo, ug ang usa maniningil sa buhis.
10`Two men went up to the temple to pray, the one a Pharisee, and the other a tax-gatherer;
11Ang Fariseo nagatindog ug nagaampo sa ingon niini sa iyang kaugalingon: Oh, Dios! Nagapasalamat ako kanimo nga ako dili ingon sa ubang mga tawo, mga mangingilog, dili mga matarung, mga mananapaw; ug dili usab ingon niining maniningil sa buhis.
11the Pharisee having stood by himself, thus prayed: God, I thank Thee that I am not as the rest of men, rapacious, unrighteous, adulterers, or even as this tax-gatherer;
12Nagapuasa ako makaduha sa semana, nagabayad ako sa mga ikapulo sa tanang makita ko.
12I fast twice in the week, I give tithes of all things — as many as I possess.
13Apan ang maniningil sa buhis nga nagatindog sa halayo dili ngani buot bisan lamang sa pagyahat sa iyang mga mata ngadto sa langit, kondili hinonoa nagapamukpok sa iyang dughan nga nagaingon: Oh, Dios! malooy ka kanako nga usa ka makasasala.
13`And the tax-gatherer, having stood afar off, would not even the eyes lift up to the heaven, but was smiting on his breast, saying, God be propitious to me — the sinner!
14Nagaingon ako kaninyo nga kining tawohana mipauli sa iyang balay nga gipakamatarung labi kay sa usa; kay ang magapataas sa iyang kaugalingon pagapaubson, apan ang magapaubos pagapatas-on.
14I say to you, this one went down declared righteous, to his house, rather than that one: for every one who is exalting himself shall be humbled, and he who is humbling himself shall be exalted.`
15Ug ilang gidala usab ngadto kaniya ang ilang mga bata, aron iyang pagahikapon sila. Apan sa pagkakita sa iyang mga tinon-an niini, gibadlong sila.
15And they were bringing near also the babes, that he may touch them, and the disciples having seen did rebuke them,
16Apan gitawag ni Jesus sila ngadto kaniya nga nagaingon: Pasagdi ninyo nga moanhi kanako ang mga bata, ug dili ninyo sila pagdid-an, kay ang gingharian sa Dios alang sa mga sama kanila.
16and Jesus having called them near, said, `Suffer the little children to come unto me, and forbid them not, for of such is the reign of God;
17Sa pagkamatuod nagaingon ako kaninyo, nga bisan kinsa nga dili modawat sa gingharian sa Dios ingon sa usa ka bata, dili gayud siya makasulod didto.
17verily I say to you, Whoever may not receive the reign of God as a little child, may not enter into it.`
18Ug may usa ka punoan nangutana kaniya nga nagaingon: Magtutudlo nga maayo! Unsa ang akong pagabuhaton aron mapanunod ko ang kinabuhi nga walay katapusan?
18And a certain ruler questioned him, saying, `Good teacher, what having done — shall I inherit life age-during?`
19Ug si Jesus miingon kaniya: Nganong ginganlan mo ako nga maayo? Walay bisan kinsa nga maayo kondili usa lamang, ang Dios.
19And Jesus said to him, `Why me dost thou call good? no one [is] good, except One — God;
20Ikaw nahibalo sa mga sugo: Dili ka manapaw; dili ka magpatay; dili ka mangawat, dili ka magsaksi sa bakak; tumahod ka sa imong amahan ug sa imong inahan.
20the commands thou hast known: Thou mayest not commit adultery, Thou mayest do no murder, Thou mayest not steal, Thou mayest not bear false witness, Honour thy father and thy mother.`
21Ug siya miingon: Tanan kining mga butanga ginabantayan ko sukad pa sa akong pagkabata.
21And he said, `All these I did keep from my youth;`
22Ug sa nakadungog niini si Jesus, miingon kaniya: Usa pa ka butang ang nakulang kanimo; ibaligya ang tanan nga imong gibatonan, ug ipamahinbahin sa mga kabus, ug ikaw makabaton ug bahandi sa langit; ug umari ka, sumunod kanako.
22and having heard these things, Jesus said to him, `Yet one thing to thee is lacking; all things — as many as thou hast — sell, and distribute to the poor, and thou shalt have treasure in heaven, and come, be following me;`
23Apan sa iyang pagkadungog niining mga butanga, nagsubo siya sa hilabihan gayud, kay siya dato kaayo.
23and he, having heard these things, became very sorrowful, for he was exceeding rich.
24Ug si Jesus, sa nagtan-aw kaniya, miingon: Pagkamakuli gayud sa mga adunay bahandi ang pagsulod sa gingharian sa Dios!
24And Jesus having seen him become very sorrowful, said, `How hardly shall those having riches enter into the reign of God!
25Kay labi pang masayon ang pagsulod sa usa ka camello sa mata sa usa ka dagum kay sa usa ka dato ang pagsulod sa gingharian sa Dios.
25for it is easier for a camel through the eye of a needle to enter, than for a rich man into the reign of God to enter.`
26Ug ang mga nakadungog niini nanag-ingon: Nan, kinsa ang arang mamaluwas?
26And those who heard, said, `And who is able to be saved?`
27Apan siya miingon: Ang mga butang nga dili mahimo sa tawo mahimo sa Dios.
27and he said, `The things impossible with men are possible with God.`
28Ug miingon si Pedro: Ania karon, gipamiyaan namo ang among mga kaugalingon ug mingsunod kanimo.
28And Peter said, `Lo, we left all, and did follow thee;`
29Ug siya miingon kanila: Sa pagkamatuod nagaingon ako kaninyo, nga walay bisan kinsa nga mibiya sa iyang balay, kun sa mga ginikanan, kun sa mga igsoon, kun sa asawa, kun sa mga anak tungod sa gingharian sa Dios.
29and he said to them, `Verily I say to you, that there is not one who left house, or parents, or brothers, or wife, or children, for the sake of the reign of God,
30Nga dili makadawat niining panahona ug labaw pa, ug sa panahon nga palaabuton, sa kinabuhi nga walay katapusan.
30who may not receive back manifold more in this time, and in the coming age, life age-during.`
31Ug iyang gitawag ngadto kaniya ang napulo ug duha ug miingon kanila: Ania karon, nagatungas kita sa Jerusalem, ug ang tanang mga butang nga gisulat sa mga manalagna matuman dinhi sa Anak sa tawo.
31And having taken the twelve aside, he said unto them, `Lo, we go up to Jerusalem, and all things shall be completed — that have been written through the prophets — to the Son of Man,
32Kay igatugyan siya ngadto sa mga Gentil, ug pagapatyon, ug pagapakaulawan, ug pagalud-an.
32for he shall be delivered up to the nations, and shall be mocked, and insulted, and spit upon,
33Ug sila magahampak ug magapatay kaniya, ug sa ikatolo ka adlaw mabanhaw siya.
33and having scourged they shall put him to death, and on the third day he shall rise again.`
34Ug sila wala makasabut sa bisan unsa niining mga butanga; ug kining mga pulonga nalilong kanila, ug wala nila matukib ang giingon kanila.
34And they none of these things understood, and this saying was hid from them, and they were not knowing the things said.
35Ug nahatabo nga sa nagakahaduol siya sa Jerico, may usa ka buta nga nagalingkod sa daplin sa dalan, nga nagapakilimos.
35And it came to pass, in his coming nigh to Jericho, a certain blind man was sitting beside the way begging,
36Ug sa hingdunggan niya ang panon sa katawohan nga nanagpangagi, nangutana siya kong unsa kadto.
36and having heard a multitude going by, he was inquiring what this may be,
37Ug sila nagsugilon kaniya nga si Jesus nga Nazaretnon milabay.
37and they brought him word that Jesus the Nazarene doth pass by,
38Ug misinggit siya nga nagaingon: Jesus, Anak ni David! kaloy-i ako.
38and he cried out, saying, `Jesus, Son of David, deal kindly with me;`
39Ug ang mga nanag-una, nagbadlong kaniya nga humilum siya, apan siya misamut pagsinggit: Anak ni David! kaloy-i ako.
39and those going before were rebuking him, that he might be silent, but he was much more crying out, `Son of David, deal kindly with me.`
40Ug mihunong si Jesus ug nagsugo nga siya dad-on ngadto kaniya, ug sa nahiduol na kini, iyang gipangutana.
40And Jesus having stood, commanded him to be brought unto him, and he having come nigh, he questioned him,
41Sa pag-ingon: Unsa ang buot mo nga pagabuhaton ko kanimo? Ug siya miingon: Ginoo, nga makadawat ako sa akong igtatan-aw.
41saying, `What wilt thou I shall do to thee?` and he said, `Sir, that I may receive sight.`
42Ug si Jesus miingon kaniya: Dawata ang imong igtatan-aw, ang imong pagtoo maoy nagluwas kanimo.
42And Jesus said to him, `Receive thy sight; thy faith hath saved thee;`
43Ug dihadiha siya nakadawat sa iyang igtatan-aw, ug minunot kaniya nga nagahimaya sa Dios. Ug sa hingkit-an kini sa tanang mga tawo, nagdayeg sila sa Dios.
43and presently he did receive sight, and was following him, glorifying God; and all the people, having seen, did give praise to God.