1¿NO clama la sabiduría, Y da su voz la inteligencia?
1Wala ba magsinggit ang kaalam, Ug ang pagsabut magapagula sa iyang tingog?
2En los altos cabezos, junto al camino, A las encrucijadas de las veredas se para;
2Sa kinatumyan sa hatag-as nga mga dapit haduol sa dalan, Diin ang mga alagianan nanagkatagbo siya nagatindog;
3En el lugar de las puertas, á la entrada de la ciudad, A la entrada de las puertas da voces:
3Tupad sa mga ganghaan, dapit sa pagsulod mo ngadto sa ciudad, Diha sa dapit sa pagsulod mo sa mga pultahan, siya magasinggit sa makusog:
4Oh hombres, á vosotros clamo; Y mi voz es á los hijos de los hombres.
4Kaninyo, Oh mga tawo, ako nagatawag; Ug ang akong tingog maoy alang sa mga anak nga lalake sa mga tawo.
5Entended, simples, discreción; Y vosotros, locos, entrad en cordura.
5Oh kamo nga mga walay-pagtagad, sabta ang pagpili-sa-maayo; Ug, kamong mga buang, pagmasinabtanon kamo sa inyong kasingkasing.
6Oid, porque hablaré cosas excelentes; Y abriré mis labios para cosas rectas.
6Pamati, kay ako mamulong sa labing maayo nga mga butang; Ug ang pagbungat sa akong mga ngabil mogula ang mga matarung butang.
7Porque mi boca hablará verdad, Y la impiedad abominan mis labios.
7Kay ang akong baba magasulti sa kamatuoran; Ug ang kadautan maoy usa ka dulumtanan sa akong mga ngabil.
8En justicia son todas las razones de mi boca; No hay en ellas cosa perversa ni torcida.
8Ang tanang mga pulong sa akong baba mga pagkamatarung man; Walay bisan unsa nga baliko ni balit-ad diha kanila.
9Todas ellas son rectas al que entiende, Y razonables á los que han hallado sabiduría.
9Silang tanan matin-aw alang kaniya nga makasabut, Ug matarung alang kanila nga nakakaplag sa kahibalo.
10Recibid mi enseñanza, y no plata; Y ciencia antes que el oro escogido.
10Dawata ang akong pagpahamatngon, ug ayaw ang salapi; Ug ang kinaadman kay sa piniling bulawan.
11Porque mejor es la sabiduría que las piedras preciosas; Y todas las cosas que se pueden desear, no son de comparar con ella.
11Kay ang kaalam labi pang maayo kay sa mga rubi; Ug ang tanang mga butang nga pagatinguhaon dili ikagtanding niana.
12Yo, la sabiduría, habito con la discreción, Y hallo la ciencia de los consejos.
12Ako nga kaalam naghimo sa kabuotan nga maoy akong puloyanan. Ug nagapangita sa kahibalo ug sa pagpili-sa-maayo.
13El temor de Jehová es aborrecer el mal; La soberbia y la arrogancia, y el mal camino Y la boca perversa, aborrezco.
13Ang pagkahadlok kang Jehova maoy pagdumot sa dautan: Ang pagkagarboso, ug pagkamapahitas-on, ug ang dautan nga dalan, Ug ang mabinalit-aron nga baba maoy akong ginadumtan.
14Conmigo está el consejo y el ser; Yo soy la inteligencia; mía es la fortaleza.
14Ang pagpakitambag maoy ako, ug kahalalum sa kahibalo: Ako mao man ang pagsabut; aduna akoy kagahum.
15Por mí reinan los reyes, Y los príncipes determinan justicia.
15Pinaagi kanako ang mga hari nanaghari, Ug ang mga principe nanaghatag sa justicia.
16Por mí dominan los príncipes, Y todos los gobernadores juzgan la tierra.
16Pinaagi kanako ang mga principe nanagpamunoan, Ug ang mga harianon, bisan ang tanang mga maghuhukom sa yuta.
17Yo amo á los que me aman; Y me hallan los que madrugando me buscan.
17Ako nahagugma kanila nga nahagugma kanako; Ug kadtong nagasingkamot sa pagpangita kanako, makakaplag kanako.
18Las riquezas y la honra están conmigo; Sólidas riquezas, y justicia.
18Mga bahandi ug kadungganan maoy ania kanako; Oo, ang katigayonan nga molungtad ug ang pagkamatarung
19Mejor es mi fruto que el oro, y que el oro refinado; Y mi rédito mejor que la plata escogida.
19Ang akong bunga labi pang maayo kay sa bulawan, oo, bisan pa kay sa fino nga bulawan; Ug ang akong abut kay sa piniling salapi.
20Por vereda de justicia guiaré, Por en medio de sendas de juicio;
20Ako nagalakat sa dalan sa pagkamatarung, Sa kinataliwad-an sa alagianan sa katarungan;
21Para hacer heredar á mis amigos el ser, Y que yo hincha sus tesoros.
21Aron nga ako makapasunod niadtong nahagugma kanako ug manggad, Ug nga mapuno ko ang ilang mga panudlanan.
22Jehová me poseía en el principio de su camino, Ya de antiguo, antes de sus obras.
22Si Jehova nagbaton kanako sa sinugdan sa iyang dalan, Una pa sa iyang mga buhat kanhi.
23Eternalmente tuve el principado, desde el principio, Antes de la tierra.
23Ako gipahamutang sa itaas gikan pa sa walay katapusan sukad sa sinugdan, Sa wala pa ang yuta.
24Antes de los abismos fuí engendrada; Antes que fuesen las fuentes de las muchas aguas.
24Sa diha nga wala pay kahiladman, ako nahimugso na, Sa diha nga wala pay mga tubod nga madagayaon sa tubig.
25Antes que los montes fuesen fundados, Antes de los collados, era yo engendrada:
25Sa wala pa mapahimutang ang mga bukid, Sa wala pa ang kabungturan ako nahimugso na;
26No había aún hecho la tierra, ni las campiñas, Ni el principio del polvo del mundo.
26Samtang nga wala pa niya mabuhat ang yuta, ni ang kapatagan, Ni ang sinugdan sa abug sa kalibutan.
27Cuando formaba los cielos, allí estaba yo; Cuando señalaba por compás la sobrefaz del abismo;
27Sa diha nga gitukod niya ang kalangitan didto na ako: Sa gipahamutang niya ang usa ka lingin ibabaw sa nawong sa kahilad-man,
28Cuando afirmaba los cielos arriba, Cuando afirmaba las fuentes del abismo;
28Sa diha nga gihimo niyang malig-on ang kalangitan sa kahitas-an, Sa diha nga ang mga tuboran sa kahiladman nahimong mabaskog,
29Cuando ponía á la mar su estatuto, Y á las aguas, que no pasasen su mandamiento; Cuando establecía los fundamentos de la tierra;
29Sa diha nga gihatag niya sa dagat ang iyang utlanan, Nga ang mga tubig dili magalapas sa iyang sugo, Sa diha nga iyang gilaraw ang mga patukoranan sa yuta;
30Con él estaba yo ordenándolo todo; Y fuí su delicia todos los días, Teniendo solaz delante de él en todo tiempo.
30Unya ako didto tupad kaniya, ingon sa usa ka batid nga magbubuhat; Ug ako sa matag-adlaw maoy kahimuot niya , Nagakalipay sa kanunay sa iyang atubangan,
31Huélgome en la parte habitable de su tierra; Y mis delicias son con los hijos de los hombres.
31Nagakalipay sa iyang puloy-anang yuta; Ug ang akong kahimuot didto uban sa mga anak sa mga tawo.
32Ahora pues, hijos, oidme: Y bienaventurados los que guardaren mis caminos.
32Busa karon, mga anak ko , patalinghug kamo kanako; Kay bulahan kadto sila nga nagabantay sa akong mga dalan.
33Atended el consejo, y sed sabios, Y no lo menospreciéis.
33Pamatia ang pahamatngon, ug pagmanggialamon, Ug ayaw kini pag-isalikway.
34Bienaventurado el hombre que me oye, Velando á mis puertas cada día, Guardando los umbrales de mis entradas.
34Bulahan ang tawo nga mamati kanako, Nga magabantay matag-adlaw sa akong mga ganghaan, Nga magahulat diha sa mga haligi sa akong mga pultahan.
35Porque el que me hallare, hallará la vida, Y alcanzará el favor de Jehová.
35Kay bisan kinsa kadto nga makakaplag kanako makakaplag ug kinabuhi, Ug makabaton sa kalooy kang Jehova.
36Mas el que peca contra mí, defrauda su alma: Todos los que me aborrecen, aman la muerte.
36Apan siya nga makasala batok kanako makasala sa iyang kaugalingong kalag: (8-37) Silang tanan nga managdumot kanako mahagugma sa kamatayon.