¹به اشخاص بدکار حسادت نورز و آرزوی دوستی آن ها را نداشته باش،

¹Não tenhas inveja dos homens malignos; nem desejes estar com eles;

²زیرا تمام فکر و ذکر آن ها این است که به مردم ظلم کنند، و هر وقتیکه دهان می گشایند مردم را می رنجانند.

²porque o seu coração medita a violência; e os seus lábios falam maliciosamente.

³خانه بر بنای حکمت و دانش آباد می گردد،

³Com a sabedoria se edifica a casa, e com o entendimento ela se estabelece;

⁴اطاق هایش با دانائی از اسباب نفیس و گرانقیمت پُر می شوند.

⁴e pelo conhecimento se encherão as câmaras de todas as riquezas preciosas e deleitáveis.

⁵شخص دانا و فهمیده از قدرت زیاد برخوردار است و همیشه به قدرت خود می افزاید.

⁵O sábio é mais poderoso do que o forte; e o inteligente do que o que possui a força.

⁶پیروزی در جنگ مربوط به تدابیر خوب و مشورت زیاد است.

⁶Porque com conselhos prudentes tu podes fazer a guerra; e há vitória na multidão dos conselheiros.

⁷شخص احمق نمی تواند به حکمت دست یابد. وقتی موضوع مهمی مورد بحث قرار می گیرد، او حرفی برای گفتن ندارد.

⁷A sabedoria é alta demais para o insensato; ele não abre a sua boca na porta.

⁸کسی که دایم نقشه های پلید در سر می پروراند، عاقبت رسوا می شود.

⁸Aquele que cuida em fazer o mal, mestre de maus intentos o chamarão.

⁹نقشه های آدم احمق گناه آلود اند و کسی که دیگران را مسخره می کند، مورد نفرت همۀ مردم می باشد.

⁹O desígnio do insensato é pecado; e abominável aos homens é o escarnecedor.

¹⁰اگر سختی های زندگی را تحمل کرده نتوانی، شخص ضعیفی هستی.

¹⁰Se enfraqueces no dia da angústia, a tua força é pequena.

¹¹از نجات دادن کسی که به ناحق محکوم شده است، کوتاهی نکن.

¹¹Livra os que estão sendo levados � morte, detém os que vão tropeçando para a matança.

¹²نگو که از ماجرا بیخبر بوده ای، زیرا خدائی که جان ترا در دست دارد و از دل تو آگاه است، می داند که تو از همه چیز باخبر بوده ای. او هر کسی را مطابق اعمالش جزا می دهد.

¹²Se disseres: Eis que não o sabemos; porventura aquele que pesa os corações não o percebe? e aquele que guarda a tua vida não o sabe? e não retribuirá a cada um conforme a sua obra?

¹³فرزندم، همانطوری که خوردن عسل کام ترا شیرین می کند، کسب حکمت نیز برای جان تو شیرین خواهد بود. کسی که حکمت می آموزد آیندۀ خوبی در انتظارش می باشد و امیدهای او برباد نمی رود.

¹³Come mel, filho meu, porque é bom, e do favo de mel, que é doce ao teu paladar.

¹⁴مانند بدکاران نباش که منتظر هستند تا خانهٔ مردم درستکار را غارت و ویران کنند،

¹⁴Sabe que é assim a sabedoria para a tua alma: se a achares, haverá para ti recompensa, e não será malograda a tua esperança.

¹⁵زیرا شخص راستکار حتی اگر هفت بار هم بیفتد، باز بر می خیزد، ولی اشخاص بدکار گرفتار بلا شده سرنگون می گردند.

¹⁵Não te ponhas de emboscada, ó ímpio, contra a habitação do justo; nem assoles a sua pousada.

¹⁶وقتی دشمنانت دچار مصیبت می شوند، خوشحال نشو و هنگامی که می افتند خوشی نکن،

¹⁶Porque sete vezes cai o justo, e se levanta; mas os ímpios são derribados pela calamidade.

¹⁷زیرا خداوند این کار ترا می بیند و نمی پسندد و آنگاه از مجازات آن ها دست بر می دارد.

¹⁷Quando cair o teu inimigo, não te alegres, e quando tropeçar, não se regozije o teu coração;

¹⁸بخاطر مردم بدکار، تشویش نداشته باش و به آن ها حسادت نورز،

¹⁸para que o Senhor não o veja, e isso seja mau aos seus olhos, e desvie dele, a sua ira.

¹⁹زیرا شخص بدکار آینده ای ندارد و چراغش خاموش می شود.

¹⁹Não te aflijas por causa dos malfeitores; nem tenhas inveja dos ímpios;

²⁰فرزندم از خداوند و پادشاه بترس و با کسانی که علیه آن ها شورش می کنند همدست نشو.

²⁰porque o maligno não tem futuro; e a lâmpada dos ímpios se apagará.

²¹زیرا نابودی آن ها ناگهانی است و کسی نمی داند که خداوند و پادشاه چه بلائی را بر سر آن ها می آورد.

²¹Filho meu, teme ao Senhor, e ao rei; e não te entremetas com os que gostam de mudanças.

²²مردان حکیم این سخنان را نیز گفته اند: قاضی نباید در وقت محاکمه از کسی طرفداری کند.

²²Porque de repente se levantará a sua calamidade; e a ruína deles, quem a conhecerá?

²³هر کسی که به مجرم بگوید: «تو بیگناه هستی»، مورد لعنت و نفرت مردم قرار می گیرد.

²³Também estes são provérbios dos sábios: Fazer acepção de pessoas no juízo não é bom.

²⁴اما شخصی که گناهکار را محکوم کند، سعادت و برکت نصیبش می شود.

²⁴Aquele que disser ao ímpio: Justo és; os povos o amaldiçoarão, as nações o detestarão;

²⁵جواب صادقانه مانند بوسۀ یک دوست دلچسپ است.

²⁵mas para os que julgam retamente haverá delícias, e sobre eles virá copiosa bênção.

²⁶اول کار و کسبی برای خود پیدا کن و بعد خانه و خانواده ات را تشکیل بده.

²⁶O que responde com palavras retas beija os lábios.

²⁷علیه همسایه ات شهادت دروغ مده و سخنان غلط در باره اش بر زبان نیاور.

²⁷Prepara os teus trabalhos de fora, apronta bem o teu campo; e depois edifica a tua casa.

²⁸نگو: «همان بلائی را که بر سر من آورده بر سر خودش می آورم.»

²⁸Não sejas testemunha sem causa contra o teu próximo; e não enganes com os teus lábios.

²⁹از کنار مزرعۀ آدم تنبل و تاکستان مرد احمق گذشتم.

²⁹Não digas: Como ele me fez a mim, assim lhe farei a ele; pagarei a cada um segundo a sua obra.

³⁰در همه جا خار روئیده بود. علف های هرزه زمین را پوشانده و دیوار مزرعه فروریخته بود.

³⁰Passei junto ao campo do preguiçoso, e junto � vinha do homem falto de entendimento;

³¹با دیدن این منظره به فکر فرورفتم و این درس را آموختم:

³¹e eis que tudo estava cheio de cardos, e a sua superfície coberta de urtigas, e o seu muro de pedra estava derrubado.

³²کسی که دست بر دست هم می گذارد و دایم می خوابد و استراحت می کند،عاقبت فقر و تنگدستی مثل راهزن مسلحی به سراغش می آید.

³²O que tendo eu visto, o considerei; e, vendo-o, recebi instrução.

³³عاقبت فقر و تنگدستی مثل راهزن مسلحی به سراغش می آید.

³³Um pouco para dormir, um pouco para toscanejar, um pouco para cruzar os braços em repouso;

³⁴assim sobrevirá a tua pobreza como um salteador, e a tua necessidade como um homem armado.