1 Y mae gwraig ddoeth yn adeiladu ei thu375?, ond y ff�l yn ei dynnu i lawr �'i dwylo'i hun.
1LA mujer sabia edifica su casa: Mas la necia con sus manos la derriba.
2 Y mae'r un sy'n rhodio'n gywir yn ofni'r ARGLWYDD, ond y cyfeiliornus ei ffyrdd yn ei ddirmygu.
2El que camina en su rectitud teme á Jehová: Mas el pervertido en sus caminos lo menosprecia.
3 Yng ngeiriau'r ff�l y mae gwialen i'w gefn, ond y mae ymadroddion y doeth yn ei amddiffyn.
3En la boca del necio está la vara de la soberbia: Mas los labios de los sabios los guardarán.
4 Heb ychen y mae'r preseb yn wag, ond trwy nerth ych ceir cynnyrch llawn.
4Sin bueyes el granero está limpio: Mas por la fuerza del buey hay abundancia de pan.
5 Nid yw tyst gonest yn dweud celwydd, ond y mae gau dyst yn pentyrru anwireddau.
5El testigo verdadero no mentirá: Mas el testigo falso hablará mentiras.
6 Chwilia'r gwatwarwr am ddoethineb heb ei chael, ond daw gwybodaeth yn rhwydd i'r deallus.
6Busca el escarnecedor la sabiduría, y no la halla: Mas la sabiduría al hombre entendido es fácil.
7 Cilia oddi wrth yr un ff�l, oherwydd ni chei eiriau deallus ganddo.
7Vete de delante del hombre necio, Porque en él no advertirás labios de ciencia.
8 Y mae doethineb y call yn peri iddo ddeall ei ffordd, ond ffolineb y ffyliaid yn camarwain.
8La ciencia del cuerdo es entender su camino: Mas la indiscreción de los necios es engaño.
9 Y mae ffyliaid yn gwawdio euogrwydd, ond yr uniawn yn deall beth sy'n dderbyniol.
9Los necios se mofan del pecado: Mas entre los rectos hay favor.
10 Gu373?yr y galon am ei chwerwder ei hun, ac ni all dieithryn gyfranogi o'i llawenydd.
10El corazón conoce la amargura de su alma; Y extraño no se entrometerá en su alegría.
11 Dinistrir tu375?'r drygionus, ond ffynna pabell yr uniawn.
11La casa de los impíos será asolada: Mas florecerá la tienda de los rectos.
12 Y mae ffordd sy'n ymddangos yn union, ond sy'n arwain i farwolaeth yn ei diwedd.
12Hay camino que al hombre parece derecho; Empero su fin son caminos de muerte.
13 Hyd yn oed wrth chwerthin gall fod y galon yn ofidus, a llawenydd yn troi'n dristwch yn y diwedd.
13Aun en la risa tendrá dolor el corazón; Y el término de la alegría es congoja.
14 Digonir y gwrthnysig gan ei ffyrdd ei hun, a'r daionus gan ei weithredoedd yntau.
14De sus caminos será harto el apartado de razón: Y el hombre de bien estará contento del suyo.
15 Y mae'r gwirion yn credu pob gair, ond y mae'r call yn ystyried pob cam.
15El simple cree á toda palabra: Mas el avisado entiende sus pasos.
16 Y mae'r doeth yn ofalus ac yn cilio oddi wrth ddrwg, ond y mae'r ff�l yn ddiofal a gorhyderus.
16El sabio teme, y se aparta del mal: Mas el necio se arrebata, y confía.
17 Y mae'r diamynedd yn gweithredu'n ff�l, a chaseir yr un dichellgar.
17El que presto se enoja, hará locura: Y el hombre malicioso será aborrecido.
18 Ffolineb yw rhan y rhai gwirion, ond gwybodaeth yw coron y rhai call.
18Los simples heredarán necedad: Mas los cuerdos se coronarán de sabiduría.
19 Ymgryma'r rhai drwg o flaen pobl dda, a'r drygionus wrth byrth y cyfiawn.
19Los malos se inclinarán delante de los buenos, Y los impíos á las puertas del justo.
20 Caseir y tlawd hyd yn oed gan ei gydnabod, ond y mae digon o gyfeillion gan y cyfoethog.
20El pobre es odioso aun á su amigo: Pero muchos son los que aman al rico.
21 Y mae'r un a ddirmyga'i gymydog yn pechu, ond dedwydd yw'r un sy'n garedig wrth yr anghenus.
21Peca el que menosprecia á su prójimo: Mas el que tiene misericordia de los pobres, es bienaventurado.
22 Onid yw'r rhai sy'n cynllwynio drwg yn cyfeiliorni, ond y rhai sy'n cynllunio da yn deyrngar a ffyddlon?
22¿No yerran los que piensan mal? Misericordia empero y verdad alcanzarán los que piensan bien.
23 Ym mhob llafur y mae elw, ond y mae gwag-siarad yn arwain i angen.
23En toda labor hay fruto: Mas la palabra de los labios solamente empobrece.
24 Eu craffter yw coron y doeth, ond ffolineb yw addurn y ffyliaid.
24Las riquezas de los sabios son su corona: Mas es infatuación la insensatez de los necios.
25 Y mae tyst geirwir yn achub bywydau, ond y mae'r twyllwr yn pentyrru celwyddau.
25El testigo verdadero libra las almas: Mas el engañoso hablará mentiras.
26 Yn ofn yr ARGLWYDD y mae sicrwydd y cadarn, a bydd yn noddfa i'w blant.
26En el temor de Jehová está la fuerte confianza; Y esperanza tendrán sus hijos.
27 Y mae ofn yr ARGLWYDD yn ffynnon fywiol i arbed rhag maglau marwolaeth.
27El temor de Jehová es manantial de vida, Para apartarse de los lazos de la muerte.
28 Yn amlder pobl y mae anrhydedd brenin; ond heb bobl, dinistrir llywodraethwr.
28En la multitud de pueblo está la gloria del rey: Y en la falta de pueblo la flaqueza del príncipe.
29 Y mae digon o ddeall gan yr amyneddgar, ond dyrchafu ffolineb a wna'r byr ei dymer.
29El que tarde se aira, es grande de entendimiento: Mas el corto de espíritu engrandece el desatino.
30 Meddwl iach yw iechyd y corff, ond cancr i'r esgyrn yw cenfigen.
30El corazón apacible es vida de las carnes: Mas la envidia, pudrimiento de huesos.
31 Y mae'r un sy'n gorthrymu'r tlawd yn amharchu ei Greawdwr, ond y sawl sy'n trugarhau wrth yr anghenus yn ei anrhydeddu.
31El que oprime al pobre, afrenta á su Hacedor: Mas el que tiene misericordia del pobre, lo honra.
32 Dymchwelir y drygionus gan ei ddrygioni ei hun, ond caiff y cyfiawn loches hyd yn oed wrth farw.
32Por su maldad será lanzado el impío: Mas el justo en su muerte tiene esperanza.
33 Trig doethineb ym meddwl y deallus, ond dirmygir hi ymysg ffyliaid.
33En el corazón del cuerdo reposa la sabiduría; Y es conocida en medio de los necios.
34 Y mae cyfiawnder yn dyrchafu cenedl, ond pechod yn warth ar bobloedd.
34La justicia engrandece la nación: Mas el pecado es afrenta de las naciones.
35 Rhydd brenin ffafr i was deallus, ond digia wrth yr un a'i sarha.
35La benevolencia del rey es para con el ministro entendido: Mas su enojo contra el que lo avergüenza.