¹بهتر است انسان فقیر باشد و با صداقت زندگی کند، از اینکه یک دروغگوی احمق باشد.

¹Melhor é o pobre que anda na sua integridade, do que aquele que é perverso de lábios e tolo.

²داشتن دل و جرأت بدون حکمت بی فایده است و عجله باعث اشتباه می شود.

²Não é bom agir sem refletir; e o que se apressa com seus pés erra o caminho.

³انسان با حماقتِ خود زندگی خود را تباه می کند و بعد گناه را به گردن خداوند می اندازد.

³A estultícia do homem perverte o seu caminho, e o seu coração se irrita contra o Senhor.

⁴شخص ثروتمند دوستان بسیار پیدا می کند، اما دوستان آدم فقیر از او جدا می شوند.

⁴As riquezas granjeiam muitos amigos; mas do pobre o seu próprio amigo se separa.

⁵شاهد دروغگو بی جزا نمی ماند و کسی که به دروغ سخن گوید، جان سالم بدر نخواهد برد.

⁵A testemunha falsa não ficará impune; e o que profere mentiras não escapará.

⁶مردم خوش دارند که پیش بزرگان شیرین زبانی کنند و با کسانی دوست شوند که سخاوت و بخشش می کنند.

⁶Muitos procurarão o favor do liberal; e cada um é amigo daquele que dá presentes.

⁷وقتی انسان فقیر شود، حتی خویشاوندانش او را ترک می کنند، چه رسد به دوستانش، و کوشش او برای بازیافتن آن ها بجائی نمی رسد.

⁷Todos os irmãos do pobre o aborrecem; quanto mais se afastam dele os seus amigos! persegue-os com súplicas, mas eles já se foram.

⁸هر که در تلاش حکمت است، جان خود را دوست دارد و هر کسی که برای حکمت ارزش قایل شود، سعادتمند خواهد شد.

⁸O que adquire a sabedoria é amigo de si mesmo; o que guarda o entendimento prosperará.

⁹شاهد دروغگو بی سزا نمی ماند و کسی که همیشه دروغ می گوید، هلاک خواهد شد.

⁹A testemunha falsa não ficará impune, e o que profere mentiras perecerá.

¹⁰شایسته نیست که شخص احمق در ناز و نعمت بسر ببرد و یا یک غلام بر امیران حکومت کند.

¹⁰Ao tolo não convém o luxo; quanto menos ao servo dominar os príncipes!

¹¹کسی که خشم خود را فرو می نشاند، عاقل است و آنکه از گناهان دیگران چشم می پوشد، سرفراز خواهد شد.

¹¹A discrição do homem fá-lo tardio em irar-se; e sua glória está em esquecer ofensas.

¹²غضب پادشاه مانند غرش شیر است، اما خوشنودی او مثل شبنمی است که بر سبزه می بارد.

¹²A ira do rei é como o bramido o leão; mas o seu favor é como o orvalho sobre a erva.

¹³فرزند نادان بلای جان پدر خود است و غرغرهای زن بهانه گیر مثل قطرات آبی است که دایم در حال چکیدن می باشد.

¹³O filho insensato é a calamidade do pai; e as rixas da mulher são uma goteira contínua.

¹⁴خانه و ثروت از اجداد به ارث می رسد، اما زن عاقل هدیۀ خداوند است.

¹⁴Casa e riquezas são herdadas dos pais; mas a mulher prudente vem do Senhor.

¹⁵کسی که تنبل است و زیاد می خوابد، گرسنه می ماند.

¹⁵A preguiça faz cair em profundo sono; e o ocioso padecerá fome.

¹⁶از احکام خدا پیروی کن تا زنده بمانی، زیرا هر کسی که آن ها را ناچیز شمارد، خواهد مُرد.

¹⁶Quem guarda o mandamento guarda a sua alma; mas aquele que não faz caso dos seus caminhos morrerá.

¹⁷وقتی به یک فقیر کمک می کنی، مثل این است که به خداوند قرض می دهی و خداوند است که قرض ترا ادا می کند.

¹⁷O que se compadece do pobre empresta ao Senhor, que lhe retribuirá o seu benefício.

¹⁸فرزند خود را تا که دیر نشده تربیه کن؛ اگر غفلت نمائی، زندگی او را تباه خواهی کرد.

¹⁸Corrige a teu filho enquanto há esperança; mas não te incites a destruí-lo.

¹⁹اگر کسی تندخوئی کند، بگذار که عاقبتش را ببیند، زیرا در غیر آن او به تندخوئی خود ادامه خواهد داد.

¹⁹Homem de grande ira tem de sofrer o castigo; porque se o livrares, terás de o fazer de novo.

²⁰اگر به پند و نصیحت گوش دهی، تا آخر عمر از حکمت برخوردار خواهی بود.

²⁰Ouve o conselho, e recebe a correção, para que sejas sábio nos teus últimos dias.

²¹انسان نقشه های زیادی در سر می پروراند، اما نقشه هائی که مطابق با خواست خدا باشد، اجراء خواهند شد.

²¹Muitos são os planos no coração do homem; mas o desígnio do Senhor, esse prevalecerá.

²²مهر و وفا زینت انسان است. بهتر است که انسان فقیر باشد نه دروغگو.

²²O que faz um homem desejável é a sua benignidade; e o pobre é melhor do que o mentiroso.

²³خدا ترسی به انسان حیات می بخشد و او را کامیاب ساخته از هر بلائی محفوظ می دارد.

²³O temor do Senhor encaminha para a vida; aquele que o tem ficará satisfeito, e mal nenhum o visitará.

²⁴آدم تنبل دست خود را بسوی بشقاب دراز می کند، اما از فرط تنبلی لقمه را به دهان خود نمی گذارد.

²⁴O preguiçoso esconde a sua mão no prato, e nem ao menos quer levá-la de novo � boca.

²⁵شخص مسخره کننده را سرزنش کن تا مایۀ عبرت جاهلان شود. اشتباهات شخص فهمیده را به او نشان بده تا فهمیده تر گردد.

²⁵Fere ao escarnecedor, e o simples aprenderá a prudência; repreende ao que tem entendimento, e ele crescerá na ciencia.

²⁶هر کسی که با پدر خود رفتار بد می کند و مادر خود را از خانه بیرون می راند، ننگ و رسوائی بار می آورد.

²⁶O que aflige a seu pai, e faz fugir a sua mãe, é filho que envergonha e desonra.

²⁷فرزندم، اگر از تعلیم دست بکشی، به معرفت نمی رسی.

²⁷Cessa, filho meu, de ouvir a instrução, e logo te desviarás das palavras do conhecimento.

²⁸شاهد پست و فرومایه عدالت را ببازی می گیرد و از گناه کردن لذت می برد.مردم مسخره کننده و اشخاص احمق مجازات خواهند شد.

²⁸A testemunha vil escarnece da justiça; e a boca dos ímpios engole a iniqüidade.

²⁹مردم مسخره کننده و اشخاص احمق مجازات خواهند شد.

²⁹A condenação está preparada para os escarnecedores, e os açoites para as costas dos tolos.