¹Son minn, hafir þú gengið í ábyrgð fyrir náunga þinn, hafir þú gengið til handsala fyrir annan mann,

¹HIJO mío, si salieres fiador por tu amigo, Si tocaste tu mano por el extraño,

²hafir þú ánetjað þig með orðum munns þíns, látið veiðast með orðum munns þíns,

²Enlazado eres con las palabras de tu boca, Y preso con las razones de tu boca.

³þá gjör þetta, son minn, til að losa þig _ því að þú ert kominn á vald náunga þíns _ far þú, varpa þér niður og legg að náunga þínum.

³Haz esto ahora, hijo mío, y líbrate, Ya que has caído en la mano de tu prójimo: Ve, humíllate, y asegúrate de tu amigo.

⁴Lát þér eigi koma dúr á auga, né blund á brá.

⁴No des sueño á tus ojos, Ni á tus párpados adormecimiento.

⁵Losa þig eins og skógargeit úr höndum hans, eins og fugl úr höndum fuglarans.

⁵Escápate como el corzo de la mano del cazador, Y como el ave de la mano del parancero.

⁶Far þú til maursins, letingi! skoða háttu hans og verð hygginn.

⁶Ve á la hormiga, oh perezoso Mira sus caminos, y sé sabio;

⁷Þótt hann hafi engan höfðingja, engan yfirboðara eða valdsherra,

⁷La cual no teniendo capitán, Ni gobernador, ni señor,

⁸þá aflar hann sér samt vista á sumrin og dregur saman fæðu sína um uppskerutímann.

⁸Prepara en el verano su comida Y allega en el tiempo de la siega su mantenimiento.

⁹Hversu lengi ætlar þú, letingi, að hvílast? hvenær ætlar þú að rísa af svefni?

⁹Perezoso, ¿hasta cuándo has de dormir? ¿Cuándo te levantarás de tu sueño?

¹⁰Sofa ögn enn, blunda ögn enn, leggja saman hendurnar ögn enn til að hvílast!

¹⁰Un poco de sueño, un poco de dormitar, Y cruzar por un poco las manos para reposo:

¹¹Þá kemur fátæktin yfir þig eins og ræningi og skorturinn eins og vopnaður maður.

¹¹Así vendrá tu necesidad como caminante, Y tu pobreza como hombre de escudo.

¹²Varmenni, illmenni er sá, sem gengur um með fláttskap í munni,

¹²El hombre malo, el hombre depravado, Anda en perversidad de boca;

¹³sem deplar augunum, gefur merki með fótunum, bendir með fingrunum,

¹³Guiña de sus ojos, habla con sus pies, Indica con sus dedos;

¹⁴elur fláræði í hjarta sínu, upphugsar ávallt illt, kveikir illdeilur.

¹⁴Perversidades hay en su corazón, anda pensando mal en todo tiempo; Enciende rencillas.

¹⁵Fyrir því mun ógæfa skyndilega yfir hann koma, snögglega mun hann sundurmolast og engin lækning fást.

¹⁵Por tanto su calamidad vendrá de repente; Súbitamente será quebrantado, y no habrá remedio.

¹⁶Sex hluti hatar Drottinn og sjö eru sálu hans andstyggð:

¹⁶Seis cosas aborrece Jehová, Y aun siete abomina su alma:

¹⁷drembileg augu, lygin tunga og hendur sem úthella saklausu blóði,

¹⁷Los ojos altivos, la lengua mentirosa, Las manos derramadoras de sangre inocente,

¹⁸hjarta sem bruggar glæpsamleg ráð, fætur sem fráir eru til illverka,

¹⁸El corazón que maquina pensamientos inicuos, Los pies presurosos para correr al mal,

¹⁹ljúgvottur sem lygar mælir, og sá er kveikir illdeilur meðal bræðra.

¹⁹El testigo falso que habla mentiras, Y el que enciende rencillas entre los hermanos.

²⁰Varðveit þú, son minn, boðorð föður þíns og hafna eigi viðvörun móður þinnar.

²⁰Guarda, hijo mío, el mandamiento de tu padre, Y no dejes la enseñanza de tu madre:

²¹Fest þau á hjarta þitt stöðuglega, bind þau um háls þinn.

²¹Atalos siempre en tu corazón, Enlázalos á tu cuello.

²²Þegar þú ert á gangi, þá leiði þau þig, þegar þú hvílist, vaki þau yfir þér, og þegar þú vaknar, þá ræði þau við þig.

²²Te guiarán cuando anduvieres; cuando durmieres te guardarán; Hablarán contigo cuando despertares.

²³Því að boðorð er lampi og viðvörun ljós og agandi áminningar leið til lífsins,

²³Porque el mandamiento es antorcha, y la enseñanza luz; Y camino de vida las reprensiones de la enseñanza:

²⁴með því að þær varðveita þig fyrir vondri konu, fyrir hálli tungu hinnar lauslátu.

²⁴Para que te guarden de la mala mujer, De la blandura de la lengua de la extraña.

²⁵Girnst eigi fríðleik hennar í hjarta þínu og lát hana eigi töfra þig með augnahárum sínum.

²⁵No codicies su hermosura en tu corazón, Ni ella te prenda con sus ojos:

²⁶Því að skækja fæst fyrir einn brauðhleif, og hórkona sækist eftir dýru lífi.

²⁶Porque á causa de la mujer ramera es reducido el hombre á un bocado de pan; Y la mujer caza la preciosa alma del varón.

²⁷Getur nokkur borið svo eld í barmi sínum, að föt hans sviðni ekki?

²⁷¿Tomará el hombre fuego en su seno, Sin que sus vestidos se quemen?

²⁸Eða getur nokkur gengið á glóðum án þess að brenna sig á fótunum?

²⁸¿Andará el hombre sobre las brasas, Sin que sus pies se abrasen?

²⁹Svo fer þeim, sem hefir mök við konu náunga síns, enginn sá kemst klakklaust af, sem hana snertir.

²⁹Así el que entrare á la mujer de su prójimo; No será sin culpa cualquiera que la tocare.

³⁰Fyrirlíta menn eigi þjófinn, þó að hann steli til þess að seðja hungur sitt?

³⁰No tienen en poco al ladrón, cuando hurtare Para saciar su alma teniendo hambre:

³¹Og náist hann, verður hann að borga sjöfalt, verður að láta allar eigur húss síns.

³¹Empero tomado, paga las setenas, Da toda la sustancia de su casa.

³²En sá sem drýgir hór með giftri konu, er vitstola, sá einn gjörir slíkt, er tortíma vill sjálfum sér.

³²Mas el que comete adulterio con la mujer, es falto de entendimiento: Corrompe su alma el que tal hace.

³³Högg og smán mun hann hljóta, og skömm hans mun aldrei afmáð verða.

³³Plaga y vergüenza hallará; Y su afrenta nunca será raída.

³⁴Því að afbrýði er karlmanns-reiði, og hann hlífir ekki á hefndarinnar degi.Hann lítur ekki við neinum bótum og friðast eigi, þótt þú ryðjir í hann gjöfum.

³⁴Porque los celos son el furor del hombre, Y no perdonará en el día de la venganza.

³⁵Hann lítur ekki við neinum bótum og friðast eigi, þótt þú ryðjir í hann gjöfum.

³⁵No tendrá respeto á ninguna redención; Ni querrá perdonar, aunque multipliques los dones.