¹Now when the day of Pentecost had come, they were all with one accord in one place.

¹وقتی روز عید پنتیکاست رسید، همۀ شاگردان در یکجا با یکدل جمع بودند.

²Suddenly there came from the sky a sound like the rushing of a mighty wind, and it filled all the house where they were sitting.

²ناگهان صدایی شبیه وزش باد شدید از آسمان آمد و تمام خانه ای را که در آن نشسته بودند پُر ساخت.

³Tongues like fire appeared and were distributed to them, and one sat on each of them.

³در برابر چشم آنها زبانه هایی مانند زبانه های آتش ظاهر شد که از یکدیگر جدا گشته و بر هر یک از آنها قرار گرفت.

⁴They were all filled with the Holy Spirit, and began to speak with other languages, as the Spirit gave them the ability to speak.

⁴همه از روح القدس پُر گشتند و به طوری که روح به ایشان قدرت تکلم بخشید به زبان های دیگر شروع به صحبت کردند.

⁵Now there were dwelling in Jerusalem Jews, devout men, from every nation under the sky.

⁵در آن زمان یهودیان خداپرست از تمام ملت های زیر آسمان، در اورشلیم اقامت داشتند.

⁶When this sound was heard, the multitude came together, and were bewildered, because everyone heard them speaking in his own language.

⁶وقتی آن صدا به گوش رسید، جمعیت گرد آمدند و چون هر کس به زبان خود سخنان رسولان را شنید، همه غرق حیرت شدند

⁷They were all amazed and marveled, saying to one another, “Behold, aren’t all these who speak Galileans?

⁷و در کمال تعجب اظهار داشتند: «مگر همه این کسانی که صحبت می کنند جلیلی نیستند؟

⁸How do we hear, everyone in our own native language?

⁸پس چطور است که همه ما فرداً فرد پیام آنها را بزبان خود ما می شنویم؟

⁹Parthians, Medes, Elamites, and people from Mesopotamia, Judea, Cappadocia, Pontus, Asia,

⁹ما که از پارتیان و مادیان و ایلامیان و اهالی بین النهرین و یهودیه و کَپَدوکیه و پُنطُس و ایالات آسیا

¹⁰Phrygia, Pamphylia, Egypt, the parts of Libya around Cyrene, visitors from Rome, both Jews and proselytes,

¹⁰و فریجیه و پمفیلیه و مصر و نواحی لیبی که متصل به قیروان است و زائران رومی، هم یهودیان و هم آنانی که دین یهود را پذیرفته اند،

¹¹Cretans and Arabians: we hear them speaking in our languages the mighty works of God!”

¹¹و اهالی کریت و عربستان هستیم، شرح کارهای بزرگ خدا را بزبان خود ما می شنویم.»

¹²They were all amazed, and were perplexed, saying one to another, “What does this mean?”

¹²همه حیران و سرگردان به یکدیگر می گفتند: «یعنی چه؟»

¹³Others, mocking, said, “They are filled with new wine.”

¹³اما بعضی مسخره کنان میگفتند: «اینها از شراب تازه مست شده اند.»

¹⁴But Peter, standing up with the eleven, lifted up his voice, and spoke out to them, “You men of Judea, and all you who dwell at Jerusalem, let this be known to you, and listen to my words.

¹⁴اما پِترُس با آن یازده رسول برخاست و صدای خود را بلند کرد و خطاب به جماعت گفت: «ای یهودیان و ای ساکنان اورشلیم، توجه کنید: بدانید و آگاه باشید که

¹⁵For these aren’t drunken, as you suppose, seeing it is only the third hour of the day about 9:00 AM .

¹⁵بر خلاف گمان شما این مردان مست نیستند؛ زیرا اکنون ساعت نُه صبح است.

¹⁶But this is what has been spoken through the prophet Joel:

¹⁶بلکه این همان چیزی است که یوئیل نبی در نظر داشت وقتی گفت:

¹⁷‘It will be in the last days, says God, that I will pour out my Spirit on all flesh. Your sons and your daughters will prophesy. Your young men will see visions. Your old men will dream dreams.

¹⁷«خدا می فرماید در زمان آخر چنین خواهم کرد: از روح خود بر تمام انسانها می بارانم و پسران و دختران شما نبوّت خواهند کرد و جوانان شما رؤیاها و پیران شما خوابها خواهند دید.

¹⁸Yes, and on my servants and on my handmaidens in those days, I will pour out my Spirit, and they will prophesy.

¹⁸بلی، حتی بر غلامان و کنیزان خود در آن ایام از روح خود خواهم بارانید و ایشان نبوّت خواهند کرد.

¹⁹I will show wonders in the sky above, and signs on the earth beneath; blood, and fire, and billows of smoke.

¹⁹و در آسمان عجایب و بر روی زمین نشانه هائی ظاهر خواهم نمود، یعنی خون، آتش و دود غلیظ.

²⁰The sun will be turned into darkness, and the moon into blood, before the great and glorious day of the Lord comes.

²⁰پیش از آمدن آن روز بزرگ و پُر شکوه خداوند، آفتاب تاریک خواهد شد و ماه رنگ خون خواهد گرفت

²¹It will be, that whoever will call on the name of the Lord will be saved.’ Joel 2:28-32

²¹و چنان خواهد شد که هر که نام خداوند را بخواند نجات خواهد یافت.»

²²“Men of Israel, hear these words! Jesus of Nazareth, a man approved by God to you by mighty works and wonders and signs which God did by him in the midst of you, even as you yourselves know,

²²ای مردان اسرائیلی به این سخنان گوش دهید. عیسی ناصری مردی بود که خدمتش از جانب خدا بوسیله معجزات و عجایب و نشانه هائی که خدا توسط او در میان شما انجام داد به ثبوت رسید، همانطوریکه خود شما خوب میدانید.

²³him, being delivered up by the determined counsel and foreknowledge of God, you have taken by the hand of lawless men, crucified and killed;

²³شما این مرد را، که مطابق نقشه و پیش دانی خدا به دست شما تسلیم شد، به وسیلۀ گناهکاران به صلیب میخکوب کردید و کشتید.

²⁴whom God raised up, having freed him from the agony of death, because it was not possible that he should be held by it.

²⁴اما خدا او را زنده کرد و از عذاب مرگ رهایی داد، زیرا محال بود مرگ بتواند او را در چنگ خود نگه دارد.

²⁵For David says concerning him, ‘I saw the Lord always before my face, For he is on my right hand, that I should not be moved.

²⁵داود دربارۀ او می فرماید:«خداوند را همیشه پیش روی خود می بینم. چونکه در دست راست من است، لغزش نمی خورم.

²⁶Therefore my heart was glad, and my tongue rejoiced. Moreover my flesh also will dwell in hope;

²⁶از این رو دل من خوشی و زبانم شادمانی می کند. بدنم نیز در امید ساکن می باشد،

²⁷because you will not leave my soul in Hades or, Hell , neither will you allow your Holy One to see decay.

²⁷زیرا جانم را در عالم مرگ ترک نمی کنی و نمی گذاری که قدوست فساد را ببیند.

²⁸You made known to me the ways of life. You will make me full of gladness with your presence.’ Psalm 16:8-11

²⁸تو راه زندگی را به من شناسانیده ای و با حضور خود مرا از شادمانی پُر خواهی کرد.»

²⁹“Brothers, I may tell you freely of the patriarch David, that he both died and was buried, and his tomb is with us to this day.

²⁹ای برادران دربارۀ پدر ما داود واضع باید بگویم که او نه فقط مُرد و به خاک سپرده شد بلکه مقبرۀ او نیز تا به امروز در میان ما باقی است.

³⁰Therefore, being a prophet, and knowing that God had sworn with an oath to him that of the fruit of his body, according to the flesh, he would raise up the Christ to sit on his throne,

³⁰و چون او نبی بود و می دانست که خدا برای او سوگند یاد کرده است که از نسل او کسی را بر تخت سلطنت بنشاند،

³¹he foreseeing this spoke about the resurrection of the Christ, that neither was his soul left in Hades or, Hell , nor did his flesh see decay.

³¹از قبل، رستاخیز مسیح را پیش بینی نموده دربارۀ آن گفت:«او در عالم مرگ ترک نشد و جسد او هرگز فاسد نگردید.»

³²This Jesus God raised up, to which we all are witnesses.

³²خدا همین عیسی را پس از مرگ زنده کرد و همه ما بر آن شاهد هستیم.

³³Being therefore exalted by the right hand of God, and having received from the Father the promise of the Holy Spirit, he has poured out this, which you now see and hear.

³³حال که عیسی به دست راست خدا بالا بُرده شده، روح القدس وعده شده را از پدر یافته و به ما ریخته است، شما این چیز ها را می بینید و می شنوید.

³⁴For David didn’t ascend into the heavens, but he says himself, ‘The Lord said to my Lord, “Sit by my right hand,

³⁴زیرا داود به عالم بالا صعود نکرد اما خود او می گوید:«خداوند به خداوند من گفت: به دست راست من بنشین

³⁵until I make your enemies a footstool for your feet.”’ Psalm 110:1

³⁵تا دشمنانت را زیر پای تو اندازم.»

³⁶“Let all the house of Israel therefore know certainly that God has made him both Lord and Christ, this Jesus whom you crucified.”

³⁶پس ای جمیع قوم اسرائیل، به یقین بدانید که خدا این عیسی را که شما مصلوب کردید، خداوند و مسیح ساخته است.»

³⁷Now when they heard this, they were cut to the heart, and said to Peter and the rest of the apostles, “Brothers, what shall we do?”

³⁷وقتی آن ها این را شنیدند دل های شان شکست و از پِترُس و دیگر رسولان پرسیدند: «ای برادران، چه کنیم؟»

³⁸Peter said to them, “Repent, and be baptized, every one of you, in the name of Jesus Christ for the forgiveness of sins, and you will receive the gift of the Holy Spirit.

³⁸پِترُس به ایشان گفت: «توبه کنید و همه شما فرداً فرد برای آمرزش گناهان تان به نام عیسی مسیح تعمید بگیرید که روح القدس یعنی بخشش خدا را خواهید یافت،

³⁹For the promise is to you, and to your children, and to all who are far off, even as many as the Lord our God will call to himself.”

³⁹زیرا این وعده برای شما و فرزندان شما و برای کسانی است که دور هستند یعنی هر که خداوند، خدای ما او را بخواند.»

⁴⁰With many other words he testified, and exhorted them, saying, “Save yourselves from this crooked generation!”

⁴⁰پِترُس با سخنان بسیار دیگر شهادت می داد و آنها را تشویق می کرد و می گفت: «خود را از این اشخاص نادرست جدا کنید.»

⁴¹Then those who gladly received his word were baptized. There were added that day about three thousand souls.

⁴¹پس کسانیکه پیام او را پذیرفتند تعمید یافتند و در همان روز تقریباً سه هزار نفر به ایشان پیوستند.

⁴²They continued steadfastly in the apostles’ teaching and fellowship, in the breaking of bread, and prayer.

⁴²آنها همیشه وقت خود را با شنیدن تعالیم رسولان و مشارکت برادرانه و پاره کردن نان و دعا می گذرانیدند.

⁴³Fear came on every soul, and many wonders and signs were done through the apostles.

⁴³در اثر عجایب و معجزات بسیاری که توسط رسولان به عمل می آمد، خوف خدا بر همه افتاده بود.

⁴⁴All who believed were together, and had all things in common.

⁴⁴تمام ایمانداران با هم همدست و در مال همدیگر شریک بودند.

⁴⁵They sold their possessions and goods, and distributed them to all, according as anyone had need.

⁴⁵مال و دارایی خود را می فروختند و به نسبت احتیاج هرکس بین خود تقسیم می کردند.

⁴⁶Day by day, continuing steadfastly with one accord in the temple, and breaking bread at home, they took their food with gladness and singleness of heart,

⁴⁶آنها هر روز در عبادتگاه دور هم جمع می شدند و در خانه های خود نان را پاره میکردند و با دلخوشی و صمیمیت با هم غذا می خوردند.خدا را حمد می کردند و مورد احترام همۀ مردم بودند و خداوند هر روز کسانی را که نجات می یافتند، به جمع ایشان می افزود.

⁴⁷praising God, and having favor with all the people. The Lord added to the assembly day by day those who were being saved.

⁴⁷خدا را حمد می کردند و مورد احترام همۀ مردم بودند و خداوند هر روز کسانی را که نجات می یافتند، به جمع ایشان می افزود.