¹ Mwy dymunol yw enw da na chyfoeth lawer, a gwell yw parch nag arian ac aur.

¹DE más estima es la buena fama que las muchas riquezas; Y la buena gracia más que la plata y el oro.

² Y mae un peth yn gyffredin i gyfoethog a thlawd: yr ARGLWYDD a'u creodd ill dau.

²El rico y el pobre se encontraron: A todos ellos hizo Jehová.

³ Y mae'r craff yn gweld perygl ac yn ei osgoi, ond y gwirion yn mynd rhagddo ac yn talu am hynny.

³El avisado ve el mal, y escóndese: Mas los simples pasan, y reciben el daño.

⁴ Gwobr gostyngeiddrwydd ac ofn yr ARGLWYDD yw cyfoeth, anrhydedd a bywyd.

⁴Riquezas, y honra, y vida, Son la remuneración de la humildad y del temor de Jehová.

⁵ Y mae drain a maglau ar ffordd y gwrthnysig, ond y mae'r un gwyliadwrus yn cadw draw oddi wrthynt.

⁵Espinas y lazos hay en el camino del perverso: El que guarda su alma se alejará de ellos.

⁶ Hyffordda blentyn ar ddechrau ei daith, ac ni thry oddi wrthi pan heneiddia.

⁶Instruye al niño en su carrera: Aun cuando fuere viejo no se apartará de ella.

⁷ Y mae'r cyfoethog yn rheoli'r tlawd, ac y mae'r benthyciwr yn was i'r echwynnwr.

⁷El rico se enseñoreará de los pobres; Y el que toma prestado, siervo es del que empresta.

⁸ Y mae'r un sy'n hau anghyfiawnder yn medi gofid, a bydd gwialen ei ymffrost yn methu.

⁸El que sembrare iniquidad, iniquidad segará: Y consumiráse la vara de su ira.

⁹ Bendithir yr un hael am ei fod yn rhannu ei fara i'r tlawd.

⁹El ojo misericordioso será bendito, Porque dió de su pan al indigente.

¹⁰ Bwrw allan y gwatwarwr, a cheir terfyn ar ymryson, a diwedd ar ddadlau a gwawd.

¹⁰Echa fuera al escarnecedor, y saldrá la contienda, Y cesará el pleito y la afrenta.

¹¹ Yr un sy'n hoffi purdeb meddwl a geiriau grasol, y mae ef yn gyfaill i frenin.

¹¹El que ama la limpieza de corazón, Por la gracia de sus labios su amigo será el rey.

¹² Y mae llygaid yr ARGLWYDD yn gwarchod deall, ond y mae ef yn dymchwel geiriau twyllwr.

¹²Los ojos de Jehová miran por la ciencia; Mas él trastorna las cosas de los prevaricadores.

¹³ Dywed y diog, "Y mae llew y tu allan; fe'm lleddir yn y stryd."

¹³Dice el perezoso: El león está fuera; En mitad de las calles seré muerto.

¹⁴ Y mae genau'r wraig ddieithr fel pwll dwfn; y mae'r un a ddigiodd yr ARGLWYDD yn syrthio iddo.

¹⁴Sima profunda es la boca de las extrañas: Aquel contra el cual estuviere Jehová airado, caerá en ella.

¹⁵ Y mae ffolineb ynghlwm wrth feddwl plentyn, ond y mae gwialen disgyblaeth yn ei yrru oddi wrtho.

¹⁵La necedad está ligada en el corazón del muchacho; Mas la vara de la corrección la hará alejar de él.

¹⁶ Y sawl sy'n gorthrymu'r tlawd i geisio elw iddo'i hun, ac yn rhoi i'r cyfoethog, bydd hwnnw'n diweddu mewn angen.

¹⁶El que oprime al pobre para aumentarse él, Y que da al rico, ciertamente será pobre.

¹⁷ Rho sylw, a gwrando ar eiriau'r doethion, a gosod dy feddwl ar fy neall;

¹⁷Inclina tu oído, y oye las palabras de los sabios, Y pon tu corazón á mi sabiduría:

¹⁸ oherwydd y mae'n werth iti eu cadw yn dy galon, ac iddynt oll gael eu sicrhau ar dy wefusau.

¹⁸Porque es cosa deleitable, si las guardares en tus entrañas; Y que juntamente sean ordenadas en tus labios.

¹⁹ Er mwyn i ti roi dy hyder yn yr ARGLWYDD yr wyf yn eu dysgu iti heddiw � ie, i ti!

¹⁹Para que tu confianza sea en Jehová, Te las he hecho saber hoy á ti también.

²⁰ Onid wyf wedi ysgrifennu iti ddeg ar hugain o ddywediadau, yn llawn cyngor a deall,

²⁰¿No te he escrito tres veces En consejos y ciencia,

²¹ i ddysgu iti wirionedd geiriau cywir, fel y gelli roi ateb cywir i'r rhai a'th anfonodd?

²¹Para hacerte saber la certidumbre de las razones verdaderas, Para que puedas responder razones de verdad á los que á ti enviaren?

²² Paid ag ysbeilio'r tlawd am ei fod yn dlawd, a phaid � sathru'r anghenus yn y porth;

²²No robes al pobre, porque es pobre, Ni quebrantes en la puerta al afligido:

²³ oherwydd bydd yr ARGLWYDD yn dadlau eu hachos, ac yn difetha'r rhai sy'n eu difetha hwy.

²³Porque Jehová juzgará la causa de ellos, Y despojará el alma de aquellos que los despojaren.

²⁴ Paid � chyfeillachu � neb a chanddo dymer ddrwg, nac aros yng nghwmni'r dicllon,

²⁴No te entrometas con el iracundo, Ni te acompañes con el hombre de enojos;

²⁵ rhag iti ddysgu ei ffordd, a'th gael dy hun mewn magl.

²⁵Porque no aprendas sus maneras, Y tomes lazo para tu alma.

²⁶ Paid � rhoi gwystl, a mynd yn feichiau am ddyledion;

²⁶No estés entre los que tocan la mano, Entre los que fían por deudas.

²⁷ os na fydd gennyt ddim i dalu, oni chymerir dy wely oddi arnat?

²⁷Si no tuvieres para pagar, ¿Por qué han de quitar tu cama de debajo de ti?

²⁸ Paid � symud yr hen derfynau a osodwyd gan dy hynafiaid.

²⁸No traspases el término antiguo Que pusieron tus padres.

²⁹ Gwelaist un medrus yn ei waith; bydd yn gwasanaethu brenhinoedd, ond ni fydd yn gwasanaethu pobl ddibwys.

²⁹¿Has visto hombre solícito en su obra? delante de los reyes estará; No estará delante de los de baja suerte.