¹And the whole multitude of them, rising up, led him to Pilate.

¹Þá stóð upp allur skarinn og færði hann fyrir Pílatus.

²And they began to accuse him, saying, We have found this [man] perverting our nation, and forbidding to give tribute to Caesar, saying that he himself is Christ, a king.

²Þeir tóku að ákæra hann og sögðu: ,,Vér höfum komist að raun um, að þessi maður leiðir þjóð vora afvega, hann bannar að gjalda keisaranum skatt og segist sjálfur vera Kristur, konungur.``

³And Pilate demanded of him saying, Art *thou* the king of the Jews? And he answering him said, Thou sayest.

³Pílatus spurði hann þá: ,,Ert þú konungur Gyðinga?`` Jesús svaraði: ,,Þú segir það.``

⁴And Pilate said to the chief priests and the crowds, I find no guilt in this man.

⁴Pílatus sagði við æðstu prestana og fólkið: ,,Enga sök finn ég hjá þessum manni.``

⁵But they insisted, saying, He stirs up the people, teaching throughout all Judaea, beginning from Galilee even on to here.

⁵En þeir urðu því ákafari og sögðu: ,,Hann æsir upp lýðinn með því, sem hann kennir í allri Júdeu, hann byrjaði í Galíleu og er nú kominn hingað.``

⁶But Pilate, having heard Galilee [named], demanded if the man were a Galilaean;

⁶Þegar Pílatus heyrði þetta, spurði hann, hvort maðurinn væri Galílei.

⁷and having learned that he was of Herod's jurisdiction, remitted him to Herod, who himself also was at Jerusalem in those days.

⁷Og er hann varð þess vís, að hann var úr umdæmi Heródesar, sendi hann hann til Heródesar, er þá var og í Jerúsalem á þeim dögum.

⁸And when Herod saw Jesus he greatly rejoiced, for he had been a long while desirous of seeing him, because of hearing many things concerning him, and he hoped to see some sign done by him;

⁸En Heródes varð næsta glaður, er hann sá Jesú, því hann hafði lengi langað að sjá hann, þar eð hann hafði heyrt frá honum sagt. Vænti hann nú að sjá hann gjöra eitthvert tákn.

⁹and he questioned him in many words, but *he* answered him nothing.

⁹Hann spurði Jesú á marga vegu, en hann svaraði honum engu.

¹⁰And the chief priests and the scribes stood and accused him violently.

¹⁰Æðstu prestarnir og fræðimennirnir stóðu þar og ákærðu hann harðlega.

¹¹And Herod with his troops having set him at nought and mocked him, having put a splendid robe upon him, sent him back to Pilate.

¹¹En Heródes óvirti hann og spottaði ásamt hermönnum sínum, lagði yfir hann skínandi klæði og sendi hann aftur til Pílatusar.

¹²And Pilate and Herod became friends with one another the same day, for they had been at enmity before between themselves.

¹²Á þeim degi urðu þeir Heródes og Pílatus vinir, en áður var fjandskapur með þeim.

¹³And Pilate, having called together the chief priests and the rulers and the people,

¹³Pílatus kallaði nú saman æðstu prestana, höfðingjana og fólkið

¹⁴said to them, Ye have brought to me this man as turning away the people [to rebellion], and behold, I, having examined him before you, have found nothing criminal in this man as to the things of which ye accuse him;

¹⁴og mælti við þá: ,,Þér hafið fært mér þennan mann og sagt hann leiða fólkið afvega. Nú hef ég yfirheyrt manninn í yðar viðurvist, en enga þá sök fundið hjá honum, er þér ákærið hann um.

¹⁵nor Herod either, for I remitted you to him, and behold, nothing worthy of death is done by him.

¹⁵Ekki heldur Heródes, því hann sendi hann aftur til vor. Ljóst er, að hann hefur ekkert það drýgt, er dauða sé vert.

¹⁶Having chastised him therefore, I will release him.

¹⁶Ætla ég því að hirta hann og láta lausan.`` [

¹⁷( Now he was obliged to release one for them at the feast.)

¹⁷En skylt var honum að gefa þeim lausan einn bandingja á hverri hátíð.]

¹⁸But they cried out in a mass saying, Away with this [man] and release Barabbas to us;

¹⁸En þeir æptu allir: ,,Burt með hann, gef oss Barabbas lausan!``

¹⁹who was one who, for a certain tumult which had taken place in the city, and [for] murder, had been cast into prison.

¹⁹En honum hafði verið varpað í fangelsi fyrir upphlaup nokkurt, sem varð í borginni, og manndráp.

²⁰Pilate therefore, desirous to release Jesus, again addressed [them].

²⁰Pílatus talaði enn til þeirra og vildi láta Jesú lausan.

²¹But they cried out in reply saying, Crucify, crucify him.

²¹En þeir æptu á móti: ,,Krossfestu, krossfestu hann!``

²²And he said the third time to them, What evil then has this [man] done? I have found no cause of death in him: I will chastise him therefore and release him.

²²Í þriðja sinn sagði Pílatus við þá: ,,Hvað illt hefur þá þessi maður gjört? Enga dauðasök hef ég fundið hjá honum. Ætla ég því að hirta hann og láta hann lausan.``

²³But they were urgent with loud voices, begging that he might be crucified. And their voices [and those of the chief priests] prevailed.

²³En þeir sóttu á með ópi miklu og heimtuðu, að hann yrði krossfestur. Og hróp þeirra tóku yfir.

²⁴And Pilate adjudged that what they begged should take place.

²⁴Þá ákvað Pílatus, að kröfu þeirra skyldi fullnægt.

²⁵And he released him who, for tumult and murder, had been cast into prison, whom they begged for, and Jesus he delivered up to their will.

²⁵Hann gaf lausan þann, er þeir báðu um og varpað hafði verið í fangelsi fyrir upphlaup og manndráp, en Jesú framseldi hann, að þeir færu með hann sem þeir vildu.

²⁶And as they led him away, they laid hold on a certain Simon, a Cyrenian, coming from the field, and put the cross upon him to bear it behind Jesus.

²⁶Þegar þeir leiddu hann út, tóku þeir Símon nokkurn frá Kýrene, er kom utan úr sveit, og lögðu krossinn á hann, að hann bæri hann eftir Jesú.

²⁷And a great multitude of the people, and of women who wailed and lamented him, followed him.

²⁷En honum fylgdi mikill fjöldi fólks og kvenna, er hörmuðu hann og grétu.

²⁸And Jesus turning round to them said, Daughters of Jerusalem, do not weep over me, but weep over yourselves and over your children;

²⁸Jesús sneri sér að þeim og mælti: ,,Jerúsalemsdætur, grátið ekki yfir mér, en grátið yfir sjálfum yður og börnum yðar.

²⁹for behold, days are coming in which they will say, Blessed [are] the barren, and wombs that have not borne, and breasts that have not given suck.

²⁹Því þeir dagar koma, er menn munu segja: Sælar eru óbyrjur og þau móðurlíf, er aldrei fæddu, og þau brjóst, sem engan nærðu.

³⁰Then shall they begin to say to the mountains, Fall upon us; and to the hills, Cover us:

³⁰Þá munu menn segja við fjöllin: Hrynjið yfir oss! og við hálsana: Hyljið oss!

³¹for if these things are done in the green tree, what shall take place in the dry?

³¹Því að sé þetta gjört við hið græna tréð, hvað mun þá verða um hið visna?``

³²Now two others also, malefactors, were led with him to be put to death.

³²Með honum voru og færðir til lífláts aðrir tveir, sem voru illvirkjar.

³³And when they came to the place which is called Skull, there they crucified him, and the malefactors, one on the right hand, the other on the left.

³³Og er þeir komu til þess staðar, sem heitir Hauskúpa, krossfestu þeir hann þar og illvirkjana, annan til hægri handar, hinn til vinstri.

³⁴And Jesus said, Father, forgive them, for they know not what they do. And, parting out his garments, they cast lots.

³⁴Þá sagði Jesús: ,,Faðir, fyrirgef þeim, því að þeir vita ekki, hvað þeir gjöra.`` En þeir köstuðu hlutum um klæði hans og skiptu með sér.

³⁵And the people stood beholding, and the rulers also [with them] sneered, saying, He has saved others; let him save himself if this is the Christ, the chosen one of God.

³⁵Fólkið stóð og horfði á, og höfðingjarnir gjörðu gys að honum og sögðu: ,,Öðrum bjargaði hann, bjargi hann nú sjálfum sér, ef hann er Kristur Guðs, hinn útvaldi.``

³⁶And the soldiers also made game of him, coming up offering him vinegar,

³⁶Eins hæddu hann hermennirnir, komu og báru honum edik

³⁷and saying, If *thou* be the king of the Jews, save thyself.

³⁷og sögðu: ,,Ef þú ert konungur Gyðinga, þá bjargaðu sjálfum þér.``

³⁸And there was also an inscription [written] over him in Greek, and Roman, and Hebrew letters: This is the King of the Jews.

³⁸Yfirskrift var yfir honum: ÞESSI ER KONUNGUR GYÐINGA.

³⁹Now one of the malefactors who had been hanged spoke insultingly to him, saying, Art not thou the Christ? save thyself and us.

³⁹Annar þeirra illvirkja, sem upp voru festir, hæddi hann og sagði: ,,Ert þú ekki Kristur? Bjargaðu sjálfum þér og okkur!``

⁴⁰But the other answering rebuked him, saying, Dost *thou* too not fear God, thou that art under the same judgment?

⁴⁰En hinn ávítaði hann og sagði: ,,Hræðist þú ekki einu sinni Guð, og ert þó undir sama dómi?

⁴¹and *we* indeed justly, for we receive the just recompense of what we have done; but this [man] has done nothing amiss.

⁴¹Við erum það með réttu og fáum makleg gjöld fyrir gjörðir okkar, en þessi hefur ekkert illt aðhafst.``

⁴²And he said to Jesus, Remember me, [Lord,] when thou comest in thy kingdom.

⁴²Þá sagði hann: ,,Jesús, minnst þú mín, þegar þú kemur í ríki þitt!``

⁴³And Jesus said to him, Verily I say to thee, To-day shalt thou be with me in paradise.

⁴³Og Jesús sagði við hann: ,,Sannlega segi ég þér: Í dag skaltu vera með mér í Paradís.``

⁴⁴And it was about [the] sixth hour, and there came darkness over the whole land until [the] ninth hour.

⁴⁴Og nú var nær hádegi og myrkur varð um allt land til nóns,

⁴⁵And the sun was darkened, and the veil of the temple rent in the midst.

⁴⁵því sólin missti birtu sinnar. En fortjald musterisins rifnaði sundur í miðju.

⁴⁶And Jesus, having cried with a loud voice, said, Father, into thy hands I commit my spirit. And having said this, he expired.

⁴⁶Þá kallaði Jesús hárri röddu: ,,Faðir, í þínar hendur fel ég anda minn!`` Og er hann hafði þetta mælt, gaf hann upp andann.

⁴⁷Now the centurion, seeing what took place, glorified God, saying, In very deed this man was just.

⁴⁷Þegar hundraðshöfðinginn sá það, er við bar, vegsamaði hann Guð og sagði: ,,Sannarlega var þessi maður réttlátur.``

⁴⁸And all the crowds who had come together to that sight, having seen the things that took place, returned, beating [their] breasts.

⁴⁸Og fólkið allt, sem komið hafði saman að horfa á, sá nú, hvað gjörðist, og barði sér á brjóst og hvarf frá.

⁴⁹And all those who knew him stood afar off, the women also who had followed him from Galilee, beholding these things.

⁴⁹En vinir hans allir sem og konurnar, er fylgdu honum frá Galíleu, stóðu álengdar og horfðu á þetta.

⁵⁰And behold, a man named Joseph, who was a councillor, a good man and a just

⁵⁰Maður er nefndur Jósef. Hann var ráðsherra, góður maður og réttvís

⁵¹(this [man] had not assented to their counsel and deed), of Arimathaea, a city of the Jews, who also waited, [himself also,] for the kingdom of God

⁵¹og hafði ekki samþykkt ráð þeirra né athæfi. Hann var frá Arímaþeu, borg í Júdeu, og vænti Guðs ríkis.

⁵²-- he having gone to Pilate begged the body of Jesus;

⁵²Hann gekk til Pílatusar og bað hann um líkama Jesú,

⁵³and having taken it down, wrapped it in fine linen and placed him in a tomb hewn in the rock, where no one had ever been laid.

⁵³tók hann síðan ofan, sveipaði línklæði og lagði í gröf, höggna í klett, og hafði þar enginn verið áður lagður.

⁵⁴And it was preparation day, and [the] sabbath twilight was coming on.

⁵⁴Það var aðfangadagur og hvíldardagurinn fór í hönd.

⁵⁵And women, who had come along with him out of Galilee, having followed, saw the sepulchre and how his body was placed.

⁵⁵Konur þær, er komið höfðu með Jesú frá Galíleu, fylgdu eftir og sáu gröfina og hvernig líkami hans var lagður.Þær sneru aftur og bjuggu ilmjurtir og smyrsl. Hvíldardaginn héldu þær kyrru fyrir samkvæmt boðorðinu.

⁵⁶And having returned they prepared aromatic spices and ointments, and remained quiet on the sabbath, according to the commandment.

⁵⁶Þær sneru aftur og bjuggu ilmjurtir og smyrsl. Hvíldardaginn héldu þær kyrru fyrir samkvæmt boðorðinu.