1Moyo wamambo uri muruoko rwaJehovha sehova dzemvura; Anoufambisa sezvaanoda.
1
دل پادشاه در دست خداوند است و او آن را مانند آب جوی، به هر سو که بخواهد، هدایت میکند.
2Nzira ipi neipi yomunhu anoti yakarurama pakuona kwake; Asi Jehovha anoyera moyo.
2
تمام کارهای انسان در نظر خودش درست است، امّا انگیزهها را خداوند میبیند.
3Kuita zvakarurama nokururamisira Zvinofadza Jehovha kupfuura chibayiro.
3
عدالت و انصاف بیشتر از تقدیم قربانیها خداوند را خشنود میسازد.
4Kutarira kwamanyawi nomoyo unozvikudza, Icho chiedza chavakaipa, zvivi.
4
چشم مغرور و دل متکبّر، چراغ شرارت است و گناه محسوب میگردد.
5Ndangariro dzavashingairi dzinouyisa zvizhinji; Asi ani naani anokurumidzisa anongovangira kushaiwa.
5
نقشهٔ با دقّت، انسان را توانگر میکند، امّا عجله باعث فقر میشود.
6Kuunganidza fuma norurimi runoreva nhema Imhute inodzingwa kose-kose navanotsvaka rufu.
6
ثروتی که از راه دروغگویی به دست میآید، همچون بخار به هوا میرود و باعث هلاکت میگردد.
7Kumanikidza kwavakaipa kunovaparadza, nekuti vanoramba kuita zvakarurama.
7
ظلم اشخاص بدکار آنها را نابود میکند، چون نمیخواهند از راستی پیروی کنند.
8Nzira yomunhu ane mhosva yakaminama kwazvo; Asi kana ari akachena, kuita kwake kwakarurama.
8
راه شخص گناهکار کج است، امّا آدم پاک در راه راست قدم برمیدارد.
9Zviri nani kugara pakona redenga, Pakugara muimba imwe nomukadzi anokakavara.
9
سکونت در گوشهٔ بام بهتر است از زندگی با زن ستیزه جو، در یک خانهٔ مشترک.
10Mweya wowakaipa unoda zvakaipa; Wokwake haawani nyasha kwaari.
10
شخص بدکار ظلم را دوست دارد و حتّی همسایهاش از دست او در امان نیست.
11Kana mudadi achirangwa, asina mano achava nouchenjeri; Kana wakachenjera achidzidziswa, anogamuchira
11
وقتی مسخرهکنندگان تنبیه میشوند، نادانان درس عبرت میگیرند، چون شخص دانا را نصیحت کنی، از آن پند میگیرد.
12Akarurama anocherekedza imba yowakaipa; Anowisira vakaipa mukuparadzwa.
12
خدای عادل کارهای خانهٔ مردم بدکار را میبیند و آنها را واژگون کرده هلاک میسازد.
13Anodzivira nzeve yake, kuti arege kunzwa kuchema komurombo, Iyewo achachema, asi haanganzwiki.
13
کسیکه فریاد فقیران را نشنیده میگیرد، فریاد او نیز در روز تنگدستی شنیده نخواهد شد.
14chipo chinopiwa pakavanda, chinonyaradza hasha, Nechipiwa, chiri muchipfuva, kutsamwa kukuru.
14
آتش خشم را میتوان با هدیهٔ پنهانی خاموش کرد، رشوه در خفا نیز غضب را فرو مینشاند.
15Kuita zvakarurama ndiwo mufaro kunowakarurama; Asi vaiti vezvakaipa vanoparadzwa nako.
15
اجرای عدالت، درستکاران را شاد میسازد، امّا شریران را پریشان میگرداند.
16Munhu, anotsauka panzira yenjere, achandozorora muungano yavakafa.
16
مرگ در انتظار کسانی است که از راه راست منحرف میشوند.
17Anofarira zvinofadza, achava murombo; Anofarira waini namafuta haangafumi.
17
کسیکه عیاشی را دوست دارد، فقیر میشود و شخص میگسار و عیاش هرگز ثروتمند نخواهد شد.
18Akaipa idzikunuro yowakarurama; Anoita nokunyengedzera anopinda panzvimbo yowakarurama.
18
مردم بدکار در همان دامی که برای اشخاص درستکار نهادهاند، گرفتار میشوند.
19Zviri nani kugara murenje, Pakugara nomukadzi anokakavara nowanonetsa.
19
سکونت در بیابان بیآب و علف بهتر است از زندگی کردن با زن ستیزه جو.
20Mumba mowakachenjera mune fuma inokosha namafuta, Asi benzi rinozvipedza.
20
خانهٔ شخص دانا پر از ناز و نعمت است، امّا نادان هرچه به دست میآورد، برباد میدهد.
21Munhu, anotsvaka kururama nounyoro, Anowana upenyu, nokururama, nokukudzwa.
21
درستکار و مهربان باش تا عمر طولانی و با عزّت داشته باشی.
22Munhu akachenjera anokwira muguta ravane simba, Achiwisira pasi nhare yavanovimba nayo.
22
یک شخص دانا میتواند شهر مردان قوی را تسخیر کند و قلعهٔ اعتمادشان را فروریزد.
23Ani naani anochengeta muromo wake norurimi rwake, Anochengeta mweya wake pamatambudziko.
23
هر که مواظب سخنان خود باشد، جان خود را از مصیبت نجات میدهد.
24Munhu, anozvikudza ana manyawi, mudadi ndiro zita rake; Anoita namanyawi okuzvikudza kwake.
24
کسانیکه دیگران را مسخره میکنند، مغرور و متکبّرند.
25Kuda koane usimbe kunomuuraya; nekuti maoko ake anoramba kubata basa.
25
آرزوی شخص تنبل که از کار کردن خودداری میکند باعث هلاکت او میشود.
26Zuva rose anoramba achingochiva; Asi akarurama anopa asingarambi.
26
او تمام روز در خواب و خیال به سر میبرد، امّا شخص درستکار سخاوتمند است و از بخشیدن به دیگران دریغ نمیکند.
27Chibayiro chowakaipa chinonyangadza; Ndoda kana achiuya nazvo kuyananisira zvakaipa.
27
خداوند از قربانیهای مردم بدکار نفرت دارد، مخصوصاً اگر با نیّت بد تقدیم کنند.
28Chapupu chenhema chichaparadzwa; Asi munhu unoteerera, acharamba achitaura.
28
شاهد دروغگو نابود خواهد شد، امّا سخنان شخص راستگو پذیرفته میشود.
29Munhu akaipa ane chiso chisinganyari; Asi kana ari akarurama anogadzira nzira dzake.
29
آدم بدکار بیپروا عمل میکند، امّا شخص درستکار جوانب امر را میسنجد.
30Hakuna uchenjeri, kana njere, Hakuna mano angakunda Jehovha.
30
هیچ حکمت و بصیرت و نقشهای نمیتواند برضد خداوند عمل کند.
انسان اسب را برای روز جنگ آماده میکند، امّا پیروزی را خداوند میبخشد.
31Bhiza rinogadzirirwa zuva rokurwa, Asi kukunda kunobva kuna Jehovha.
31
انسان اسب را برای روز جنگ آماده میکند، امّا پیروزی را خداوند میبخشد.