1Synu mój! jeźlibyś ręczył za przyjaciela twego, a dałbyś obcemu rękę twoję:
1Môj synu, ak si sa zaručil za svojho blížneho, ak si dal svoju ruku za cudzieho,
2Usidliłeś się słowy ust twoich, pojmanyś mowami ust twoich.
2zaplietol si sa jako do osídla do rečí svojich úst; lapil si sa do rečí svojich úst.
3Przetoż uczyó tak, synu mój! a wyzwól się, gdyżeś wpadł w rękę przyjaciela twego; idźże, upokórz się, a nalegaj na przyjaciela twego.
3Učiň, učiň toto, môj synu, a vyprosti sa, lebo si vošiel do ruky svojho blížneho. Idi, pokor sa a naľahni na svojho blížneho.
4Nie dawaj snu oczom twoim, ani drzemania powiekom twoim.
4Nedaj usnúť svojim očiam ani zadriemať svojim víčkam.
5Wyrwij się jako łani z rąk myśliwca i jako ptak z ręki ptasznika.
5Vytrhni sa jako srna z ruky a jako vtáča z ruky lovca vtákov.
6Idź do mrówki, leniwcze! obacz drogi jej, a nabądź mądrości;
6Idi k mravcovi, leňochu; vidz jeho cesty a zmúdrej.
7Która, choć nie ma wodza, ani przełożonego, ani pana,
7On, ktorý nemá vodcu ani správcu ani panovníka,
8Przecież w lecie gotuje pokarm swój, a zgromadza w żniwa żywność swoję.
8pripravuje v lete svoj chlieb; shromažďuje svoju potravu včas žatvy.
9Leniwcze! dokądże leżeć będziesz? kiedyż wstaniesz ze snu swego?
9Dokedyže budeš ležať, leňochu? Kedy už povstaneš zo svojho spánku?
10Trochę się prześpisz, trochę podrzemiesz, trochę złożysz ręce, abyś odpoczywał.
10Ešte trochu pospať, trochu podriemať, trochu založiť ruky poležať,
11A wtem ubóstwo twoje przyjdzie jako podróżny, a niedostatek twój, jako mąż zbrojny.
11a prijde tvoja chudoba jako pocestný a tvoja núdza jako ozbrojenec.
12Człowiek niepobożny, mąż złośliwy chodzi w przewrotności ust;
12Nešľachetný človek beliálov, podliak je ten, kto chodí v prevrátenosti úst.
13Mruga oczyma swemi, mówi nogami swemi, ukazuje palcami swemi;
13Žmurká svojimi očima; hovorí svojimi nohami; dáva znamenia svojimi prstami.
14Przewrotności są w sercu jego, myśli złe na każdy czas, a zwady rozsiewa.
14Všelijaká prevrátenosť je v jeho srdci; vymýšľa zlé každého času; rozsieva sváry.
15Przetoż prędko przyjdzie upadek jego; nagle skruszony będzie bez uleczenia.
15Preto náhle prijde jeho zkaza; bude rýchle skrúšený, a nebude lieku.
16Sześć jest rzeczy, których nienawidzi Pan, a siódma jest obrzydliwością duszy jego;
16Toto šestoré nenávidí Hospodin, a sedmoro je ohavnosťou jeho duši:
17Oczów wyniosłych, języka kłamliwego, i rąk wylewających krew niewinną;
17vysoké oči, lživý jazyk a ruky, ktoré vylievajú nevinnú krv;
18Serca, które knuje myśli złe; nóg, które się kwapią bieżeć ku złemu;
18srdce, ktoré vymýšľa nepravé myšlienky; nohy, rýchle bežať ku zlému;
19Świadka fałszywego, który mówi kłamstwo, i tego, który sieje rosterki między braćmi.
19lživý svedok, ktorý hovorí lož, a ten, kto rozsieva rôznice medzi bratmi.
20Strzeżże, synu mój! przykazania ojca twego, a nie opuszczaj nauki matki twojej.
20Ostríhaj, môj synu, prikázanie svojho otca a neopusti naučenia svojej matky;
21Wiążże je zawżdy u serca twego, a wieszaj je u szyi twojej.
21priviaž si ich na svoje srdce, aby tam boly ustavične; oviň si ich okolo svojho hrdla.
22Gdziekolwiek pójdziesz, poprowadzi cię; gdy, zaśniesz strzedz cię będzie, a gdy się ocucisz, rozmawiać z tobą będzie,
22Keď budeš chodiť, bude ťa to vodiť; keď budeš ležať a spať, bude strážiť nad tebou, a keď sa prebudíš, bude to rozprávať s tebou.
23(Bo przykazanie jest pochodnią, nauka światłością, a drogą żywota są karności ćwiczenia.)
23Lebo prikázanie je sviecou a naučenie zákona svetlom a kárania kázne cestou života,
24Aby cię strzegły od niewiasty złej, i od łagodnego języka niewiasty obcej.
24aby ťa to ostríhalo od zlej ženy, od úlisnosti jazyka cudzozemky.
25Nie pożądaj piękności jej w sercu twojem, a niech cię nie łowi powiekami swemi.
25Nežiadaj jej krásy vo svojom srdci, a nech ťa nezajme svojimi víčkami.
26Albowiem dla niewiasty wszetecznej zubożeje człowiek aż do kęsa chleba; owszem żona cudzołożna drogą duszę łowi.
26Lebo pre ženu smilnicu schudobneje človek až po okruh chleba, a žena, ktorá má muža, ulovuje drahú dušu.
27Izaż może kto brać ogieó do zanadrzy swoich, aby szaty jego nie zgorzały?
27Či azda môže človek vziať oheň do svojho lona bez toho, aby neprehorelo jeho rúcho?
28Izaż może kto chodzić po rozpalonym węglu, aby się nogi jego nie poparzyły?
28Či môže človek chodiť po žeravom uhlí bez toho, aby sa nepopálily jeho nohy?
29Tak kto wchodzi do żony bliźniego swego, nie będzie bez winy, ktokolwiek się jej dotknie.
29Tak i ten, ktorý vchádza k žene svojho blížneho; nebude bez viny, ktokoľvek by sa jej dotknul.
30Nie kładą haóby na złodzieja, jeżliż co ukradnie, chcąc nasycić duszę swoję, będąc głodnym;
30Neopovrhujú zlodejom, keď ukradol nato, aby naplnil svoju dušu, keď bol hladný.
31Ale gdy go zastaną, nagradza siedmiorako, albo wszystkę majętność domu swego daje.
31A keď sa najde, nahradí sedemnásobne; dá hoci celý majetok svojho domu.
32Lecz cudzołożący z niewiastą głupi jest, a kto chce zatracić duszę swoję, ten to czyni.
32No, ten, kto cudzoloží so ženou, je bez rozumu; kto ide zahubiť svoju dušu, ten to vykoná.
33Karanie i zelżywość odniesie, a haóba jego nie będzie zgładzona.
33Najde úder a hanbu, a jeho potupa nebude vyhladená.
34Bo zawisna miłość jest zapalczywością męża, a nie sfolguje w dzieó pomsty.
34Lebo žiarlivosť je zúrivý hnev muža, ani sa nezľutuje v deň pomsty.
35Nie będzie miał względu na żaden okup, ani przyjmie, chociażby mu najwięcej darów dawano.
35Nepozrie na nijaké smierne ani nebude chcieť, keby si dával hneď i množstvo darov.