1Kadar boš sedel, da ješ z vladarjem, pazi pridno na njega, ki je pred teboj;
1Gdy siądziesz, abyś jadł z panem, uważaj pilnie, kto jest przed tobą;
2drugače nastaviš nož na goltanec svoj, ako bi bil poželjivosti poln.
2Inaczej wraziłbyś nóż w gardło swoje, jeźlibyś był chciwy pokarmu.
3Ne požéli slaščic njegovih, ker je jed varljiva.
3Nie pragnij łakoci jego; bo są pokarmem obłudnym.
4Ne trudi se, da bi obogatel: te razumnosti svoje se odvadi!
4Nie staraj się, abyś się zbogacił; owszem, zaniechaj opatrzności twojej.
5Ali naj bi oči vpiral v to, česar skoraj ne bode? Kajti bogastvo si res dela peruti, kakor orel zleti proti nebu.
5I miałżebyś obrócić oczy twoje na bogactwo, które prędko niszczeje? bo sobie uczyni skrzydła podobne orlim, i uleci do nieba.
6Ne uživaj jedi njega, ki ima oko nevoščljivo, in ne poželi slaščic njegovih;
6Nie jedz chleba człowieka zazdrosnego, a nie żądaj łakoci jego.
7kajti odmerja ti vse v srcu svojem. „Jej in pij!“ ti veli, toda srce njegovo ni s teboj.
7Albowiem jako on ciebie waży w myśli swej, tak ty waż pokarm jego. Mówić: Jedz i pij, ale serce jego nie jest z tobą.
8Grižljaj, ki si ga pojedel, boš izbljuval, in izgubil si sladke besede svoje.
8Sztuczkę twoję, którąś zjadł, zwrócisz, a utracisz wdzięczne słowa twoje.
9Vpričo bedaka ne govóri, kajti zaničeval bo razumnost tvojih besed.
9Przed głupim nie mów; albowiem wzgardzi roztropnością powieści twoich.
10Ne premikaj starega mejnika in ne stopaj na njive sirot!
10Nie przenoś granicy starej, a na rolę sierotek nie wchodź.
11Močan je namreč njih odrešenik, on se potegne za njih pravdo zoper tebe.
11Bo obroóca ich możny; onci się podejmuje sprawy ich przeciwko tobie.
12Nagni k pouku srce svoje in ušesa svoja k besedam znanja.
12Obróć do nauki serce twoje, a uszy twoje do powieści umiejętności.
13Ne odtezaj dečku strahovanja, kajti če ga udariš s šibo, ne umrje.
13Nie odejmuj od młodego karności; bo jeźli go ubijesz rózgą, nie umrze.
14Opletaj ga s šibo, in otmeš dušo njegovo iz pekla.
14Ty go bij rózgą, a duszę jego z piekła wyrwiesz.
15Sin moj, če je modro srce tvoje, veselilo se bo tudi moje srce,
15Synu mój! będzieli mądre serce twoje, będzie się weseliło serce moje, serce moje we mnie;
16in radovale se bodo ledice moje, ko bodo govorile ustne tvoje, kar je pošteno.
16I rozweselą się nerki moje, gdy będą mówiły wargi twoje, co jest prawego.
17Srce tvoje naj ne zavida grešnikom, ampak góri za strah GOSPODOV ves dan.
17Niech nie zajrzy serce twoje grzesznikom; ale raczej chodż w bojaóni Paóskiej na każdy dzieó;
18Zares, še je zate bodočnost, in upanje tvoje se ne bo iztrebilo.
18Bo iż jest zapłata, przeto nadzieja twoja nie będzie wykorzeniona.
19Poslušaj, sin moj, in bodi moder in po ravnem potu vodi srce svoje.
19Słuchaj, synu mój! a bądź mądry, i nawiedź na drogę serce twoje.
20Ne bivaj med popivači vina, ne med požeruhi mesa:
20Nie bywaj między pijanicami wina, ani między żarłokami mięsa;
21zakaj požrešnik obuboža in pijanec, in s cunjami se bo oblačil zaspanec.
21Boć pijanica i żarłok zubożeje, a ospały w łatach chodzić będzie.
22Poslušaj očeta svojega, ki te je rodil, in ne zaničuj matere svoje, ko se postara.
22Słuchaj ojca twego, który cię spłodził, a nie pogardzaj matką twoją, gdy się zstarzeje.
23Resnico kupi in je ne prodaj, nabavi si modrosti, pouka in razumnosti.
23Kupuj prawdę, a nie sprzedawaj jej; kupuj mądrość, umiejętność i rozum.
24Silno se raduje oče pravičnega, in kdor je rodil modrega, se ga veseli.
24Bardzo się raduje ojciec sprawiedliwego, a kto spłodził mądrego, weseli się z niego.
25Veseli se naj oče tvoj in mati tvoja, in naj se raduje roditeljica tvoja!
25Niech się tedy weseli ojciec twój, i matka twoja; i niech się rozraduje rodzicielka twoja.
26Daj mi, sin moj, srce svoje, in oči naj se ti vesele na potih mojih.
26Synu mój! daj mi serce twoje, a oczy twoje niechaj strzegą dróg moich.
27Kajti jama globoka je nečistnica in tesen vodnjak tuja žena;
27Bo nierządnica jest dół głęboki, a cudza żona jest studnia ciasna.
28ker ona kakor razbojnik preži in nezvestnike množi med ljudmi.
28Ona też jako zbojca zasadzki czyni, a zuchwalców między ludźmi rozmnaża.
29Komu gorjé, komu joj? čigavi so prepiri, čigavo jadikovanje? čigave rane brez vzroka? čigava motnost oči?
29Komu biada? Komu niestety? Komu zwady? Komu krzyk? Komu rany daremne? Komu zapalenie oczów?
30Njih, ki pozno sedevajo pri vinu, ki hodijo okušat mešano pijačo.
30Tym, którzy siadają na winie; tym, którzy chodzą, szukając przyprawnego wina.
31Ne glej vina, ko se zlati, ko kaže v kozarcu barvo svojo! Gladko teče po grlu,
31Nie zapatruj się na wino, gdy się rumieni, i gdy wydaje w kubku łunę swoję, a prosto wyskakuje.
32a naposled piči kakor kača in zbode kakor gad.
32Bo na koniec jako wąż ukąsi, a jako żmija uszczknie;
33Oči tvoje bodo čudne videle stvari in srce tvoje bo govorilo napačnosti.
33Oczy twoje patrzyć będą na cudze żony, a serce twe będzie mówiło przewrotności;
34In bodeš, kakor kdor leži sredi morja in kakor kdor leži na vrhu jadrnika.Bíli so me, porečeš, a ni me bolelo, tepli so me, nisem čutil. Ko se zbudim, bom nadaljeval, zopet ga poiščem!
34I będziesz jako ten, który leży w pośród morza, a jako ten, który śpi na wierzchu masztu;
35Bíli so me, porečeš, a ni me bolelo, tepli so me, nisem čutil. Ko se zbudim, bom nadaljeval, zopet ga poiščem!
35Rzeczesz:Ubito mię, a nie stękałem, potłuczono mię, a nie czułem. Gdy się ocucę, udam się zaś do tego.