1Hyvä maine on rikkautta arvokkaampi, suosio parempi kuin kulta ja hopea.
1Nomo bona estas pli preferinda, ol granda ricxeco; Kaj bona estimo, ol argxento kaj oro.
2Pane rikas ja köyhä vieretysten: kumpaisenkin on Herra luonut.
2Ricxulo kaj malricxulo renkontigxas: Ilin ambaux kreis la Eternulo.
3Kun onnettomuus uhkaa, viisas väistää, tyhmä kulkee kohti ja saa kolhut.
3Prudentulo antauxvidas malbonon, kaj kasxigxas; Sed naivuloj antauxenpasxas, kaj difektigxas.
4Nöyryyden ja Herran pelon palkka on elämä, vauraus ja kunnia.
4Por humileco kaj timo antaux la Eternulo Oni ricevas ricxecon kaj honoron kaj vivon.
5Okaita ja ansoja on väärämielisen tiellä -- karta sitä, jos elämäsi on sinulle kallis!
5Dornoj kaj retoj estas sur la vojo de malbonagulo; Kiu gardas sian animon, tiu malproksimigxas de ili.
6Ohjaa lapsi heti oikealle tielle, niin hän vanhanakaan ei siltä poikkea.
6Instruu knabon konforme al lia vojo, Kaj ecx maljunigxinte li ne deklinigxos de gxi.
7Köyhä on rikkaan vallassa, velallisesta tulee velkojan orja.
7Ricxulo regas super malricxuloj, Kaj kiu prunteprenas, tiu estas sklavo de la pruntedoninto.
8Joka vääryyttä kylvää, se tuhoa niittää, hänen sauvansa särkyy ja mahtinsa murtuu.
8Kiu semas maljustajxon, tiu rikoltos suferon, Kaj la kano de lia krueleco rompigxos.
9Siunattu se, jolla on hyvä sydän, hän antaa leivästään tarvitsevalle.
9Bonokululo estos benata; CXar li donas el sia pano al malricxulo.
10Aja riitapukari pois, niin sopu palaa, tulee loppu torasta ja parjauksista.
10Forpelu blasfemulon, kaj foriros malpaco, Kaj cxesigxos malkonsento kaj ofendo.
11Puhdassydämistä Jumala rakastaa, puheissaan taitavaa kuningas suosii.
11Kiu amas purecon de koro kaj agrable parolas, Al tiu la regxo estas amiko.
12Herra suojelee totuutta ja tekee tyhjiksi petturien puheet.
12La okuloj de la Eternulo gardas la prudenton; Sed la vortojn de maliculo Li renversas.
13Laiska sanoo: "Ulkona on leijona, tappavat vielä minut keskellä katua."
13Mallaborulo diras:Leono estas ekstere, Mi povus esti mortigita meze de la strato.
14Vieraan naisen suu on syvä hauta -- siihen putoaa se, jonka Herra kiroaa.
14La busxo de malcxastulino estas profunda foso; Kiun la Eternulo koleras, tiu tien enfalas.
15Hulluus tarttuu helposti nuorukaiseen, mutta kunnon kuritus ajaa sen pois.
15Malsagxeco forte sidas en la koro de knabo; Sed vergo punanta gxin elpelas el gxi.
16Joka köyhää sortaa ja rikasta lahjoo, ei siitä rikastu vaan köyhtyy.
16Kiu premas malricxulon, por pligrandigi sian ricxecon, Tiu donas al ricxulo, por ke li malricxigxu.
17Kuuntele tarkoin, ota vastaan viisaiden sanat, avaa sydämesi tiedolle, jota jaan.
17Klinu vian orelon kaj auxskultu vortojn de sagxuloj, Kaj direktu vian koron al mia instruo;
18Teet hyvin, kun kätket sen sisimpääsi ja pidät sen valmiina huulillasi.
18CXar ili estos agrablaj, se vi gardos ilin en via interno; Ili estos cxiuj pretaj sur viaj lipoj.
19Turvaa Herraan -- siksi minä sinulle puhun, siksi saatan tietoosi kaiken tämän.
19Ke al la Eternulo estu via fido, Tion mi instruis al vi hodiaux.
20Kolmekymmentä ohjetta olen kirjoittanut sinulle neuvoksi ja opastukseksi,
20CXu mi ne skribis al vi tion trifoje Kun konsiloj kaj scio,
21jotta oppisit totuutta, oikeita sanoja, ja voisit vakain sanoin vastata lähettäjällesi.
21Por sciigi al vi la gxustecon de la paroloj de vero, Por ke vi transdonu la parolojn de vero al tiuj, kiuj vin sendis?
22Älä riistä heikkoa hänen heikkoutensa vuoksi, älä sorra köyhää oikeudessa,
22Ne prirabu malricxulon, pro tio, ke li estas malricxa; Kaj ne premu senhavulon cxe la pordego;
23sillä Herra ajaa hänen asiaansa ja riistää hengen hänen riistäjiltään.
23CXar la Eternulo defendos ilian aferon Kaj dispremos iliajn premantojn.
24Älä lyöttäydy kiivaan miehen seuraan, älä ryhdy äkkipikaisen kumppaniksi,
24Ne amikigxu kun homo kolerema, Kaj ne komunikigxu kun homo flamigxema;
25ettet tottuisi hänen teihinsä ja vaarantaisi omaakin vaellustasi.
25Ke vi ne lernu lian vojon Kaj ne ricevu reton por via animo.
26Älä tee niiden tavoin, jotka lyövät kättä ja menevät veloista takuuseen.
26Ne estu inter tiuj, kiuj firmigas per mano, Kiuj garantias por sxuldoj.
27Ellei sinulla ole millä maksaa, viedään vuodekin altasi.
27Se vi ne havos per kio pagi, Oni ja prenos vian litajxon de sub vi.
28Älä siirrä vanhaa rajapyykkiä, jonka esi-isäsi ovat paikalleen panneet.
28Ne forsxovu la antikvajn limojn, Kiujn faris viaj patroj.
29Katsopa miestä, joka on toimissaan taitava: hänen tiensä vie kuninkaiden hoveihin, ei hän jää alhaisten palvelukseen.
29Se vi vidas homon lertan en sia profesio, li staros antaux regxoj; Li ne staros antaux maleminentuloj.