¹And it came to pass on one of the days, as he was teaching the people in the temple, and announcing the glad tidings, the chief priests and the scribes with the elders came up,

¹Svo bar við einn dag, er hann var að kenna lýðnum í helgidóminum og flutti fagnaðarerindið, að æðstu prestarnir og fræðimennirnir ásamt öldungunum gengu til hans

²and spoke to him saying, Tell us by what authority thou doest these things, or who is it who has given thee this authority?

²og sögðu: ,,Seg þú oss, með hvaða valdi gjörir þú þetta? Hver hefur gefið þér þetta vald?``

³And he answering said to them, *I* also will ask you [one] thing, and tell me:

³Hann svaraði þeim: ,,Ég vil og leggja spurningu fyrir yður. Segið mér:

⁴The baptism of John, was it of heaven or of men?

⁴Var skírn Jóhannesar frá himni eða frá mönnum?``

⁵And they reasoned among themselves, saying, If we should say, Of heaven, he will say, Why have ye not believed him?

⁵Þeir ráðguðust hver við annan um þetta og sögðu: ,,Ef vér svörum: Frá himni, spyr hann: Hví trúðuð þér honum þá ekki?

⁶but if we should say, Of men, the whole people will stone us, for they are persuaded that John was a prophet.

⁶Ef vér svörum: Frá mönnum, mun allur lýðurinn grýta oss, því að hann er sannfærður um, að Jóhannes sé spámaður.``

⁷And they answered, they did not know whence.

⁷Þeir kváðust því ekki vita, hvaðan hún væri.

⁸And Jesus said to them, Neither do *I* tell you by what authority I do these things.

⁸Jesús sagði við þá: ,,Ég segi yður þá ekki heldur, með hvaða valdi ég gjöri þetta.``

⁹And he began to speak to the people this parable: A man planted a vineyard and let it out to husbandmen, and left the country for a long time.

⁹Og hann tók að segja lýðnum dæmisögu þessa: ,,Maður nokkur plantaði víngarð og seldi hann vínyrkjum á leigu, fór síðan úr landi til langdvala.

¹⁰And in the season he sent to the husbandmen a bondman, that they might give to him of the fruit of the vineyard; but the husbandmen, having beaten him, sent [him] away empty.

¹⁰Á settum tíma sendi hann þjón til vínyrkjanna, að þeir fengju honum hlut af ávexti víngarðsins, en vínyrkjarnir börðu hann og sendu burt tómhentan.

¹¹And again he sent another bondman; but they, having beaten him also, and cast insult upon him, sent [him] away empty.

¹¹Aftur sendi hann annan þjón. Þeir börðu hann einnig og svívirtu og sendu burt tómhentan.

¹²And again he sent a third; and they, having wounded him also, cast [him] out.

¹²Og enn sendi hann hinn þriðja, en þeir veittu honum einnig áverka og köstuðu honum út.

¹³And the lord of the vineyard said, What shall I do? I will send my beloved son: perhaps when they see him they will respect [him].

¹³Þá sagði eigandi víngarðsins: ,Hvað á ég að gjöra? Ég sendi son minn elskaðan. Má vera, þeir virði hann.`

¹⁴But when the husbandmen saw him, they reasoned among themselves, saying, This is the heir; [come,] let us kill him, that the inheritance may become ours.

¹⁴En er vínyrkjarnir sáu hann, báru þeir saman ráð sín og sögðu: ,Þetta er erfinginn. Drepum hann, þá fáum vér arfinn.`

¹⁵And having cast him forth out of the vineyard, they killed [him]. What therefore shall the lord of the vineyard do to them?

¹⁵Og þeir köstuðu honum út fyrir víngarðinn og drápu hann. Hvað mun nú eigandi víngarðsins gjöra við þá?

¹⁶He will come and destroy those husbandmen, and will give the vineyard to others. And when they heard it they said, May it never be!

¹⁶Hann mun koma, tortíma vínyrkjum þessum og fá öðrum víngarðinn.`` Þegar þeir heyrðu þetta, sögðu þeir: ,,Verði það aldrei.``

¹⁷But he looking at them said, What then is this that is written, The stone which they that builded rejected, this has become the corner-stone?

¹⁷Jesús horfði á þá og mælti: ,,Hvað merkir þá ritning þessi: Sá steinn, sem smiðirnir höfnuðu, er orðinn hyrningarsteinn?

¹⁸Every one falling on this stone shall be broken, but on whomsoever it shall fall, it shall grind him to powder.

¹⁸Hver sem fellur á þennan stein, mun sundur molast, og þann sem hann fellur á, mun hann sundur merja.``

¹⁹And the chief priests and the scribes sought the same hour to lay hands on him, and they feared the people; for they knew that he had spoken this parable of them.

¹⁹Fræðimennirnir og æðstu prestarnir vildu leggja hendur á hann á sömu stundu, en óttuðust lýðinn. Þeir skildu, að hann átti við þá með dæmisögu þessari.

²⁰And having watched [him], they sent out suborned persons, pretending to be just men, that they might take hold of him in [his] language, so that they might deliver him up to the power and authority of the governor.

²⁰Þeir höfðu gætur á honum og sendu njósnarmenn, er létust vera einlægir. Þeir áttu að hafa á orðum hans, svo að þeir mættu framselja hann í hendur og á vald landstjórans.

²¹And they asked him saying, Teacher, we know that thou sayest and teachest rightly, and acceptest no [man's] person, but teachest with truth the way of God:

²¹Þeir spurðu hann: ,,Meistari, vér vitum, að þú talar og kennir rétt og gjörir þér engan mannamun, heldur kennir Guðs veg í sannleika.

²²Is it lawful for us to give tribute to Caesar, or not?

²²Leyfist oss að gjalda keisaranum skatt eða ekki?``

²³But perceiving their deceit he said to them, Why do ye tempt me?

²³En hann merkti flærð þeirra og sagði við þá:

²⁴Shew me a denarius. Whose image and superscription has it? And answering they said, Caesar's.

²⁴,,Sýnið mér denar. Hvers mynd og yfirskrift er á honum?`` Þeir sögðu: ,,Keisarans.``

²⁵And he said to them, Pay therefore what is Caesar's to Caesar, and what is God's to God.

²⁵En hann sagði við þá: ,,Gjaldið þá keisaranum það sem keisarans er og Guði það sem Guðs er.``

²⁶And they were not able to take hold of him in [his] expressions before the people, and, wondering at his answer, they were silent.

²⁶Og þeir gátu ekki haft neitt á orðum hans í viðurvist lýðsins, en undruðust svar hans og þögðu.

²⁷And some of the Sadducees, who deny that there is any resurrection, coming up [to him],

²⁷Þá komu nokkrir saddúkear, en þeir neita því, að upprisa sé til, og sögðu við hann:

²⁸demanded of him saying, Teacher, Moses wrote to us, If any one's brother, who has a wife, die, and he die childless, his brother shall take the wife and raise up seed to his brother.

²⁸,,Meistari, Móse segir oss í ritningunum, að deyi maður kvæntur, en barnlaus, skuli bróðir hans ganga að eiga ekkjuna og vekja honum niðja.

²⁹There were then seven brethren: and the first, having taken a wife, died childless;

²⁹Nú voru sjö bræður. Sá fyrsti tók sér konu og dó barnlaus.

³⁰and the second [took the woman, and *he* died childless];

³⁰Gekk þá annar bróðirinn

³¹and the third took her: and in like manner also the seven left no children and died;

³¹og síðan hinn þriðji að eiga hana og eins allir sjö, og létu þeir engin börn eftir sig, er þeir dóu.

³²and last of all the woman also died.

³²Síðast dó og konan.

³³In the resurrection therefore of which of them does she become wife, for the seven had her as wife?

³³Kona hvers þeirra verður hún í upprisunni? Allir sjö höfðu þeir átt hana.``

³⁴And Jesus said to them, The sons of this world marry and are given in marriage,

³⁴Jesús svaraði þeim: ,,Börn þessarar aldar kvænast og giftast,

³⁵but they who are counted worthy to have part in that world, and the resurrection from among [the] dead, neither marry nor are given in marriage;

³⁵en þeir sem verðir þykja að fá hlutdeild í komandi veröld og upprisunni frá dauðum, kvænast hvorki né giftast.

³⁶for neither can they die any more, for they are equal to angels, and are sons of God, being sons of the resurrection.

³⁶Þeir geta ekki heldur dáið framar, þeir eru englum jafnir og börn Guðs, enda börn upprisunnar.

³⁷But that the dead rise, even Moses shewed in [the section of] the bush, when he called [the] Lord the God of Abraham and the God of Isaac and the God of Jacob;

³⁷En að dauðir rísi upp, það hefur jafnvel Móse sýnt í sögunni um þyrnirunninn, er hann kallar ,Drottin Guð Abrahams, Guð Ísaks og Guð Jakobs.`

³⁸but he is not God of [the] dead but of [the] living; for all live for him.

³⁸Ekki er hann Guð dauðra, heldur lifenda, því að honum lifa allir.``

³⁹And some of the scribes answering said, Teacher, thou hast well spoken.

³⁹Þá sögðu nokkrir fræðimannanna: ,,Vel mælt, meistari.``

⁴⁰For they did not dare any more to ask him anything.

⁴⁰En þeir þorðu ekki framar að spyrja hann neins.

⁴¹And he said to them, How do they say that the Christ is David's son,

⁴¹Hann sagði við þá: ,,Hvernig geta menn sagt, að Kristur sé sonur Davíðs?

⁴²and David himself says in the book of Psalms, The Lord said to my Lord, Sit at my right hand

⁴²Davíð segir sjálfur í sálmunum: Drottinn sagði við minn drottin: Set þig mér til hægri handar,

⁴³until I put thine enemies [as] footstool of thy feet?

⁴³þangað til ég gjöri óvini þína að fótskör þinni.

⁴⁴David therefore calls him Lord, and how is he his son?

⁴⁴Davíð kallar hann drottin, hvernig getur hann þá verið sonur hans?``

⁴⁵And, as all the people were listening, he said to his disciples,

⁴⁵Í áheyrn alls lýðsins sagði hann við lærisveina sína:

⁴⁶Beware of the scribes, who like to walk about in long robes, and who love salutations in the market-places, and first seats in the synagogues, and first places at suppers;

⁴⁶,,Varist fræðimennina, sem fýsir að ganga í síðskikkjum og er ljúft að láta heilsa sér á torgum, vilja skipa æðsta bekk í samkundum og hefðarsæti í veislum.Þeir eta upp heimili ekkna og flytja langar bænir að yfirskini. Þeir munu fá því þyngri dóm.``

⁴⁷who devour the houses of widows, and as a pretext make long prayers. These shall receive a severer judgment.

⁴⁷Þeir eta upp heimili ekkna og flytja langar bænir að yfirskini. Þeir munu fá því þyngri dóm.``