¹When therefore the Lord knew that the Pharisees had heard that Jesus makes and baptises more disciples than John

¹Er Jesús varð þess vís, að farísear hefðu heyrt, að hann fengi fleiri lærisveina og skírði fleiri en Jóhannes,

²(however, Jesus himself did not baptise, but his disciples),

²_ reyndar skírði Jesús ekki sjálfur, heldur lærisveinar hans _

³he left Judaea and went away again unto Galilee.

³þá hvarf hann brott úr Júdeu og hélt aftur til Galíleu.

⁴And he must needs pass through Samaria.

⁴Hann varð að fara um Samaríu.

⁵He comes therefore to a city of Samaria called Sychar, near to the land which Jacob gave to his son Joseph.

⁵Nú kemur hann til borgar í Samaríu, er Síkar heitir, nálægt þeirri landspildu, sem Jakob gaf Jósef syni sínum.

⁶Now a fountain of Jacob's was there; Jesus therefore, being wearied with the way he had come, sat just as he was at the fountain. It was about the sixth hour.

⁶Þar var Jakobsbrunnur. Jesús var vegmóður, og settist hann þarna við brunninn. Þetta var um hádegisbil.

⁷A woman comes out of Samaria to draw water. Jesus says to her, Give me to drink

⁷Samversk kona kemur að sækja vatn. Jesús segir við hana: ,,Gef mér að drekka.``

⁸(for his disciples had gone away into the city that they might buy provisions).

⁸En lærisveinar hans höfðu farið inn í borgina að kaupa vistir.

⁹The Samaritan woman therefore says to him, How dost thou, being a Jew, ask to drink of me who am a Samaritan woman? for Jews have no intercourse with Samaritans.

⁹Þá segir samverska konan við hann: ,,Hverju sætir, að þú, sem ert Gyðingur, biður mig um að drekka, samverska konu?`` [En Gyðingar hafa ekki samneyti við Samverja.]

¹⁰Jesus answered and said to her, If thou knewest the gift of God, and who it is that says to thee, Give me to drink, thou wouldest have asked of him, and he would have given thee living water.

¹⁰Jesús svaraði henni: ,,Ef þú þekktir gjöf Guðs og vissir, hver sá er, sem segir við þig: ,Gef mér að drekka,` þá mundir þú biðja hann, og hann gæfi þér lifandi vatn.``

¹¹The woman says to him, Sir, thou hast nothing to draw with, and the well is deep: whence then hast thou the living water?

¹¹Hún segir við hann: ,,Herra, þú hefur enga skjólu að ausa með, og brunnurinn er djúpur. Hvaðan hefur þú þetta lifandi vatn?

¹²Art thou greater than our father Jacob, who gave us the well, and drank of it himself, and his sons, and his cattle?

¹²Ertu meiri en Jakob forfaðir vor, sem gaf oss brunninn og drakk sjálfur úr honum og synir hans og fénaður?``

¹³Jesus answered and said to her, Every one who drinks of this water shall thirst again;

¹³Jesús svaraði: ,,Hvern sem drekkur af þessu vatni mun aftur þyrsta,

¹⁴but whosoever drinks of the water which I shall give him shall never thirst for ever, but the water which I shall give him shall become in him a fountain of water, springing up into eternal life.

¹⁴en hvern sem drekkur af vatninu, er ég gef honum, mun aldrei þyrsta að eilífu. Því vatnið, sem ég gef honum, verður í honum að lind, sem streymir fram til eilífs lífs.``

¹⁵The woman says to him, Sir, give me this water, that I may not thirst nor come here to draw.

¹⁵Þá segir konan við hann: ,,Herra, gef mér þetta vatn, svo að mig þyrsti ekki og ég þurfi ekki að fara hingað að ausa.``

¹⁶Jesus says to her, Go, call thy husband, and come here.

¹⁶Hann segir við hana: ,,Farðu, kallaðu á manninn þinn, og komdu hingað.``

¹⁷The woman answered and said, I have not a husband. Jesus says to her, Thou hast well said, I have not a husband;

¹⁷Konan svaraði: ,,Ég á engan mann.`` Jesús segir við hana: ,,Rétt er það, að þú eigir engan mann,

¹⁸for thou hast had five husbands, and he whom now thou hast is not thy husband: this thou hast spoken truly.

¹⁸því þú hefur átt fimm menn, og sá sem þú átt nú, er ekki þinn maður. Þetta sagðir þú satt.``

¹⁹The woman says to him, Sir, I see that thou art a prophet.

¹⁹Konan segir við hann: ,,Herra, nú sé ég, að þú ert spámaður.

²⁰Our fathers worshipped in this mountain, and ye say that in Jerusalem is the place where one must worship.

²⁰Feður vorir hafa tilbeðið Guð á þessu fjalli, en þér segið, að í Jerúsalem sé sá staður, þar sem tilbiðja skuli.``

²¹Jesus says to her, Woman, believe me, [the] hour is coming when ye shall neither in this mountain nor in Jerusalem worship the Father.

²¹Jesús segir við hana: ,,Trú þú mér, kona. Sú stund kemur, að þér munuð hvorki tilbiðja föðurinn á þessu fjalli né í Jerúsalem.

²²Ye worship ye know not what; we worship what we know, for salvation is of the Jews.

²²Þér tilbiðjið það, sem þér þekkið ekki. Vér tilbiðjum það, sem vér þekkjum, því hjálpræðið kemur frá Gyðingum.

²³But [the] hour is coming and now is, when the true worshippers shall worship the Father in spirit and truth; for also the Father seeks such as his worshippers.

²³En sú stund kemur, já, hún er nú komin, er hinir sönnu tilbiðjendur munu tilbiðja föðurinn í anda og sannleika. Faðirinn leitar slíkra, er þannig tilbiðja hann.

²⁴God [is] a spirit; and they who worship him must worship [him] in spirit and truth.

²⁴Guð er andi, og þeir, sem tilbiðja hann, eiga að tilbiðja í anda og sannleika.``

²⁵The woman says to him, I know that Messias is coming, who is called Christ; when *he* comes he will tell us all things.

²⁵Konan segir við hann: ,,Ég veit, að Messías kemur _ það er Kristur. Þegar hann kemur, mun hann kunngjöra oss allt.``

²⁶Jesus says to her, I who speak to thee am [he].

²⁶Jesús segir við hana: ,,Ég er hann, ég sem við þig tala.``

²⁷And upon this came his disciples, and wondered that he spoke with a woman; yet no one said, What seekest thou? or, Why speakest thou with her?

²⁷Í sama bili komu lærisveinar hans og furðuðu sig á því, að hann var að tala við konu. Þó sagði enginn: ,,Hvað viltu?`` eða: ,,Hvað ertu að tala við hana?``

²⁸The woman then left her waterpot and went away into the city, and says to the men,

²⁸Nú skildi konan eftir skjólu sína, fór inn í borgina og sagði við menn:

²⁹Come, see a man who told me all things I had ever done: is not he the Christ?

²⁹,,Komið og sjáið mann, er sagði mér allt, sem ég hef gjört. Skyldi hann vera Kristur?``

³⁰They went out of the city and came to him.

³⁰Þeir fóru úr borginni og komu til hans.

³¹But meanwhile the disciples asked him saying, Rabbi, eat.

³¹Meðan þessu fór fram, báðu lærisveinarnir hann: ,,Rabbí, fá þér að eta.``

³²But he said to them, I have food to eat which ye do not know.

³²Hann svaraði þeim: ,,Ég hef mat að eta, sem þér vitið ekki um.``

³³The disciples therefore said to one another, Has any one brought him [anything] to eat?

³³Þá sögðu lærisveinarnir sín á milli: ,,Skyldi nokkur hafa fært honum að eta?``

³⁴Jesus says to them, My food is that I should do the will of him that has sent me, and that I should finish his work.

³⁴Jesús sagði við þá: ,,Minn matur er að gjöra vilja þess, sem sendi mig, og fullna verk hans.

³⁵Do not ye say, that there are yet four months and the harvest comes? Behold, I say to you, Lift up your eyes and behold the fields, for they are already white to harvest.

³⁵Segið þér ekki: Enn eru fjórir mánuðir, þá kemur uppskeran? En ég segi yður: Lítið upp og horfið á akrana, þeir eru hvítir til uppskeru.

³⁶He that reaps receives wages and gathers fruit unto life eternal, that both he that sows and he that reaps may rejoice together.

³⁶Sá sem upp sker, tekur þegar laun og safnar ávexti til eilífs lífs, svo að sá gleðjist, er sáir, og með honum hinn, sem upp sker.

³⁷For in this is [verified] the true saying, It is one who sows and another who reaps.

³⁷Hér sannast orðtakið: Einn sáir, og annar sker upp.

³⁸I have sent you to reap that on which ye have not laboured; others have laboured, and ye have entered into their labours.

³⁸Ég sendi yður að skera upp það sem þér hafið ekki unnið við. Aðrir hafa erfiðað, en þér eruð gengnir inn í erfiði þeirra.``

³⁹But many of the Samaritans of that city believed on him because of the word of the woman who bore witness, He told me all things that I had ever done.

³⁹Margir Samverjar úr þessari borg trúðu á hann vegna orða konunnar, sem vitnaði um það, að hann hefði sagt henni allt, sem hún hafði gjört.

⁴⁰When therefore the Samaritans came to him they asked him to abide with them, and he abode there two days.

⁴⁰Þegar því Samverjarnir komu til hans, báðu þeir hann að staldra við hjá sér. Var hann þar um kyrrt tvo daga.

⁴¹And more a great deal believed on account of his word;

⁴¹Og miklu fleiri tóku trú, þegar þeir heyrðu hann sjálfan.

⁴²and they said to the woman, [It is] no longer on account of thy saying that we believe, for we have heard him ourselves, and we know that this is indeed the Saviour of the world.

⁴²Þeir sögðu við konuna: ,,Það er ekki lengur sakir orða þinna, að vér trúum, því að vér höfum sjálfir heyrt hann og vitum, að hann er sannarlega frelsari heimsins.``

⁴³But after the two days he went forth thence and went away into Galilee,

⁴³Eftir þessa tvo daga fór hann þaðan til Galíleu.

⁴⁴for Jesus himself bore witness that a prophet has no honour in his own country.

⁴⁴En sjálfur hafði Jesús sagt, að spámaður væri ekki metinn í föðurlandi sínu.

⁴⁵When therefore he came into Galilee, the Galileans received him, having seen all that he had done in Jerusalem during the feast, for they also went to the feast.

⁴⁵Þegar hann kom nú til Galíleu, tóku Galíleumenn honum vel, þar eð þeir höfðu séð allt sem hann gjörði á hátíðinni í Jerúsalem, enda höfðu þeir sjálfir sótt hátíðina.

⁴⁶He came therefore again to Cana of Galilee, where he made the water wine. And there was a certain courtier in Capernaum whose son was sick.

⁴⁶Nú kom hann aftur til Kana í Galíleu, þar sem hann hafði gjört vatn að víni. Í Kapernaum var konungsmaður nokkur, sem átti sjúkan son.

⁴⁷He, having heard that Jesus had come out of Judaea into Galilee, went to him and asked [him] that he would come down and heal his son, for he was about to die.

⁴⁷Þegar hann frétti, að Jesús væri kominn frá Júdeu til Galíleu, fór hann til hans og bað hann að koma niður eftir og lækna son sinn. En hann var dauðvona.

⁴⁸Jesus therefore said to him, Unless ye see signs and wonders ye will not believe.

⁴⁸Þá sagði Jesús við hann: ,,Þér trúið ekki, nema þér sjáið tákn og stórmerki.``

⁴⁹The courtier says to him, Sir, come down ere my child die.

⁴⁹Konungsmaður bað hann: ,,Herra, kom þú áður en barnið mitt andast.``

⁵⁰Jesus says to him, Go, thy son lives. And the man believed the word which Jesus said to him, and went his way.

⁵⁰Jesús svaraði: ,,Far þú, sonur þinn lifir.`` Maðurinn trúði því orði, sem Jesús mælti til hans, og fór af stað.

⁵¹But already, as he was going down, his servants met him and brought [him] word saying, Thy child lives.

⁵¹En meðan hann var á leiðinni ofan eftir, mættu honum þjónar hans og sögðu, að sonur hans væri á lífi.

⁵²He inquired therefore from them the hour at which he got better. And they said to him, Yesterday at the seventh hour the fever left him.

⁵²Hann spurði þá, hvenær honum hefði farið að létta, og þeir svöruðu: ,,Í gær upp úr hádegi fór hitinn úr honum.``

⁵³The father therefore knew that [it was] in that hour in which Jesus said to him, Thy son lives; and he believed, himself and his whole house.

⁵³Þá sá faðirinn, að það var á þeirri stundu, þegar Jesús hafði sagt við hann: ,,Sonur þinn lifir.`` Og hann tók trú og allt hans heimafólk.Þetta var annað táknið, sem Jesús gjörði, þegar hann kom frá Júdeu til Galíleu.

⁵⁴This second sign again did Jesus, being come out of Judaea into Galilee.

⁵⁴Þetta var annað táknið, sem Jesús gjörði, þegar hann kom frá Júdeu til Galíleu.